Νέοι θεμέλιοι λίθοι του Συντάγματος

Το κράτος υποχρεούται να αποσαφηνίζει, να συσσωρεύει και να καθιστά λειτουργική τη συλλογική νοημοσύνη, αξιοποιώντας τα τεχνολογικά, επιστημονικά και διαβουλευτικά μέσα της εποχής του, ώστε να διασφαλίζει ότι κάθε άνθρωπος κατανοεί τους νόμους και τις συνέπειές τους.

I. Το πλαίσιο της καλής πίστης ως συνταγματική υποχρέωση

Το φωτισμένο κοινωνικό συμβόλαιο στηρίζεται εξ ολοκλήρου στην αρχή της θεσμικής καλής πίστης. Κάθε δημόσια εντολή και κάθε διαδικασία κατάρτισης νόμου εξαρτώνται από τη συνεχή απόδειξη αυτής της καλής πίστης. Αυτή εκφράζεται με είκοσι θεμελιώδεις προσπάθειες, που συνιστούν υποχρεώσεις επιμέλειας για τη δημόσια εξουσία:

Για τη διασφάλιση της ενημερωμένης συναίνεσης (το φως):
Η ειλικρίνεια (προσπάθεια πλήρους ενημέρωσης), η διαφάνεια (προσπάθεια σαφήνειας), η συνεργασία (προσπάθεια διαμοιρασμού της γνώσης) και η εντιμότητα (προσπάθεια δίκαιης συναλλαγής).

Για την πρακτική αξιοποίηση της γνώσης (η δράση):
Η επάρκεια (προσπάθεια εκπλήρωσης), η βούληση για δράση (προσπάθεια καλής θέλησης), η υπευθυνότητα (προσπάθεια επιμέλειας), η προσαρμοστικότητα (προσπάθεια αντιμετώπισης απροόπτων) και η προβλεψιμότητα (προσπάθεια αξιοπιστίας).

Για τη θεμελίωση της ακεραιότητας του συμβολαίου (η εμπιστοσύνη):
Η πιστότητα (προσπάθεια συνέπειας λόγων και πράξεων), η ακεραιότητα (προσπάθεια ορθής στάσης), η χρηστότητα (προσπάθεια ηθικής συμπεριφοράς) και το θάρρος (προσπάθεια δέσμευσης).

Για τη διαφύλαξη της συλλογικής νοημοσύνης (η αρμονία):
Η εύλογη κρίση (προσπάθεια τεκμηριωμένης στάθμισης), η επιείκεια και δικαιοσύνη (προσπάθεια δίκαιης μεταχείρισης), η συνείδηση (προσπάθεια κατανόησης του πνεύματος), ο σεβασμός (προσπάθεια συμφιλίωσης), η καλοπροαίρετη στάση (προσπάθεια προστασίας), ο αλληλεγγυισμός (προσπάθεια επιμερισμού των κινδύνων) και η ανεκτικότητα (προσπάθεια κατανόησης των διαφορών).

II. Η συνεχής αξιολόγηση του δέντρου της καλής πίστης

Τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης γενικού συμφέροντος και οι πλατφόρμες συλλογικής νοημοσύνης έχουν ως συνταγματική αποστολή να μετρούν, να ελέγχουν και να καθιστούν κατανοητή την εκπλήρωση των προσπαθειών που απαριθμούνται στο άρθρο 2.

Η επανειλημμένη ή κατάφωρη μη τήρηση αυτών των προσπαθειών, όπως αποκαλύπτεται από τη συνεχή αξιολόγηση των πολιτών και των τεχνολογικών μέσων, συνιστά παραβίαση της καλής πίστης και επιφέρει την παύση ισχύος της συναίνεσης που δόθηκε στη δημόσια αρχή ή στον οικείο νόμο.

I. Δέσμευση

Η Δημοκρατία δεσμεύεται να διαμορφώνει και να διαφυλάσσει όλους τους χώρους και όλα τα δίκτυα κυκλοφορίας, δημόσια και ιδιωτικά, ώστε να πολλαπλασιάζονται φυσικά οι συναντήσεις μεταξύ των ανθρώπων.

II. Η δυναμική των ροών

Ο νόμος απαγορεύει την καταστροφή των δικτύων κυκλοφορίας και επιβάλλει την ανάπτυξή τους σε όλη την επικράτεια, ώστε να εξασφαλίζονται οι υλικές μετακινήσεις που είναι απαραίτητες για τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις.

III. Η διαμόρφωση των χώρων

Η οργάνωση της κοινωνίας αποκλείει κάθε πρότυπο που απομονώνει τα άτομα, ώστε κάθε κοινόχρηστος χώρος να γίνεται ένα φιλόξενο περιβάλλον που ευνοεί αυθόρμητα την ποικιλία των ανθρώπινων σχέσεων.

I. Τα αναπαλλοτρίωτα συστατικά του ζωτικού κοινού αγαθού

Η αναπνεύσιμη ατμόσφαιρα, η ακουστική ισορροπία, το ζωντανό νερό και τα εδάφη που μας τρέφουν αποτελούν το ζωτικό θεμέλιο του έθνους. Κανένα δικαίωμα χρήσης ή ιδιοκτησίας δεν μπορεί να ασκείται εις βάρος της ακεραιότητας αυτών των κοινών αγαθών. Η άσκηση των ατομικών ελευθεριών είναι αδιαχώριστη από το θεμελιώδες καθήκον να μην υπονομεύονται οι βιολογικές συνθήκες ύπαρξης των άλλων.

II. Προτεραιότητα της ριζικής πρόληψης έναντι της ανακουφιστικής αντιμετώπισης

Η πολιτική δράση αποκλείει την αποδοχή χρόνιων μορφών ρύπανσης ή όχλησης που αντισταθμίζονται με ιατρικά ή οικονομικά ημίμετρα. Το κράτος υποχρεούται να αποκαθιστά τις περιβαλλοντικές συνθήκες που προλαμβάνουν την εμφάνιση των δεινών. Ευθύνη φέρουν οι δημόσιοι φορείς λήψης αποφάσεων και οι ιδιωτικοί παράγοντες που, λόγω ανεπαρκών κανόνων ή σκόπιμης αμέλειας, ανέχονται την υποβάθμιση του περιβάλλοντος διαβίωσης.

Η πρόσβαση σε βιολογικά υγιή ατμόσφαιρα αποτελεί απαραβίαστο στοιχείο της κοινής κληρονομιάς της Δημοκρατίας, το οποίο υπερισχύει χωρίς περιορισμό της ελευθερίας ιδιωτικής χρήσης και των εμπορικών συμφερόντων.

I. Υποχρέωση μη διασποράς και προτεραιότητα της πηγής

Κανείς δεν μπορεί να χρησιμοποιεί τον χώρο του ή να ασκεί τη δραστηριότητά του με τρόπο που διοχετεύει επιβλαβείς αναθυμιάσεις, καπνό, ατμούς ή σωματίδια πέρα από τα αυστηρά όρια της αποκλειστικής του σφαίρας. Το κράτος και οι τοπικές αρχές υποχρεούνται να απαγορεύουν, να συλλέγουν και να εξαλείφουν τις τοξικές ροές από τη στιγμή της δημιουργίας τους. Οι κανόνες χωροταξίας και δημόσιας υγιεινής επιβάλλουν τη διαρκή διατήρηση καθαρού αέρα σε κάθε κατοικημένο σημείο της επικράτειας.

II. Αυστηρή καταστολή των αναπνευστικών και οσφρητικών βλαβών που πλήττουν άλλους

Το κράτος θεσπίζει ιδιαίτερα αυστηρό νομικό πλαίσιο για την επιβολή κυρώσεων σε κάθε συμπεριφορά που μεταφέρει ατμοσφαιρικές οχλήσεις στη γειτονιά. Η διασπορά επίμονων, δύσοσμων ή ερεθιστικών οσμών από αμέλεια, εκμεταλλεύσεις ή βιομηχανικές και εμπορικές διεργασίες αναγνωρίζεται ως υλική προσβολή της ακεραιότητας των άλλων. Ο νόμος προβλέπει απλουστευμένες διαδικασίες προσωρινής δικαστικής προστασίας, διαταγές άμεσης παύσης και ημερήσιες χρηματικές ποινές, που βαρύνουν αποκλειστικά τον υπεύθυνο των εκπομπών.

III. Ζωογόνος ατμόσφαιρα και ευεργετικά οσφρητικά περιβάλλοντα

Η δημόσια δράση προωθεί ενεργά την αναγέννηση της ατμόσφαιρας με την ενσωμάτωση φυτικών ειδών που την καθαρίζουν και ζωνών φυσικής αναπνοής, αναγνωρίζοντας τις ρυθμιστικές και καταπραϋντικές επιδράσεις των υγιών μορίων στο συλλογικό νευρικό σύστημα.

I. Η έννοια της υποκειμενικής ηχητικής όχλησης και η απόρριψη της αμιγώς ποσοτικής μέτρησης

Η αξιολόγηση των ακουστικών διαταραχών δεν περιορίζεται αποκλειστικά σε ένα όριο φυσικών ντεσιμπέλ, αλλά ενσωματώνει την υποκειμενική φύση, τη μηχανική επιθετικότητα, τη δυσαρμονία, τη συχνότητα και την απρόβλεπτη εμφάνιση του ήχου. Για την ίδια μετρούμενη ένταση, κάθε τεχνητός ή σπασμωδικός θόρυβος που προσβάλλει την ψυχική γαλήνη συνιστά επίθεση που επισύρει κυρώσεις.

II. Απόλυτη προστασία του αναζωογονητικού ύπνου

Η νυχτερινή ανάπαυση αποτελεί βιολογικό άσυλο δημόσιας τάξης. Η παραγωγή περιττών θορύβων, μη απαραίτητων μηχανικών δραστηριοτήτων ή καταχρηστικών διαταραχών κατά τις ώρες συλλογικής ανάπαυσης απαγορεύεται και τιμωρείται με τη μέγιστη αυστηρότητα, καθώς υπονομεύει άμεσα τη δημόσια υγεία, την ανοσία και την εθνική γαλήνη.

III. Καθήκον αυτοσυγκράτησης και εξουδετέρωση των διαταραχών μεταξύ γειτόνων

Ο χώρος των άλλων δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως αποδέκτης ηχητικών εκτονώσεων. Ο νόμος επιβάλλει στους κατασκευαστές υποχρέωση επίτευξης αποτελέσματος ως προς την ηχομόνωση έναντι κτυπογενών και αερόφερτων θορύβων, και στους κατοίκους αυστηρό καθήκον αυτοσυγκράτησης. Η επιμονή σε απερίσκεπτες θορυβώδεις συμπεριφορές ή η αδιαφορία απέναντι στις προειδοποιήσεις των γειτόνων εκθέτει τους υπευθύνους σε δήμευση των συσκευών όχλησης, αποκατάσταση υπό την απειλή χρηματικής ποινής και αποτρεπτικές αστικές και ποινικές κυρώσεις.

IV. Το δικαίωμα σε ένα ζωντανό και μελωδικό ηχοτοπίο

Το έθνος ευνοεί την ανάπτυξη φυσικών και αρμονικών ηχοτοπίων. Ο πολεοδομικός σχεδιασμός ενσωματώνει τη σιωπή ως σπάνιο πόρο και οργανώνει την παρουσία της βλάστησης, της κίνησης του νερού και της αυτόχθονης πανίδας, ώστε να αποκαθιστά μια ηχητική ατμόσφαιρα που ευνοεί την ηρεμία και τη δημιουργική συγκέντρωση.

Η διατήρηση και η βελτιστοποίηση της θρεπτικής αξίας αποτελούν το κέντρο βάρους των δημόσιων πολιτικών υγείας.

I. Ολιστική θεώρηση της αλυσίδας αξίας

Η δράση του κράτους ασκείται ως ενιαίο σύνολο σε ολόκληρο τον διατροφικό κύκλο. Ο νόμος καθορίζει τις αρχές που εγγυώνται τη βέλτιστη διατήρηση των βιοχημικών και διατροφικών ιδιοτήτων σε κάθε κρίκο: από τις εισαγωγές και τις τοπικές γεωργικές πρακτικές έως την εφοδιαστική τροφοδοσίας, τη μεταποίηση και την τελική κατανάλωση.

II. Κριτήριο αισθητηριακής και βιολογικής ακεραιότητας

Η διατροφική πολιτική εγγυάται τη σύγκλιση της βιολογικής πυκνότητας, των γευστικών ιδιοτήτων και της αισθητικής αξιοπρέπειας του τροφίμου, οι οποίες αναγνωρίζονται ως αδιαχώριστες από τη φυσιολογική αφομοίωση και την ανθρώπινη ολοκλήρωση.

Κάθε δημόσια, δικαστική ή διοικητική αρχή εφαρμόζει και ερμηνεύει το δίκαιο με συστηματικό τεκμήριο υπέρ της πρωτοβουλίας, της δημιουργίας και της αυτονομίας.

Η απαγόρευση δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να αποτελεί συνήθη τρόπο διαχείρισης των δημόσιων υποθέσεων.

I. Η επιστήμη των ελευθεριών και η έρευνα για τη μη καταναγκαστική ρύθμιση

Το κράτος αναγνωρίζει και αναπτύσσει την επιστήμη των ελευθεριών ως θεμελιώδη κλάδο της δημόσιας δράσης. Αντικείμενο αυτού του κλάδου είναι η μελέτη, ο σχεδιασμός και η αξιολόγηση μηχανισμών παροχής κινήτρων, ενδυνάμωσης και αυτοοργάνωσης που επιτρέπουν την επίτευξη στόχων γενικού συμφέροντος χωρίς καταναγκασμό. Οι δημόσιες πολιτικές καταρτίζονται βάσει μοντέλων που στηρίζονται στην απελευθέρωση των ενεργειών, στην εκ των προτέρων εμπιστοσύνη και στην ατομική και συλλογική ευθύνη.

II. Η υποχρέωση επιλογής μέσω των μοχλών χειραφέτησης

Πριν από την υιοθέτηση οποιουδήποτε διορθωτικού ή ρυθμιστικού μέτρου, η νομοθετική και η εκτελεστική εξουσία υποχρεούνται να σχεδιάζουν και να δοκιμάζουν λύσεις που βασίζονται στην παροχή νέων ελευθεριών, στην κατάργηση μονοπωλίων ή στην αποσαφήνιση των κανόνων διαφάνειας. Η προσφυγή σε περιοριστικό μέτρο είναι παραδεκτή μόνο αφού αποδειχθεί ρητά ότι οι μοχλοί χειραφέτησης δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν το συγκεκριμένο πρόβλημα.

III. Η εκπαίδευση και η διάδοση της κουλτούρας πρωτοβουλίας

Το σύνολο των θεσμών, της διοίκησης και των δημόσιων φορέων εκπαιδεύει τα στελέχη και τους υπαλλήλους του στις μεθόδους ρύθμισης μέσω της ελευθερίας. Η δημόσια διακυβέρνηση αναδεικνύει τον τοπικό πειραματισμό, τη συνεχή προσαρμογή και τη σταδιακή άρση των διοικητικών εμποδίων που ανακόπτουν τη δράση των πολιτών και των οργανώσεων.

Ως δομική βία νοείται κάθε θεσμική, χρηματοοικονομική, διοικητική ή οικολογική διαδικασία που, μέσω σκόπιμης ενέργειας, κατάφωρης αμέλειας ή καταχρηστικής οργάνωσης των συσχετισμών ισχύος, επιφέρει αποδεδειγμένη υποβάθμιση των συνθηκών ύπαρξης, υγείας ή αξιοπρέπειας μιας συλλογικότητας ή ατόμων.

I. Τυπολογία των δομικών προσβολών

Ο οργανικός νόμος καθορίζει και καταστέλλει τις δομικές μορφές βίας σύμφωνα με τέσσερις θεμελιώδεις κατηγορίες:

Η διοικητική προσβολή: η σκόπιμη χρήση καταχρηστικών διαδικασιών, αρνήσεων δικαιωμάτων ή απόσυρσης βασικών υπηρεσιών, με αποτέλεσμα να περιέρχονται οι διοικούμενοι σε σοβαρή σωματική ή ψυχική δυσχέρεια.

Η οικολογική και υγειονομική προσβολή: η διαιώνιση, η αδειοδότηση ή η απόκρυψη ρυπογόνων ή εξορυκτικών δραστηριοτήτων που βλάπτουν τη δημόσια υγεία ή τις ζωτικές ισορροπίες των οικοσυστημάτων.

Η χρηματοοικονομική και αρπακτική προσβολή: η κερδοσκοπική ιδιοποίηση ζωτικών πόρων, η επιβολή παράλογων οικονομικών περιορισμών ή η οργανωμένη αποστέρηση κοινών και ατομικών αγαθών.

Η προσβολή μέσω κοινωνικής υποδούλωσης: η οργάνωση ή η ανοχή προτύπων εργασίας και παραγωγής που προσβάλλουν την αξιοπρέπεια και τη θεμελιώδη ασφάλεια των εργαζομένων.

II. Καταλογισμός και ευθύνη

Κανείς δεν μπορεί να απαλλαγεί από την ευθύνη του με το επιχείρημα ότι η βλάβη προκύπτει από συλλογική απόφαση, ανάθεση υπηρεσίας ή τη νομική προσωπικότητα μιας οργάνωσης. Οι επικεφαλής δημόσιων, παραδημόσιων ή ιδιωτικών οντοτήτων, των οποίων οι στρατηγικές κατευθύνσεις προκαλούν εν γνώσει τους ή λόγω πρόδηλης ανεπάρκειας δομική βία, υπέχουν αστική και ποινική ευθύνη. Το κράτος και οι επιμέρους φορείς του εγγυώνται εις ολόκληρον την πλήρη αποκατάσταση των ζημιών που προκαλούνται από διοικητικές και θεσμικές μορφές βίας.

III. Κυρώσεις και δικαιοδοτικό όργανο ελέγχου

Ιδρύεται ανώτερο δικαιοδοτικό όργανο αρμόδιο να διαπιστώνει, να διακόπτει και να τιμωρεί τις δομικές μορφές βίας. Πέρα από τις ποινές στέρησης πολιτικών δικαιωμάτων και δικαιώματος άσκησης επαγγέλματος για τους υπευθύνους και τους φορείς λήψης αποφάσεων, το όργανο αυτό μπορεί να διατάσσει:

Την άμεση ακυρότητα κάθε κανόνα, σύμβασης ή διοικητικής απόφασης που αποτελεί πηγή δομικής βίας.

Τη συντηρητική κατάσχεση και τη δήμευση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων που αποκτήθηκαν μέσω αρπακτικών δραστηριοτήτων ή βαριάς αμέλειας.

Τη διαταγή αναδιοργάνωσης των ανεπαρκών θεσμικών ή βιομηχανικών διαδικασιών υπό την απειλή χρηματικής ποινής.

Κάθε σχέδιο μεταρρύθμισης που προέρχεται από δημόσιους θεσμούς, καθώς και κάθε πρόγραμμα υποψηφίων ή πολιτικών σχηματισμών κατά τις εκλογικές διαδικασίες, παρουσιάζεται με προσιτό, εργονομικό και επαληθεύσιμο τρόπο.

I. Αυτή η υποχρέωση κατανοητότητας επιβάλλει τη σαφή παρουσίαση των επιδιωκόμενων στόχων και των μεθοδολογικών τους βάσεων, των προβλέψιμων χρηματοοικονομικών, οργανωτικών και περιβαλλοντικών επιπτώσεων, καθώς και των περιορισμών εφικτότητας και των συστημικών εξωτερικοτήτων.

II. Καμία διαβούλευση των πολιτών ή του κοινοβουλίου δεν μπορεί να θεωρείται έγκυρη χωρίς την προηγούμενη διάθεση πληροφόρησης που παρουσιάζει τις αντίθετες απόψεις και επαρκούς χρόνου μελέτης.

III. Οι εφαρμοστικές διατάξεις καθορίζουν τα πρότυπα γνωσιακής αναγνωσιμότητας, τα πρωτόκολλα ανεξάρτητης αξιολόγησης και τους κανόνες παραδεκτού των σχεδίων.

Το κράτος αναγνωρίζει την αρχή της υλικής ανθεκτικότητας ως θεμέλιο της εθνικής ασφάλειας, συμπληρωματικό προς τα εισοδήματα, και δεσμεύεται να ενισχύει την αυτονομία των πολιτών απέναντι στις οικονομικές ευπάθειες και στις παγκόσμιες αστάθειες.

I. Η προστατευτική αποστολή του έθνους περιλαμβάνει την υποχρέωση ανάπτυξης μηχανισμών δημόσιας επένδυσης που επιτρέπουν στα άτομα να μειώνουν δομικά την εξάρτησή τους ως προς τις πρωτογενείς ανάγκες, τη στέγαση και την ενέργεια.

II. Για την περαιτέρω διεύρυνση αυτού του δικαιώματος, το κράτος δημιουργεί και διαμορφώνει τα απαραίτητα φυσικά μέσα και τις δημόσιες υποδομές. Ο κοινός χώρος, τα δίκτυα μεταφορών και ο συλλογικός εξοπλισμός πρέπει να είναι δομικά προσαρμοσμένα ώστε να στηρίζουν και να διευκολύνουν την εφοδιαστική και υλική ανεξαρτησία των ατόμων.

III. Το κράτος υποχρεούται να προσαρμόζει τις εσωτερικές του διαδικασίες και να αναπροσανατολίζει τα μέσα δράσης του για την οικοδόμηση αυτής της αυτονομίας. Η διοίκηση σχεδιάζει τις υπηρεσίες της ως μοχλούς που αποβλέπουν άμεσα στην αύξηση της ανθεκτικότητας των πολιτών.

IV. Πρόκειται για δικαίωμα για το οποίο η δημόσια εξουσία αναλαμβάνει όλες τις απαραίτητες ενέργειες, ώστε να ενισχύει την υλική αυτονομία του μεγαλύτερου δυνατού αριθμού πολιτών.

I. Απαγόρευση μετακύλισης του κόστους της ανθρώπινης εξάντλησης

Είναι αντισυνταγματική κάθε χρηματοοικονομική διάρθρωση ή μεθόδευση αποεπένδυσης της οποίας το επαγόμενο ή επιδιωκόμενο αποτέλεσμα είναι η μετακύλιση του κόστους της ανθρώπινης εξάντλησης στους δημόσιους προϋπολογισμούς ή στην εθνική αλληλεγγύη.

II. Μέτρηση της ευημερίας και απαγόρευση του καταναγκασμού ως υποκατάστατου

Η δημόσια εξουσία εγγυάται ότι οι δείκτες ευημερίας του κράτους μετρούν αποκλειστικά την αύξηση της ανθρώπινης πολυπλοκότητας και της αυτονομίας των πολιτών, απαγορεύοντας τη χρήση χρονικών ή δημοσιονομικών περιορισμών ως υποκατάστατου της παραγωγικής καινοτομίας.

Η συμμετοχή στην εμπορευματική οικονομία αποτελεί ελεύθερη επιλογή του πολίτη και δεν μπορεί να συνιστά υποχρέωση υποταγής αναγκαία για την επιβίωση. Η Δημοκρατία εγγυάται ότι κανείς δεν μπορεί να στερείται τα πολιτικά του δικαιώματα, την αυτονομία ή την κοινωνική του θέση αποκλειστικά επειδή αποσύρεται από τα χρηματοοικονομικά κυκλώματα ή αρνείται την εμπορευματική συσσώρευση.

I. Το τρίπτυχο της ατομικής επιλογής

Κάθε πολίτης διαθέτει την αναπαλλοτρίωτη δυνατότητα να επιλέγει ελεύθερα τον τρόπο ύπαρξής του μεταξύ τριών οδών που προστατεύονται ισότιμα από τον νόμο:

1° Την απόκτηση χρηματικού εισοδήματος μέσω εργασίας, επιχειρηματικής δράσης ή δραστηριότητας προσφοράς·

2° Την εκούσια μείωση των αναγκών του μέσω επιλεγμένης λιτότητας και υλικού αυτοπεριορισμού·

3° Τη συμμετοχή σε άμεσες οικονομικές εναλλακτικές που βασίζονται στην αλληλοβοήθεια, στην από κοινού αξιοποίηση πόρων, στη χρήση κοινών αγαθών και στη μη εμπορευματική αυτοπαραγωγή.

II. Τριπλή χρηματοοικονομική ανεξαρτησία

Η δημόσια εξουσία θεσπίζει νομική ασπίδα που προστατεύει την αυτονομία λήψης αποφάσεων και την ελευθερία συνείδησης των πολιτών από τρεις μορφές εξάρτησης:

1° Ανεξαρτησία από τη χρηματοοικονομική αρπαγή, με απαγόρευση του εξαναγκαστικού δανεισμού, της θεσμοποιημένης τοκογλυφίας και της κερδοσκοπίας πάνω στις ζωτικές ανάγκες·

2° Ανεξαρτησία από τον εκβιασμό της επιβίωσης στις εργασιακές σχέσεις, με εγγύηση της πραγματικής δυνατότητας άρνησης ή εγκατάλειψης κάθε δραστηριότητας που προσβάλλει την ακεραιότητα, την ηθική ή την υγεία·

3° Ανεξαρτησία από τη διοικητική κηδεμονία, με απαγόρευση της υπαγωγής των συλλογικών προστασιών σε αυθαίρετους όρους ή σε όρους που αντιμετωπίζουν τους πολίτες ως ανώριμους.

III. Διασφάλιση των εναλλακτικών κυκλωμάτων και των κοινών αγαθών

Ο νόμος εγγυάται την αναγνώριση, τη νομική ασφάλεια και τη διαχρονική βιωσιμότητα των μη χρηματικών οικονομικών δομών, των δικτύων αμοιβαίας ανταλλαγής και των αυτοδιαχειριζόμενων κοινών αγαθών. Κανένας κανονισμός δεν μπορεί να παρεμποδίζει αδικαιολόγητα τη δυνατότητα των πολιτών να οργανώνουν συλλογικά την υλική τους αυτονομία εκτός των εμπορευματικών ροών.

I. Το απαραβίαστο των θεμελιωδών δικαιωμάτων

Η απουσία σταθερής φυσικής διεύθυνσης δεν μπορεί να περιορίζει την άσκηση πολιτικών, κοινωνικών, νομικών ή οικονομικών δικαιωμάτων.

II. Διοικητική σύνδεση ανεξάρτητη από τον τόπο και πρόσβαση στις υποδομές

Η δημόσια εξουσία εγγυάται διοικητική σύνδεση ανεξάρτητη από συγκεκριμένο τόπο, καθώς και ουσιαστική πρόσβαση στα δίκτυα μεταφορών, στους τόπους προσωρινής διαμονής και στις βασικές υποδομές.

Το κράτος απαγορεύει στον εαυτό του να θεωρεί την αύξηση της διάρκειας της προσπάθειας των πολιτών ως μεταβλητή προσαρμογής πρώτης προτεραιότητας απέναντι στις οικονομικές ή κοινωνικές προκλήσεις. Κάθε μέτρο που αποσκοπεί στην παράταση του χρόνου εργασίας ή της διάρκειας των κοινωνικών δεσμεύσεων μπορεί να εξετάζεται μόνο αφού αποδειχθεί αυστηρά ότι έχουν εξαντληθεί όλες οι λύσεις βελτίωσης της ποιότητας, της οργάνωσης και της αποτελεσματικότητας.

I. Βελτιστοποίηση και πυκνότητα της αξίας

Το κράτος υποχρεούται να προστατεύει τους πολίτες από τη σπατάλη του χρόνου τους που προκαλείται από την αναποτελεσματικότητα των μεθόδων διαχείρισης, τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα. Οφείλει να προωθεί και να επιβάλλει, μέσω κινήτρων ή οργανωτικών κανόνων, τρόπους οργάνωσης που δίνουν προτεραιότητα στην πυκνότητα της παραγόμενης αξίας έναντι της διάρκειας του χρόνου που δαπανάται.

II. Ακεραιότητα του εθνικού χρονικού πόρου

Η διοίκηση οφείλει να μεριμνά ώστε οι δικές της διαδικασίες να μη συνιστούν ποτέ αδικαιολόγητη αφαίρεση χρόνου από τη ζωή των πολιτών. Κάθε επιβαλλόμενη καθυστέρηση ή επαναλαμβανόμενη διαδικασία θεωρείται προσβολή του εθνικού χρονικού πόρου, την οποία το κράτος δεσμεύεται να μειώνει αδιάκοπα.

Κανείς δεν μπορεί να εξαναγκάζεται να εγκαταλείψει ένα χρήσιμο έργο, μια εργασία σχεδιασμού ή μια κλίση προς την προσφορά, για να υποταχθεί σε επιταγές διοικητικής τοποθέτησης ή σε επιβαλλόμενες μορφές οικονομικής εξάρτησης.

I. Προτεραιότητα της πραγματικής δραστηριότητας έναντι των τυπικών ταξινομήσεων

Η συμμετοχή στη ζωή της πολιτικής κοινότητας, η κοινωνική αξιοπρέπεια και η αξία της ατομικής δέσμευσης αξιολογούνται με βάση την πραγματική υπόσταση των συνεισφορών, των σχεδίων και των πράξεων, και όχι αποκλειστικά με βάση την ένταξη στα πλαίσια της μισθωτής εργασίας, της εγγεγραμμένης εμπορικής δραστηριότητας ή της υπαγωγής σε επαγγελματικές δομές. Το κράτος και η κοινωνία αναγνωρίζουν την πλήρη αξία των αυτόνομων πρωτοβουλιών, της αλληλοβοήθειας μέσω συλλόγων και της ανεξάρτητης δημιουργίας ισότιμα με τις συμβατικές οικονομικές δραστηριότητες.

II. Απαγόρευση απαξιωτικών χαρακτηρισμών και θεσμικών προκαταλήψεων

Απαγορεύεται αυστηρά σε κάθε δημόσια, διοικητική, αστυνομική ή δικαστική αρχή να συνάγει τεκμήριο αχρηστίας, ηθικής επισφάλειας, παθητικότητας ή αναξιότητας ως πολίτη από την απουσία εγγραφής σε επαγγελματικό, φορολογικό ή εμπορικό ασφαλιστικό μητρώο. Καμία κατηγορία διοικητικής διαχείρισης δεν μπορεί να χρησιμοποιείται με στιγματιστικό τρόπο για να υποβιβάζει την ελεύθερη δραστηριότητα προσφοράς σε απλή αδράνεια ή σε πραγματική περιθωριοποίηση.

III. Ισότητα των εγγυήσεων παρουσίας και κοινωνικής ένταξης

Ενώπιον κάθε ελεγκτικού, ανακριτικού ή δικαιοδοτικού οργάνου, η υλική απόδειξη πνευματικής παραγωγής, εφευρέσεων, συγγραμμάτων, εθελοντικής προσφοράς ή αποδεδειγμένης κοινωνικής χρησιμότητας παρέχει τις ίδιες εγγυήσεις ένταξης, ευυποληψίας και παρουσίας ενώπιον των αρχών με τους επαγγελματικούς τίτλους ή τις τυποποιημένες συμβάσεις εργασίας. Η νομιμοποίηση του πολίτη απορρέει από τα παραδοτέα του και τη συγκεκριμένη δράση του στην υπηρεσία της κοινωνίας.

Η εργονομία αποσκοπεί στην πρόληψη της σπατάλης δημόσιων πόρων και στη διαφύλαξη της κοινωνικής ευημερίας κάθε πολίτη, περιορίζοντας τη γνωσιακή του επιβάρυνση απέναντι σε πολύπλοκα συστήματα.

I. Καθολική απαίτηση βάσει κριτηρίων

Κάθε διαδικασία, υποδομή, υπηρεσία, προϊόν, διεργασία ή μέσο πληροφόρησης που χρηματοδοτείται εν όλω ή εν μέρει από το κράτος πρέπει να πληροί τα πέντε θεμελιώδη κριτήρια της εργονομίας: ασφάλεια, άνεση, αποτελεσματικότητα, ευχρηστία και ευχαρίστηση κατά τη χρήση. Η κατανομή και η διάθεση των δημόσιων κονδυλίων εξαρτώνται από την αυστηρή τήρηση αυτών των αρχών.

II. Διπλό πεδίο εσωτερικής και εξωτερικής εφαρμογής

Το καθήκον εργονομίας διέπει το σύνολο των δημόσιων αλληλεπιδράσεων. Επιβάλλεται τόσο στις σχέσεις μεταξύ κρατικών υπηρεσιών και χρηστών όσο και στις εσωτερικές, οργανωτικές και εργασιακές σχέσεις μεταξύ των υπαλλήλων της δημόσιας διοίκησης.

Ο νόμος καθορίζει τα αντικειμενικά κριτήρια επίδοσης και αξίας που επιτρέπουν την ανάληψη ευθυνών, διασφαλίζοντας ότι στην κορυφή της κοινωνικής δομής βρίσκονται αποκλειστικά όσοι, με τη δράση τους, βελτιστοποιούν τη ζωτικότητα ολόκληρου του κοινωνικού σώματος.

I. Αρχή της αξιοκρατικής κατακόρυφης οργάνωσης

Οι μόνες θεμιτές κοινωνικές διακρίσεις είναι εκείνες που βασίζονται στην κοινή ωφέλεια, στο αποδεδειγμένο ταλέντο και στην έμπρακτη προσπάθεια. Η κατακόρυφη διάρθρωση των λειτουργιών δεν προσδίδει σε καμία περίπτωση ανωτερότητα ως προς τη φύση ή την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.

II. Εξουδετέρωση των μεροληψιών κοινωνικής θέσης

Το κράτος υποχρεούται να αποδομεί, μέσω της εκπαίδευσης και της θεσμικής διαφάνειας, τους γνωσιακούς και πολιτισμικούς μηχανισμούς που μετατρέπουν μια τεχνική ή πολιτική θέση σε συμβολικό τίτλο ευγενείας ή σε προνόμιο αεργίας.

III. Εναλλαγή και αξιολόγηση των ροών

Για να αποτρέπεται η παγίωση κυρίαρχων τάξεων αποσυνδεδεμένων από την επίδοση, κάθε θέση υψηλής ευθύνης υπόκειται σε καθεστώς αυστηρής επαναξιολόγησης και υποχρεωτικής κινητικότητας.

Το αξίωμα αποτελεί προσωρινή υπηρεσία προς τη δομή και όχι ιδιοκτησία του ατόμου.

Το κράτος, οι θεσμοί και όλοι οι πολιτικοί φορείς έχουν τη συνταγματική υποχρέωση να παρέχουν τα πνευματικά, υλικά και εκπαιδευτικά μέσα που απαιτούνται ώστε αυτή η συμμετοχή να είναι πλήρως ουσιαστική.

I. Συστημική σαφήνεια και εξουδετέρωση των εμποδίων

Το κράτος οφείλει να προστατεύει τη δημοκρατική επιλογή από κάθε μορφή αδιαφάνειας ή τεχνητής πολυπλοκότητας. Κανένας πολίτης δεν μπορεί να στερείται την κατανόηση των δημόσιων μηχανισμών, των εθνικών διακυβευμάτων ή των προτεινόμενων προγραμμάτων. Οι δημόσιες αρχές οφείλουν να εξουδετερώνουν τα εμπόδια στη συμμετοχή, ιδίως το χάος των κομματικών δηλώσεων, την υπερφόρτωση από αντιπαραθέσεις και την άνιση πρόσβαση στην εξειδικευμένη γνώση. Κάθε δημόσια επικοινωνία πρέπει να ανταποκρίνεται σε απόλυτη απαίτηση κατανοητότητας.

II. Μέσα ενδυνάμωσης και πολιτειακή εκπαίδευση

Για να εξασφαλίζουν ενημερωμένη συμμετοχή, οι θεσμοί αναπτύσσουν και διαθέτουν ουδέτερα εργαλεία μοντελοποίησης και σύγκρισης. Το κράτος θεσπίζει καθολικό δικαίωμα πολιτειακής και αναλυτικής εκπαίδευσης, που επιτρέπει σε κάθε άτομο να αποκτά τις δεξιότητες που απαιτούνται για την αποκωδικοποίηση των δημόσιων πολιτικών. Τα μέσα αυτά μεταφράζουν την πολυπλοκότητα της πραγματικότητας σε αξιοποιήσιμα δεδομένα, χωρίς να αλλοιώνουν την ακρίβεια ή το βάθος της.

III. Συνεργατικός μετασχηματισμός της πολιτικής εντολής

Αυτή η υποχρέωση υποστήριξης επιβάλλεται αυστηρά στους αιρετούς και στους πολιτικούς σχηματισμούς. Κάθε πολιτικός φορέας οφείλει να απομακρύνεται από τις κομματικές συγκρούσεις και να λειτουργεί ως συντονιστής της συλλογικής νοημοσύνης. Οφείλει να παρέχει διαφανή πληροφόρηση και ανοιχτά πλαίσια εργασίας, επιτρέποντας σε κάθε πολίτη να παρεμβαίνει για να αυξάνει την καταλληλότητα και τη δημιουργικότητα των προτάσεών του. Η πολιτική ανταλλαγή πρέπει να αποβλέπει στην επίλυση προβλημάτων μέσω κατανεμημένης νοημοσύνης.

IV. Προτεραιότητα του δημοκρατικού χρόνου

Ο χρόνος που αφιερώνουν οι εκπρόσωποι του έθνους στην κομματική αντιπαράθεση υποτάσσεται αυστηρά στον χρόνο συνεργατικής εργασίας με τους πολίτες. Οι αιρετοί υποχρεούνται να συντονίζουν χώρους συνδημιουργίας και πολιτειακής μηχανικής, θεωρώντας ότι η συμβολή του λαού αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για τη μετατροπή μιας πολιτικής ιδέας σε βιώσιμη λύση.

V. Λογοδοσία και αξιολόγηση της καλής πίστης

Η ικανότητα ενός αιρετού ή ενός θεσμού να εκπαιδεύει, να παρέχει εργαλεία και να ενσωματώνει τη βούληση των πολιτών αποτελεί το κύριο κριτήριο αξιολόγησης της εντολής του. Η άρνηση υπαγωγής ενός σχεδίου σε αυτή τη δυναμική σαφήνειας, η πρόθεση απόκρυψης διακυβευμάτων πίσω από τον επικοινωνιακό θόρυβο ή η αδυναμία παροχής μέσων ενδυνάμωσης συνιστούν παραβίαση της θεσμικής καλής πίστης. Τέτοιες παραλείψεις επιφέρουν την ακυρότητα των σχετικών διαδικασιών διαβούλευσης και θεμελιώνουν την ευθύνη των υπευθύνων ενώπιον των οργάνων δημοκρατικής ρύθμισης.

Κάθε πολιτικός υπεύθυνος οφείλει να αφιερώνει την ενέργειά του σε ουσιαστική εργασία, στηριγμένη στην αντικειμενική ανάλυση της πραγματικότητας και στην κατάρτιση συγκεκριμένων λύσεων. Η πολιτική λειτουργία δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να εκτρέπεται προς την προσωπική προβολή, τις στρατηγικές σταδιοδρομίας ή τις συγκρούσεις κομματικών μηχανισμών. Οφείλει να αποκαθιστά την πολιτική διάσταση, επαναφέροντας την αποστολή του πολιτικού και τη συμμετοχή του πολίτη στην πραγματική τους λειτουργία.

I. Υποχρεωτικές αποστολές και μέθοδος συγκριτικής ανάλυσης

Η δραστηριότητα κάθε αιρετού ή δημόσιου επικεφαλής περιλαμβάνει υποχρεωτικά τον εντοπισμό, τον χαρακτηρισμό και την ακριβή ονομασία των δημόσιων προβλημάτων. Απαιτεί τη ρητή ανάδειξη των νέων στοιχείων ανάλυσης που προσφέρονται σε σχέση με τις προϋπάρχουσες εργασίες. Περιλαμβάνει την αξιολόγηση των λύσεων βάσει προκαθορισμένων κριτηρίων ποιότητας και εφικτότητας. Επιβάλλει, τέλος, την ανάλυση των ήδη εξελισσόμενων σχεδίων και την προτεραιότητα στην προσχώρηση και στον εμπλουτισμό τους πριν από τη δημιουργία ανταγωνιστικών μηχανισμών.

II. Χρονικός και οικονομικός περιορισμός της επικοινωνίας

Ο χρόνος που αφιερώνεται στην προσωπική προβολή, στη σταδιοδρομία, στις διαδικασίες ένταξης, στην αναζήτηση θέσης ή στην κομματική ζωή περιορίζεται αυστηρά στο 5 % του ατομικού χρόνου εργασίας και συνοδεύεται από δεσμευτικό οικονομικό ανώτατο όριο. Το υπόλοιπο 95 % προορίζεται αποκλειστικά για ουσιαστική και ιχνηλάσιμη πνευματική εργασία.

III. Απαίτηση τεκμηρίωσης, τάξεις μεγέθους και διαφάνεια ως προς τα όρια

Κάθε τοποθέτηση πρέπει να τεκμηριώνεται με αυστηρή διανοητική απόδειξη, που ενσωματώνει επαληθεύσιμες τάξεις μεγέθους για τη σοβαρότητα του προβλήματος και τον αναμενόμενο αντίκτυπο των μέτρων. Κάθε εργασία οφείλει να εκθέτει με ειλικρίνεια τα ασαφή σημεία, τα άγνωστα στοιχεία και τους μεθοδολογικούς περιορισμούς που παραμένουν.

IV. Συμβατική αξία και νομική δεσμευτικότητα της πολιτικής δέσμευσης

Οι δεσμεύσεις και οι υποσχέσεις που διατυπώνουν δημόσια οι πολιτικοί υπεύθυνοι έχουν συμβατική νομική αξία. Κάθε σκόπιμη αθέτηση ή δέσμευση που βασίζεται σε προδήλως παραπλανητικά στοιχεία θεμελιώνει την ευθύνη του συντάκτη της.

V. Εθνική πλατφόρμα διαβούλευσης και τεχνολογική υποστήριξη

Το κράτος δημιουργεί επίσημη ψηφιακή πλατφόρμα που συγκεντρώνει όλες τις αναλύσεις, τα δεδομένα και τα σχέδια. Εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης οργανώνουν τις συνεισφορές, εξάγουν συνθέσεις και διευκολύνουν εργαστήρια τεχνικής ανάλυσης και δημιουργικότητας ανοιχτά στους πολίτες.

VI. Απαγόρευση πολιτικών επιθέσεων και μετασχηματισμός των συγκρούσεων

Οι πολιτικές και κομματικές επιθέσεις απαγορεύονται αυστηρά. Κάθε διαφωνία πρέπει υποχρεωτικά να μεταφράζεται σε αυστηρή και τεκμηριωμένη συγκριτική ανάλυση των προτεινόμενων διαπιστώσεων και λύσεων.

VII. Πρόληψη της απάτης, έλεγχος των παραδοτέων και κυρώσεις

Απαγορεύεται αυστηρά η απόκρυψη κομματικών δραστηριοτήτων ή ενεργειών σταδιοδρομίας πίσω από τεχνικούς τίτλους. Ο έλεγχος πραγματοποιείται βάσει των πραγματικών παραδοτέων που κατατίθενται στη δημόσια πλατφόρμα και της διαφάνειας των ημερολογίων δραστηριοτήτων, υπό την απειλή οικονομικών κυρώσεων και στέρησης του δικαιώματος εκλογής.

Εγγυάται την πλήρη ανάπτυξη των δημιουργικών ικανοτήτων κάθε ατόμου. Το κράτος έχει συνταγματική υποχρέωση να καταπολεμά κάθε σπατάλη ανθρώπινου δυναμικού, εντοπίζοντας, κινητοποιώντας και αξιοποιώντας όλες τις μορφές νοημοσύνης. Η προτεραιότητα της νοημοσύνης και της δημιουργικότητας αποτελεί επιτακτικό κανόνα κάθε δημόσιας δράσης.

II. Από το σύστημα δύο σωμάτων στο ζεύγος διευκόλυνσης

Θεσπίζεται Συνέλευση Ζευγών Διευκόλυνσης, που αντικαθιστά κάθε σύστημα δύο κοινοβουλευτικών σωμάτων. Κάθε ζεύγος αποτελείται από έναν βουλευτή, εγγυητή της δημοκρατικής νομιμοποίησης, και έναν εμπειρογνώμονα, εγγυητή της τεχνικής εφικτότητας. Τα ζεύγη αυτά ενεργούν ως αρχιτέκτονες και διευκολυντές, υποστηρίζοντας κάθε πολίτη στην κατάρτιση των σχεδίων του μέσω πρόσβασης στα δημόσια δεδομένα και στα μέσα της δημόσιας διοίκησης.

III. Από το κόμμα στον πολίτη και στη μνήμη των ιδεών

Η πολιτική ζωή διέπεται από τη «λογική του σχεδίου». Κάθε πρόταση είναι δημόσια και ανωνυμοποιημένη, καθώς η εγγενής αξία μιας ιδέας πρέπει να αξιολογείται ανεξάρτητα από την ταυτότητα του δημιουργού της. Οι ιδέες που απορρίπτονται καταχωρίζονται στη «Βάση Δεδομένων της Μνήμης των Ιδεών» (BDMI), ώστε να τροφοδοτούν μελλοντικούς κύκλους παραγωγής ιδεών. Το κράτος απαγορεύει τη στείρα αντιπολίτευση και επιβάλλει, απέναντι στην πολυφωνία, διαδικασία «αυτόματης σύγκλισης» για την εξαγωγή ανώτερης σύνθεσης.

IV. Από το δόγμα στην ιδέα και στη διακλάδωση

Η διαδικασία λήψης αποφάσεων στηρίζεται στην ψηφοφορία ανά επιμέρους στοιχείο, επιτρέποντας τη νομοθετική οικοδόμηση μέσω συνάθροισης επικυρωμένων λύσεων. Κάθε σχέδιο που συγκεντρώνει κρίσιμη μάζα υποστήριξης ενσωματώνεται στη βάση της τελικής μεταρρύθμισης. Εγγυάται ένα «δικαίωμα στη διακλάδωση», για την προστασία και τη δοκιμή, υπό αυστηρή αξιολόγηση, ριζοσπαστικών σχεδίων που δεν μπορούν να συντεθούν.

V. Δυναμική διαχείριση και αναδρομικότητα

Κάθε σχέδιο είναι δυναμική οντότητα ενταγμένη σε ένα ζωντανό νομοθετικό σώμα. Η αναδρομικότητα εξασφαλίζει την εξαγωγή γνώσεων, την εξάλειψη της απαρχαίωσης και μια σύνθεση που επικαιροποιείται σε πραγματικό χρόνο. Κάθε σχέδιο ενσωματώνει ολόκληρο τον κύκλο ζωής του: παραγωγή ιδεών, εκτέλεση, αξιολόγηση και αποδόμηση-ανασύνθεση, με κάθε υλοποίηση να υπηρετεί τη συνεχή βελτιστοποίηση του συνολικού συστήματος.

Έχει διαρκές καθήκον να προβλέπει τις διαταραχές, να εντοπίζει τις δομικές ευπάθειες της κοινωνίας και να ενεργεί εκ των προτέρων, ώστε να αποτρέπει την επέλευση κοινωνικών, περιβαλλοντικών, υγειονομικών, ψυχολογικών και οικονομικών βλαβών.

Η αδικαιολόγητη ανεπάρκεια των ενεργειών πρόβλεψης θεμελιώνει την ευθύνη των δημόσιων αρχών.

I. Χειραφέτηση από τη διεκπεραιωτική ρουτίνα

Το κράτος εφαρμόζει συνεχή ανασχεδιασμό των μεθόδων εργασίας του και προσφεύγει σε τεχνολογίες υποκατάστασης για να απελευθερώνει τους δημόσιους υπαλλήλους από όλες τις επαναλαμβανόμενες ή αλλοτριωτικές εργασίες. Τα οφέλη χρόνου και πόρων που προκύπτουν επανεπενδύονται εξ ολοκλήρου στην αναβάθμιση του δημόσιου στοχασμού, στην επιτόπια εμπειρογνωμοσύνη και στην επίλυση σύνθετων προβλημάτων.

II. Δυναμική χαρτογράφηση των ταλέντων και των συνεισφορών

Η διοίκηση θεσπίζει σύστημα διαχείρισης ανθρώπινων πόρων που βασίζεται στον διαρκή εντοπισμό των ικανοτήτων, των ιδιαίτερων δεξιοτήτων και της δυνατότητας του προσωπικού να αποκτά κριτική απόσταση. Κάθε υπάλληλος, ανεξάρτητα από τον βαθμό του και την υπηρεσία στην οποία υπάγεται, δικαιούται να συμβάλλει στον εθνικό ή τοπικό στρατηγικό στοχασμό που αντιστοιχεί στο πεδίο της εμπειρογνωμοσύνης ή της σκέψης του.

III. Διαχωρισμός του πνεύματος της κρατικής κυριαρχίας από τον διοικητικό μηχανισμό

Το κράτος είναι ένας σκεπτόμενος οργανισμός στην υπηρεσία του έθνους, διακριτός από τον τεχνικό μηχανισμό που προορίζεται να το υποστηρίζει. Η οργάνωση της εργασίας και η συνεχής εκπαίδευση καταπολεμούν ενεργά την εξοικείωση με αντανακλαστικά ρουτίνας και καλλιεργούν στους υπαλλήλους την κριτική αποστασιοποίηση, την ανεξαρτησία κρίσης και το αίσθημα υψηλής δημόσιας ευθύνης.

Η δράση κάθε αιρετού και η λειτουργία κάθε πολιτικής οργάνωσης υποτάσσονται αποκλειστικά στην υπηρεσία του λαού ή στην πραγματική ωφέλεια των εκλογέων της.

I. Προτεραιότητα της δημόσιας αποτελεσματικότητας

Κάθε δημόσια πράξη ή πρόταση νόμου αξιολογείται με κριτήριο τον απόλυτο πραγματισμό. Ένα μέτρο που προσφέρει γενικό όφελος επιστημονικά ή πραγματολογικά ανώτερο από κάθε δογματική εναλλακτική επιβάλλεται εκ του νόμου, καθιστώντας άκυρη κάθε αντίθεση που βασίζεται αποκλειστικά στην πολιτική ένταξη του δημιουργού του.

II. Αιτιολογημένη απόρριψη και ιχνηλασιμότητα

Κάθε αρνητική ψήφος ή άρνηση τροπολογίας πρέπει να αιτιολογείται επίσημα είτε με απόδειξη βλάβης του γενικού συμφέροντος, που συνιστά τελολογικό λόγο, είτε με πραγματολογική απόδειξη άμεσης προσβολής των συνθηκών ύπαρξης των εκλογέων του οικείου κόμματος, που δικαιολογεί λόγο κομματικής συνέπειας.

III. Διαφάνεια και ενσωμάτωση των πράξεων

Κάθε τοποθέτηση και η τεκμηριωμένη αιτιολόγησή της επισυνάπτονται αυτόματα στα επίσημα κανάλια επικοινωνίας του κόμματος προς τα μέλη του. Κάθε άρνηση που δεν στηρίζεται σε έναν από αυτούς τους δύο θεμελιώδεις λόγους είναι άκυρη και συνιστά παράβαση των υποχρεώσεων της δημόσιας εντολής.

I. Υποχρέωση συνεχούς επικαιροποίησης των μέσων

Αυτή η καθολική υποχρέωση επιβάλλει τη διαρκή υιοθέτηση των αποδοτικότερων εργαλείων συντονισμού, αρχιτεκτονικών εργασίας και υλικών μέσων.

II. Βελτιστοποίηση της εφοδιαστικής και διαφύλαξη της ανθρώπινης κρίσης

Η βελτιστοποίηση πρέπει να εφαρμόζεται συστηματικά στην εφοδιαστική αλυσίδα και στις προπαρασκευαστικές εργασίες για την εξάλειψη κάθε αδικαιολόγητης βραδύτητας, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι ο χρόνος που αφιερώνεται στην ανθρώπινη κρίση και στη σχέση με τον πολίτη παραμένει πλήρως προστατευμένος από τη λογική της ποσοτικής απόδοσης.

Η αξιολόγηση κάθε συνεισφοράς των πολιτών βασίζεται πρωτίστως στην αναζήτηση της πραγματικής της συνάφειας, της συγκεκριμένης χρησιμότητας και της θεμελιώδους συμβολής της στο γενικό συμφέρον.

I. Προτεραιότητα της ουσίας έναντι του τύπου

Κανένα τυπικό κριτήριο, προκαθορισμένο πλαίσιο αξιολόγησης ή μεθοδολογικός περιορισμός δεν μπορεί να προβάλλεται για να αποκρύπτει την εγγενή αξία μιας καινοτόμου ιδέας ή μιας πρακτικής λύσης.

II. Ακυρότητα των περιοριστικών μηχανισμών και καταπολέμηση των προσχημάτων

Θεωρείται άκυρη και ανυπόστατη κάθε νομοθετική, κανονιστική, διοικητική ή τεχνική διάταξη που έχει ως σκοπό ή άμεσο ή έμμεσο αποτέλεσμα να αλλοιώνει, να περιορίζει αδικαιολόγητα ή να καθιστά πρακτικά ανενεργή τη συμμετοχή των πολιτών. Η καταπολέμηση κάθε άμεσης ή παράγωγης μορφής ψευδοδημοκρατίας και προσχηματικής συμμετοχής αποτελεί συνταγματική υποχρέωση όλων των δημόσιων αρχών.

III. Κατάλογος απαγορευμένων τεχνασμάτων και πρακτικών

Με την επιφύλαξη της γενικής αρχής της αποτελεσματικότητας και της προτεραιότητας της ουσίας που διατυπώνεται στην πρώτη παράγραφο, της οποίας η εμβέλεια δεν μπορεί να περιορίζεται από την παρούσα απαρίθμηση, κατάφωρες παραβιάσεις της δημοκρατικής ειλικρίνειας συνιστούν ιδίως:

A. Ο καθορισμός ορίων υπογραφών, εδαφικών κατανομών, προθεσμιών ή διαδικαστικών διατυπώσεων που συνδυάζονται έτσι ώστε να καθιστούν μια πρωτοβουλία πολιτών υπερβολικά αποτρεπτική ή πρακτικά αδύνατη.

B. Η άκαμπτη ή δογματική αξιολόγηση που αποκλείει εξαρχής μια πρόταση με θεμελιώδη συμβολή, αποκλειστικά επειδή δεν πληροί τα προκαθορισμένα κριτήρια ενός διοικητικού πλαισίου.

C. Η εξάρτηση της πρόσβασης στους χώρους συνεισφοράς από περιοριστικά διοικητικά, φορολογικά ή τραπεζικά αναγνωριστικά, εις βάρος της απλότητας και της καθολικής πρόσβασης κάθε κατοίκου ή προσώπου που επιθυμεί να μεταδώσει χρήσιμη γνώση.

D. Η οργάνωση δημόσιων διαβουλεύσεων χωρίς δεσμευτικό πλαίσιο αιτιολογημένης δημόσιας παρουσίασης των αποτελεσμάτων, ανεξάρτητης αξιολόγησης και υποχρεωτικής εγγραφής των αποτελεσμάτων στην ημερήσια διάταξη των οργάνων διαβούλευσης και λήψης αποφάσεων.

E. Η χρήση ασφυκτικών χρονικών πλαισίων, ανακοινώσεων σε περιόδους διακοπών ή προδήλως δυσανάλογων προθεσμιών που εμποδίζουν την κινητοποίηση, την ανάλυση από τους πολίτες και την αντιπαραβολή απόψεων.

F. Η παρακράτηση, η άνιση πρόσβαση ή η αποσπασματική μετάδοση των πρωτογενών δεδομένων, των μελετών επιπτώσεων και των εναλλακτικών σεναρίων που απαιτούνται για τεκμηριωμένη γνώμη.

G. Η κλειστή, δυαδική ή κατευθυνόμενη διαμόρφωση ερωτηματολογίων που αποκλείει την επανεξέταση του προβλήματος, τη διεύρυνση του πεδίου ή τη διατύπωση λύσεων που δεν είχαν προβλεφθεί από τη δημόσια αρχή.

H. Η αδιαφάνεια αλγορίθμων, πρωτοκόλλων διαλογής ή εργαλείων αυτοματοποιημένης σύνθεσης που δεν υπόκεινται σε δημόσιο έλεγχο και ευνοούν τον αυθαίρετο αποκλεισμό αποκλινουσών απόψεων.

I. Ο πολλαπλασιασμός συμβουλευτικών επιτροπών, παράλληλων επιτροπών ή οργάνων που συγκροτούνται με επιλογή των ίδιων των μελών τους, χωρίς πραγματική μεταβίβαση εξουσίας, με σκοπό τον κατακερματισμό ή την εξάντληση της ενέργειας των πολιτών.

J. Η διαδικαστική απόρριψη μιας πραγματιστικής πρότασης γενικού συμφέροντος αποκλειστικά λόγω εσωτερικών διοικητικών ορίων, κατανομής αρμοδιοτήτων ή προϋπαρχόντων κανονιστικών εμποδίων.

IV. Υποχρέωση ουσιαστικής εξέτασης και προσαρμογής των κανόνων

Η διοίκηση υποχρεούται να εντοπίζει και να εξάγει τη χρήσιμη ουσία κάθε συνεισφοράς πολίτη. Καμία συνεισφορά δεν μπορεί να απορρίπτεται λόγω τυπικού ελαττώματος ή αναρμοδιότητας της υπηρεσίας στην οποία υποβάλλεται: η αρχή που την παραλαμβάνει αναλαμβάνει η ίδια τον ουσιαστικό επαναχαρακτηρισμό, την εξέταση της ιδέας βάσει της πραγματικής της συμβολής και την επιμελή διαβίβασή της στην αρμόδια υπηρεσία. Όταν μια πρωτοβουλία που προσφέρει κατάλληλη λύση προσκρούει σε προϋπάρχοντα κανονιστικό κανόνα, η δημόσια εξουσία οφείλει να εξετάζει κατά προτεραιότητα την προσαρμογή, τον πειραματισμό κατά παρέκκλιση ή την κατάργηση του κανόνα αυτού, ώστε να καθίσταται δυνατή η εφαρμογή της λύσης.

V. Δικαστικός έλεγχος και αναθεώρηση των ανενεργών μηχανισμών

Κάθε πολίτης ή ομάδα πολιτών μπορεί να προσφεύγει στο συνταγματικό ή διοικητικό δικαστήριο για τη διαπίστωση και ακύρωση κάθε μηχανισμού, διαβούλευσης, καταχρηστικής απόρριψης ή κειμένου που παραβιάζει το παρόν άρθρο. Κάθε νόμιμος συμμετοχικός μηχανισμός που, σε καθορισμένο χρονικό διάστημα, δεν έχει επιφέρει κανένα συγκεκριμένο αποτέλεσμα λόγω της ακαμψίας των κριτηρίων πρόσβασης χάνει αυτομάτως την ισχύ των περιοριστικών του όρων και υπόκειται σε επείγουσα αναθεώρηση των ορίων του από τον νομοθέτη.

Το μητρώο αυτό αποτελεί αναλλοίωτο αρχείο, ευρετηριασμένο και προσβάσιμο χωρίς χρονικούς ή τεχνικούς περιορισμούς.

I. Πιστοποίηση της αυθεντικότητας και επεξεργασία οπτικοακουστικών αρχείων

Το κράτος μεριμνά για την πληρότητα της θεσμικής μνήμης, υποβάλλοντας τις τρέχουσες και παλαιότερες οπτικοακουστικές καταγραφές σε δημόσια πρωτόκολλα πιστής ανασύστασης και απομαγνητοφώνησης, μεταξύ άλλων μέσω πιστοποιημένης αυτοματοποιημένης χειλεανάγνωσης. Κάθε έγγραφο που υποβάλλεται σε τέτοια επεξεργασία συνοδεύεται από χαρακτηρισμό του βαθμού πραγματολογικής βεβαιότητάς του και από επαληθευμένη χρονοσήμανση, χωρίς να επιτρέπεται καμία αλλοίωση του πλαισίου.

II. Διαδικασία διερεύνησης των αστοχιών στη λήψη αποφάσεων

Σε περίπτωση κατάφωρης αποτυχίας δημόσιας πολιτικής, συστημικής κρίσης ή σοβαρής συλλογικής βλάβης, επιλαμβάνεται αυτοδικαίως ανεξάρτητη επιτροπή διερεύνησης θεσμικών αστοχιών. Κατά το πρότυπο των βιομηχανικών τεχνικών ερευνών, καταρτίζει δέντρο αιτίων βάσει των καταγεγραμμένων δηλώσεων, επιλογών, προηγούμενων προειδοποιήσεων και απομαγνητοφωνήσεων, ώστε να διακρίνει το σφάλμα υπολογισμού, το εξωτερικό απρόοπτο και τη σκόπιμη παραβίαση της συνέπειας.

III. Εκτελεστική συνέπεια και επαναξιολόγηση της εντολής

Κάθε πρόδηλη και αδικαιολόγητη απόκλιση μεταξύ των αρχικών δεσμεύσεων, των διαδοχικών δημόσιων δηλώσεων και των πραγματικών πράξεων εξουσίας ενός υπευθύνου θεμελιώνει την πολιτική του ευθύνη ενώπιον της αρμόδιας ελεγκτικής αρχής. Ο υπεύθυνος που εγκαλείται διαθέτει δικαίωμα αιτιολογημένης απάντησης για να εξηγήσει την εξέλιξη των συνθηκών που υπαγόρευσε την απόφασή του, άλλως ενεργοποιείται αυτόματη παραπομπή στα όργανα ανάκλησης ή στέρησης του δικαιώματος εκλογής.

IV. Γνωσιακή προσβασιμότητα και σαφήνεια των δηλώσεων

Κάθε πολιτική επικοινωνία που έχει ισχύ οδηγίας ή νομοθετικής πρότασης πρέπει να πληροί μετρήσιμα κριτήρια κατανοητότητας και λογικής συνέπειας. Η απόκρυψη προθέσεων αντίθετων προς τις δημόσιες δηλώσεις, όταν διαπιστώνεται μέσω διασταυρωμένης ανάλυσης των ιστορικών καταγραφών, συνιστά άμεση παραβίαση του όρκου της Δημοκρατίας για εντιμότητα στη διαβούλευση.

Αυτές οι πνευματικές και γνωσιακές συνεισφορές αποσκοπούν στον εμπλουτισμό του συλλογικού στοχασμού, στην ενημέρωση της δημόσιας λήψης αποφάσεων για τις εξωτερικές της συνέπειες και στη συγκρότηση μιας ανοιχτής κληρονομιάς κοινών πληροφοριών, χωρίς να θίγεται η αποκλειστική άσκηση της αποφασιστικής ψήφου από το εθνικό εκλογικό σώμα.

Κάθε δημόσια πολιτική, αξιολόγηση ή απόφαση πρέπει υποχρεωτικά να στηρίζεται σε δείκτες σχεδιασμένους για να αποκαλύπτουν πιστά την υποκείμενη πραγματικότητα των εξεταζόμενων φαινομένων, με την πολυπλοκότητα και τις ιδιαίτερες αποχρώσεις τους.

I. Υποχρέωση εγγενούς συνάφειας

Απαγορεύεται αυστηρά η χρήση μερικών, απλουστευτικών ή αμιγώς δηλωτικών δεικτών που αλλοιώνουν την αντίληψη των διακυβευμάτων.

II. Ακεραιότητα και καταπολέμηση της χειραγώγησης των δεδομένων

Ο σχεδιασμός, η επεξεργασία και η διάδοση των δεικτών προστατεύονται από κάθε χειραγώγηση, μεθοδολογική εργαλειοποίηση ή απόκρυψη καθοριστικών μεταβλητών. Οι μεθοδολογίες, τα πρωτογενή δεδομένα και τα ερμηνευτικά όρια καθίστανται πλήρως ελέγξιμα και επαληθεύσιμα από κάθε πολίτη.

III. Έλεγχος εγκυρότητας και αναθεώρηση των μετρικών

Κάθε δημόσιος δείκτης του οποίου η χρήση αποδεικνύεται αναποτελεσματική, μεροληπτική λόγω επιδράσεων ορίων ή αποσυνδεδεμένη από τις πραγματικές επιπτώσεις στην πράξη πρέπει να υπόκειται σε άμεση αναθεώρηση με αντιπαραβολή απόψεων ή σε αιτιολογημένη υποβάθμιση.

IV. Κυρώσεις για την αλλοίωση της πληροφόρησης

Η σκόπιμη αξιοποίηση παραποιημένων δεδομένων ή μετρικών κατασκευασμένων για να συγκαλύπτουν μια δυσλειτουργία συνιστά άμεση προσβολή της ειλικρίνειας της δημόσιας δράσης και θεμελιώνει την ευθύνη των υπευθύνων.

Το κράτος οφείλει να θεσπίζει και να εγγυάται ουσιαστική, άμεση και καθολική συμμετοχή των πολιτών στον εντοπισμό, στην καταγραφή και στην επίλυση εθνικών και τοπικών ζητημάτων, καθώς και στη διαχείριση προβλημάτων γενικού συμφέροντος.

I. Ανοιχτή καινοτομία και κατανεμημένη νοημοσύνη

Η άσκηση της εξουσίας μετασχηματίζεται σε διαδικασία ανοιχτής καινοτομίας, όπου το κράτος εγκαταλείπει το μονοπώλιο των λύσεων και γίνεται συντονιστής δεξιοτήτων. Αποστολή του είναι να συνδυάζει τις γνώσεις της εθνικής και διεθνούς κοινωνίας των πολιτών, μετατρέποντας την κατανεμημένη νοημοσύνη σε λειτουργική πολιτική δύναμη.

II. Εδαφική δικτύωση και δημοκρατική διεύρυνση

Για να αντιμετωπίσει τη χρόνια απουσία εποικοδομητικής συζήτησης σε όλα τα επίπεδα της συλλογικής ζωής, δημόσιας και ιδιωτικής, το κράτος αναπτύσσει στρατηγική μέγιστης διεύρυνσης και εμβάθυνσης της συμμετοχικής δημοκρατίας. Αυτή η εδαφική δικτύωση στηρίζεται σε μεγάλη ποικιλία τοπικών και περιφερειακών θεσμικών εργαλείων, εξασφαλίζοντας απόλυτη ευχέρεια στην προώθηση πληροφοριών και προβλημάτων έως το εθνικό επίπεδο, χωρίς να αποκλείονται άμεσες διαβουλεύσεις σε εθνική κλίμακα. Κατά το πρότυπο των παραδόσεων λαϊκής πρωτοβουλίας και δημοψηφίσματος, κάθε εδαφικό επίπεδο αποτελεί εργαστήριο συναπόφασης, του οποίου οι συνθέσεις τροφοδοτούν τη συνολική δομή.

III. Ρόλος μεταρρυθμιστή των κανόνων ρύθμισης και ουδετερότητα των συνθέσεων

Στο πλαίσιο αυτό, το κράτος αναλαμβάνει ρόλο μετα-ρυθμιστή: δεν επιβάλλει πλέον τεχνικές λύσεις, αλλά προωθεί κανόνες ανάλυσης, έρευνας και πολιτικής ηθικής. Διαμεσολαβεί στις συζητήσεις για να προλαμβάνει τις γνωσιακές μεροληψίες και να εγγυάται, μετά από κάθε διαβούλευση, την κατάρτιση ουδέτερης και αντικειμενικής σύνθεσης. Αυτή η σύνθεση, επικυρωμένη από τα πολιτικά όργανα, πρέπει υποχρεωτικά να αποσαφηνίζει τις ανάγκες και τις απαιτούμενες επιλογές σε βραχυπρόθεσμο, μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο ορίζοντα.

IV. Εθνική πλατφόρμα και συλλογική δράση

Το κράτος δημιουργεί ανοιχτή εθνική πλατφόρμα που επιτρέπει σε κάθε πολίτη να υποβάλλει και να χαρακτηρίζει προβλήματα σε δομημένη βάση δεδομένων, τροφοδοτούμενη από όλα τα επίπεδα. Υποχρεούται να κινεί διαδικασία συλλογικής δράσης για τα ζητήματα των οποίων η οξύτητα επιβεβαιώνεται.

V. Συνεχής βελτίωση και διεθνές άνοιγμα

Το κράτος υπόκειται σε υποχρέωση συνεχούς μεταρρύθμισης των μορφών διαβούλευσής του. Ο μετασχηματισμός αυτός, σε ηθικό, μεθοδολογικό, τεχνολογικό και εργονομικό επίπεδο, αποβλέπει στη διαρκή αναζήτηση αποτελεσματικότητας, αποδοτικότητας και πραγματικής εφαρμογής. Η διαβούλευση είναι ανοιχτή, μέσω αυτόματης μετάφρασης, σε πρόσωπα που διαμένουν στο εξωτερικό, και το κράτος υποχρεούται να αντλεί συμπληρωματικές αναλύσεις από διεθνή δίκτυα.

VI. Κινητοποίηση των πολιτών και επίπεδα συμμετοχής

Στη διαδικασία αυτή, το κράτος ενεργεί ως προωθητής και δυναμικός συντονιστής. Οφείλει να εφαρμόζει πολυκαναλικές επικοινωνιακές εκστρατείες, αξιοποιώντας τα μέσα ενημέρωσης και τους διαμορφωτές γνώμης, για να εξηγεί παιδαγωγικά τα ζητήματα και να ενθαρρύνει τη συμμετοχή, χωρίς να θεωρεί την απλή ανάρτηση πληροφοριών στο διαδίκτυο ουσιαστική διαβούλευση.

Η διαδικασία αυτή εγγυάται τέσσερα επίπεδα συμμετοχής.

Η αναλυτική συμμετοχή πλαισιώνει τη συνεισφορά στη διαρκή καταγραφή ζητημάτων, στην περιγραφή των αιτίων και στην αξιολόγηση εθνικών και τοπικών αναγκών μέσα στο εδαφικό δίκτυο.

Η δημιουργική συμμετοχή αφορά την κατάρτιση καινοτόμων λύσεων στο πλαίσιο δημόσιων συζητήσεων που οργανώνονται βάσει των κρατικών κανόνων ανάλυσης.

Η εκτελεστική συμμετοχή συνίσταται στην εμπλοκή των πολιτών στον σχεδιασμό και στη διανοητική υλοποίηση των λύσεων που υιοθετούνται.

Η επιχειρησιακή συμμετοχή διέπει τη φυσική και συγκεκριμένη συμβολή στην εκτέλεση των καθορισμένων σχεδίων.

VII. Οργανικές διατάξεις

Οι όροι εφαρμογής, τα πρωτόκολλα διάρθρωσης των δεδομένων και τα κριτήρια ενεργοποίησης θα εξειδικευθούν με οργανικό νόμο.

I. Συνέχεια της λαϊκής κυριαρχίας

Η μετάβαση από το εθνικό στο διεθνές επίπεδο δεν μπορεί να αναστέλλει το δικαίωμα των πολιτών να γνωρίζουν, να κατανοούν και να συμμετέχουν στις αποφάσεις που τους δεσμεύουν.

II. Διαφάνεια των διαπραγματεύσεων

Στο μέτρο που το επιτρέπει η θεμιτή εμπιστευτικότητα, οι δημόσιες αρχές παρουσιάζουν τους στόχους, τις επιλογές, τις επιπτώσεις και τις υπό διαπραγμάτευση δεσμεύσεις.

III. Διαβούλευση πριν από τη δέσμευση

Πριν από σημαντικές διεθνείς δεσμεύσεις οργανώνονται κατάλληλες διαδικασίες διαβούλευσης και deliberation, και δημοσιοποιείται ο τρόπος με τον οποίο ελήφθησαν υπόψη οι συνεισφορές των πολιτών.

Η νομοτεχνική αναγνωρίζεται ως ζωντανή επιστήμη που πρέπει να εξελίσσεται συνεχώς, ώστε να εγγυάται την αποτελεσματικότητα του δικαίου, τη δημόσια ευημερία και την απλότητα της ζωής των πολιτών.

I. Νομοτεχνική ποιότητα και πλαίσιο απαιτήσεων

Κάθε νομοσχέδιο ή πρόταση νόμου πρέπει να πληροί αυστηρά και επαληθεύσιμα όλα τα κριτήρια νομοτεχνικής ποιότητας που καθορίζονται από το Σύνταγμα, τα παραρτήματά του και τα εφαρμοστικά του κείμενα. Ο πίνακας κριτηρίων που προσαρτάται στο παρόν Σύνταγμα απεικονίζει την ελάχιστη απαίτηση συνάφειας, αυστηρότητας και συστηματικής πληρότητας για την κατάρτιση νόμου. Ο πίνακας αυτός αποτελεί μόνο δείγμα του επιπέδου ακρίβειας που απαιτεί η νομοτεχνική επιστήμη.

II. Επικαιροποίηση του πλαισίου και επιστημονική εξέλιξη

Το κράτος εξασφαλίζει την υποχρεωτική ετήσια επικαιροποίηση του εθνικού πλαισίου νομοτεχνικών δεξιοτήτων και μεθόδων. Κάθε χρόνο, τα εργαλεία ανάλυσης, οι τεχνικές σύνταξης, τα μοντέλα αξιολόγησης της επίδοσης και οι τεχνολογικές διαδικασίες που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή νόμων αναθεωρούνται και εμπλουτίζονται, ώστε να ενσωματώνουν τις καλύτερες επιστημονικές και πρακτικές ανακαλύψεις παγκοσμίως.

III. Προτεραιότητα της πρόληψης

Η πρόληψη αποτελεί την πρώτη αρχή κάθε νομοθετικής παρέμβασης. Τουλάχιστον οι μισές διατάξεις ενός νόμου πρέπει να αφιερώνονται στην πρόληψη κινδύνων, συγκρούσεων και εκτροπών, πριν εξεταστούν διορθωτικά μέτρα ή κυρώσεις.

IV. Αξιολόγηση της συμβολής και πίνακας παρακολούθησης

Κάθε νόμος αξιολογείται με βάση τη συμβολή του στην επίλυση των προβλημάτων προτεραιότητας της χώρας. Πρέπει να αποδεικνύει ότι οι μη δεσμευτικές λύσεις είναι ανεπαρκείς και να συνδέεται άμεσα με τους δείκτες του πίνακα εθνικής επίδοσης, ώστε να επιτρέπει την παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο των πραγματικών επιπτώσεών του στην κοινωνία.

V. Αποδοτικότητα και παροχή δυνατοτήτων εκτέλεσης

Ο νόμος επιδιώκει τη μέγιστη αποδοτικότητα, περιορίζοντας τους πόρους και τους περιορισμούς στο απολύτως αναγκαίο. Απαγορεύει την επιβολή βαρών χωρίς να παρέχει στους πολίτες και στους φορείς εφαρμογής του όλα τα μέσα, τις δυνατότητες και τα συναφή δικαιώματα που απαιτούνται για να έχουν πλήρη ελευθερία επίτευξης των απαιτούμενων αποτελεσμάτων.

VI. Γενικές αρχές και απόρριψη του κατακερματισμού

Ο νόμος βασίζεται κατά προτεραιότητα σε ευρείες και πλήρεις γενικές αρχές και αποκλείει τον κατακερματισμό σε ειδικούς κανόνες για κάθε ομάδα ή κατάσταση. Κανένας ειδικός κανόνας δεν μπορεί να υιοθετείται εάν ο σκοπός του μπορεί να διασφαλιστεί από ευρύτερη και εξαντλητική γενική αρχή. Η κανονιστική εξουσία παρεμβαίνει μόνο με ειδικό διάταγμα ή τεχνική απόφαση για τον καθορισμό των απολύτως απαραίτητων παραμέτρων εφαρμογής.

VII. Απλοποίηση και μείωση του κανονιστικού όγκου

Κάθε νέος νόμος συνεπάγεται υποχρέωση επανασύνταξης, απλοποίησης ή κατάργησης των παλαιότερων νόμων για το ίδιο θέμα, με κατάργηση τουλάχιστον δύο υφιστάμενων δεσμευτικών διατάξεων για κάθε νέο περιορισμό. Εάν η τροποποίηση υφιστάμενου κειμένου είναι απλούστερη από την προσθήκη νέου, ο νομοθέτης οφείλει να προτιμά την αναθεώρηση του παλαιού νόμου. Η υιοθέτηση κειμένου πρέπει υποχρεωτικά να οδηγεί σε καθαρή μείωση του συνολικού όγκου των ισχυόντων νόμων.

VIII. Συμμετοχική μηχανική και δοκιμή αντιπαράθεσης

Η κατάρτιση νόμου απαιτεί την κινητοποίηση όλων των χρήσιμων μέσων, ιδίως της άμεσης συμμετοχής των πολιτών, των επιστημών της μηχανικής, της εμπειρογνωμοσύνης των επαγγελματιών της πράξης, των εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης και της συστηματικής ανάλυσης ξένων νόμων. Πριν από κάθε ψηφοφορία, το κείμενο πρέπει να υποβάλλεται σε δοκιμή αξιολόγησης από ειδικούς στην καταστρατήγηση, ώστε να εντοπίζονται και να διορθώνονται τα κενά του.

IX. Άμεση εφαρμοσιμότητα και επιχειρησιακή πληρότητα

Κάθε νόμος που έχει εκδοθεί εφαρμόζεται αμέσως από τη δημοσίευσή του. Η απουσία διατάγματος ή κανονιστικής πράξης εφαρμογής δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να εμποδίζει, να καθυστερεί ή να αναστέλλει την εκτέλεση του νόμου. Κάθε σχέδιο που δημιουργεί υποχρέωση πρέπει να καθορίζει πλήρως την επιχειρησιακή του αλυσίδα, περιλαμβάνοντας τα ακριβή όρια μέτρησης, τα τεχνικά πρωτόκολλα ελέγχου, τις ορκισμένες αρχές, τη φύση των αποδεικτικών στοιχείων, τη διαβάθμιση των μέσων προσφυγής και το ύψος των κυρώσεων.

X. Κατανεμημένα πρωτόκολλα εφαρμογής

Σε περίπτωση καθυστέρησης της κεντρικής διοίκησης στη δημοσίευση εφαρμοστικού κειμένου, οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης, οι επαγγελματικές οργανώσεις και οι φορείς δημόσιων υπηρεσιών επιτρέπεται να καταθέτουν σε δημόσια ψηφιακή πλατφόρμα προσωρινό πρωτόκολλο εφαρμογής σύμφωνο με τον νόμο. Η κατάθεση αυτή εγγυάται την άμεση εφαρμογή του κανόνα στην πράξη και τροφοδοτεί την ταχύτερη σύνταξη του οριστικού εθνικού κειμένου.

XI. Αυτόματη παύση ισχύος και έλεγχος επίδοσης

Εάν οι μετρήσεις του εθνικού πίνακα παρακολούθησης αποκαλύπτουν ότι ένας νόμος δεν πληροί όλα τα κριτήρια επίδοσης ή δεν επιτυγχάνει τους στόχους του, χάνει την ισχύ του και παύει αμέσως να παράγει αποτελέσματα.

XII. Σώμα καινοτομιών και προτάσεων προηγμένης μηχανικής προς εξέταση

A. Διακυβέρνηση και στρατηγικός προσανατολισμός

Μέτρηση της εθνικής συμβολής. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: απουσία ποσοτικοποιημένου λόγου. Επιχειρησιακή εμβέλεια: υποχρεωτική μαθηματική αξιολόγηση του λόγου οφέλους προς κίνδυνο, με απαίτηση καθαρού ισοζυγίου άνω του 98 τοις εκατό, και της μετρήσιμης συμβολής του κειμένου στις ζωτικές προτεραιότητες του έθνους.

B. Φιλοσοφία δράσης και εγγυήσεις εκτέλεσης

Προτεραιότητα της πρόληψης με ελάχιστο όριο 50 τοις εκατό. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: καμία ποσόστωση στη σύνταξη. Επιχειρησιακή εμβέλεια: υποχρέωση αφιέρωσης τουλάχιστον του μισού κειμένου και των διατάξεων στην πρόληψη κινδύνων και συγκρούσεων πριν από την προσφυγή σε διορθωτικά ή τιμωρητικά μέτρα.

Δικαίωμα στις δυνατότητες και στις συναφείς ελευθερίες δράσης. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: δεν εγγυάται. Επιχειρησιακή εμβέλεια: ταυτόχρονη παροχή ελευθεριών πρωτοβουλίας, συναφών δικαιωμάτων και περιθωρίων απόφασης που απαιτούνται για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων χωρίς δομικά εμπόδια.

C. Επιχειρησιακή εκτέλεση και άμεση εφαρμοσιμότητα

Άμεση εφαρμοσιμότητα και απαγόρευση παρεμπόδισης λόγω διατάγματος. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: ανύπαρκτη, καθώς ένας νόμος συχνά παραμένει ανεφάρμοστος χωρίς τα διατάγματά του. Επιχειρησιακή εμβέλεια: κάθε ψηφισμένος νόμος τίθεται αμέσως σε ισχύ από τη δημοσίευσή του. Η απουσία υπουργικού διατάγματος εφαρμογής δεν μπορεί να εμποδίζει την άσκηση δικαιωμάτων ή την εφαρμογή υποχρεώσεων.

Πληρότητα της επιχειρησιακής αλυσίδας που περιλαμβάνει υποχρέωση, μέτρηση, έλεγχο και κύρωση. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: κατακερματισμένη μεταξύ νόμου και πολλαπλών διαταγμάτων. Επιχειρησιακή εμβέλεια: υποχρέωση ενσωμάτωσης στο σώμα του νόμου ολόκληρης της αλυσίδας, που περιλαμβάνει μετρικές και όρια ανοχής, πιστοποιημένα όργανα μέτρησης, ορκισμένους υπαλλήλους, χρονοσημασμένα ψηφιακά αποδεικτικά στοιχεία, προθεσμίες συμμόρφωσης, κλίμακα κυρώσεων και ειδικά διατεθειμένους δημοσιονομικούς πόρους.

Κατανεμημένα πρωτόκολλα εφαρμογής και πλατφόρμα καταχώρισης. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: ανύπαρκτα λόγω του μονοπωλίου της κεντρικής εκτελεστικής εξουσίας. Επιχειρησιακή εμβέλεια: ελλείψει κρατικού εφαρμοστικού κειμένου εντός καθορισμένης προθεσμίας, οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης, οι κλάδοι ή οι φορείς της πράξης μπορούν να καταχωρίζουν προσωρινό πρωτόκολλο εφαρμογής σε δημόσια ψηφιακή πλατφόρμα, επιβάλλοντας την άμεση εφαρμογή και τροφοδοτώντας το τελικό εθνικό διάταγμα.

D. Ανθεκτικότητα και μηχανική σχεδιασμού

Εκ των προτέρων δοκιμή αντιπαράθεσης και Red Teaming. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: δεν τυποποιείται εκ των προτέρων. Επιχειρησιακή εμβέλεια: υποχρεωτική υποβολή του νομοσχεδίου, πριν από την ψήφισή του, σε επιτροπή ειδικών στην απάτη και στην καταστρατήγηση, για τον εντοπισμό και την κάλυψη των κενών.

Ενισχυμένος συνσχεδιασμός πολλαπλών φορέων. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: μερικός, με κλασικές διαβουλεύσεις χωρίς μοντελοποίηση. Επιχειρησιακή εμβέλεια: συμμετοχική μέθοδος σύνταξης που συνδυάζει τους πολίτες, τη μηχανική συστημάτων και την προσομοίωση αλληλεπιδράσεων μέσω τεχνητής νοημοσύνης.

Αμεταβλητότητα του πλαισίου και προτεραιότητα της θεμελιώδους αρχής. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: δεν εφαρμόζεται, με πολλαπλασιασμό κατηγορικών και τομεακών νόμων. Επιχειρησιακή εμβέλεια: απαγόρευση θέσπισης νόμων ειδικών για κατηγορίες προσώπων ή αντικειμένων όταν μπορεί να διατυπωθεί ευρύτερη γενική αρχή. Ο νομοθέτης υποχρεούται να σχεδιάζει τον ανώτερο κανόνα με επαρκή πληρότητα ώστε να καλύπτει όλες τις ειδικές περιπτώσεις, παραπέμποντας μόνο τις παραμέτρους εκτέλεσης σε ειδικά τεχνικά διατάγματα.

E. Δυναμική απλοποίηση και παρακολούθηση της επίδοσης

Συνολική καθαρή μείωση της κανονιστικής μάζας. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: άτυπος στόχος. Επιχειρησιακή εμβέλεια: υποχρέωση κάθε νομοθετικής παρέμβασης να επιφέρει επαληθεύσιμη καθαρή μείωση του συνολικού αριθμού λέξεων και άρθρων στον σχετικό τομέα.

Αυτόματη παύση ισχύος καθοδηγούμενη από τον εθνικό πίνακα παρακολούθησης. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: ανύπαρκτη. Επιχειρησιακή εμβέλεια: αυτόματη και άμεση εκ του νόμου παύση ισχύος ενός νόμου εάν οι δείκτες του πίνακα του έθνους διαπιστώνουν την αποτυχία ή την αναποτελεσματικότητά του.

Ετήσια συνταγματική επικαιροποίηση της νομοτεχνικής επιστήμης. Κατάσταση στο ισχύον δίκαιο: διοικητικός οδηγός που αναθεωρείται σε μεγάλα χρονικά διαστήματα. Επιχειρησιακή εμβέλεια: ανάδειξη της νομοτεχνικής σε ζωντανή συνταγματική επιστήμη, με υποχρεωτική ετήσια επικαιροποίηση του πλαισίου δεξιοτήτων και μεθόδων του κράτους.

XIII. Επίσημο κρατικό σώμα αρχών από τον Οδηγό Νομοτεχνικής και το θετικό δίκαιο

A. Πεδίο και σκοπιμότητα του κανόνα

Αναγκαιότητα του κανόνα και προσφυγή στο ήπιο δίκαιο. Κατάσταση: ρητή. Νομική βάση: οργανικός νόμος αριθ. 2009-403 της 15ης Απριλίου 2009, άρθρο 8. Επιχειρησιακή εμβέλεια: υποχρέωση προηγούμενης απόδειξης ότι τα μη κανονιστικά εργαλεία, όπως χάρτες, συστάσεις, ρύθμιση της αγοράς ή ήπιο δίκαιο, είναι προδήλως ανεπαρκή πριν από την προσφυγή σε δεσμευτικό δίκαιο.

B. Αρχιτεκτονική και ασφάλεια δικαίου

Διαβάθμιση των κανόνων και σεβασμός του αποκλειστικού πεδίου. Κατάσταση: ρητή. Νομική βάση: άρθρα 34 και 37 του Συντάγματος. Επιχειρησιακή εμβέλεια: σεβασμός της κατιούσας ιεραρχίας, από τις θεμελιώδεις αρχές που ανήκουν αποκλειστικά στον νόμο έως τους όρους εκτέλεσης που ανατίθενται στην κανονιστική εξουσία.

Πλήρης άσκηση αρμοδιότητας και απαγόρευση της αρνητικής αναρμοδιότητας. Κατάσταση: έμμεση. Νομική βάση: νομολογία του Συνταγματικού Συμβουλίου που απορρέει από το άρθρο 34 του Συντάγματος. Επιχειρησιακή εμβέλεια: απαγόρευση στον νομοθέτη να χρησιμοποιεί αόριστες διατυπώσεις ή να αναθέτει στη διοίκηση τον καθορισμό των ουσιωδών εγγυήσεων που παρέχονται στους πολίτες.

Απουσία κανονιστικής εμβέλειας και απαγόρευση της νομοθετικής φλυαρίας. Κατάσταση: έμμεση. Νομική βάση: άρθρο 6 της Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη, συνταγματική νομολογία του 2004 για τον νόμο προσανατολισμού της σχολικής εκπαίδευσης. Επιχειρησιακή εμβέλεια: συστηματικός έλεγχος και αποκλεισμός δηλώσεων προθέσεων, πολιτικών ευχών ή διακηρύξεων χωρίς δεσμευτική νομική ισχύ.

Εγγύηση μεταβάσεων, μη αναδρομικότητα και έγκαιρη προειδοποίηση. Κατάσταση: έμμεση. Νομική βάση: γενικές αρχές του δικαίου, νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας με την απόφαση KPMG του 2006. Επιχειρησιακή εμβέλεια: αυστηρή ρύθμιση των ημερομηνιών έναρξης ισχύος, απαγόρευση της αναδρομικότητας και εγγύηση μεταβατικών καθεστώτων για τη διαφύλαξη της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης των ενδιαφερομένων.

C. Επίδοση, μέθοδος και απλοποίηση

Κανονιστική αντιστάθμιση σύμφωνα με τον κανόνα δύο προς ένα. Κατάσταση: ρητή. Νομική βάση: εγκύκλιος του Πρωθυπουργού της 26ης Ιουλίου 2017. Επιχειρησιακή εμβέλεια: υποχρέωση κατάργησης ή ελάφρυνσης τουλάχιστον δύο υφιστάμενων κανόνων για κάθε νέο κανονιστικό περιορισμό που επιβάλλεται στην κοινωνία των πολιτών ή στους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης.

Δείκτες αντίκτυπου και παρακολούθηση εκτέλεσης. Κατάσταση: ρητή. Νομική βάση: εγκύκλιος της 5ης Ιουνίου 2019, LOLF και LOLFSS. Επιχειρησιακή εμβέλεια: υποχρέωση ενσωμάτωσης τουλάχιστον πέντε ευανάγνωστων και μετρήσιμων δεικτών αντίκτυπου από τον σχεδιασμό του κειμένου, για την αξιολόγηση της επίτευξης αποτελεσμάτων στην πράξη.

Εξωγενής ανάλυση και μελέτη συγκριτικού δικαίου. Κατάσταση: ρητή. Νομική βάση: οργανικός νόμος αριθ. 2009-403 της 15ης Απριλίου 2009, άρθρο 8. Επιχειρησιακή εμβέλεια: υποχρεωτική συστηματική ανάλυση των ξένων νομοθεσιών και του νομικού ιστορικού, ώστε να αποφεύγεται η εκ νέου επινόηση μηχανισμών επιρρεπών σε αστοχία.

Αναλογικότητα των περιορισμών στις δραστηριότητες. Κατάσταση: ρητή. Νομική βάση: ευρωπαϊκή οδηγία 2005/36/ΕΚ, εγκύκλιος της 24ης Απριλίου 2023. Επιχειρησιακή εμβέλεια: προηγούμενη επίσημη εξέταση που διασφαλίζει ότι οι ρυθμίσεις ή οι όροι πρόσβασης σε επάγγελμα δεν συνιστούν δυσανάλογους περιορισμούς.

Όταν η ανάλυση αποκαλύπτει ότι ένα πρωτόκολλο διαχείρισης, ένα διοικητικό όριο ή μια διαδικαστική υποχρέωση προκαλεί, λόγω του σχεδιασμού του, απάτη, προσποίηση δραστηριότητας, γραφειοκρατική υπερφόρτωση ή καταστρατήγηση, η δημόσια εξουσία οφείλει να διατάσσει τον άμεσο ανασχεδιασμό ή την κατάργησή του.

I. Έλεγχος των κινήτρων και των εγκληματογόνων δομών

Η άσκηση της ελεγκτικής λειτουργίας επεκτείνεται στην κριτική αξιολόγηση των οργανωτικών κανόνων που διέπουν δημόσιες και ιδιωτικές οντότητες. Ο έλεγχος δεν περιορίζεται στην τιμωρία αθέμιτων πράξεων· εντοπίζει και εξουδετερώνει τα στρεβλά κίνητρα, τις ασυμμετρίες εξουσίας και τις άχρηστες τυπικές πολυπλοκότητες που ευνοούν την ανηθικότητα, την αιχμαλωσία από συμφέροντα ή την υποβάθμιση της παρεχόμενης υπηρεσίας.

II. Η λειτουργική δυαδικότητα του ελέγχου

Η ελεγκτική λειτουργία ασκείται με αυστηρή διάκριση του αντικειμένου:

1° Ως προς τις σκόπιμες πράξεις, ο έλεγχος αποτελεί προσαρμοστική δύναμη που αποβλέπει στη διάσπαση στρατηγικών απόκρυψης, απάτης και κατάχρησης εξουσίας·

2° Ως προς τις δραστηριότητες υψηλού κινδύνου ή μεγάλης συστημικής πολυπλοκότητας, ο έλεγχος ασκείται ως υποστήριξη μηχανικής, με επίκεντρο την απλοποίηση των δομών, τη διαχείριση ευπαθειών, τις εφεδρικές δικλίδες ασφαλείας και τον επιστημονικό προσδιορισμό των περιθωρίων σφάλματος, αποκλείοντας κάθε λογική αυτόματης ενοχοποίησης αστοχιών που οφείλονται στην ανεπάρκεια του οργανωτικού πλαισίου.

V. Αρμοδιότητες του Ανώτατου Οργάνου Διερεύνησης Αστοχιών και Διάγνωσης

Θεσπίζεται Ανώτατο Όργανο Διερεύνησης Αστοχιών και Διάγνωσης, ανεξάρτητη συνταγματική αρχή με δημοσιονομική αυτονομία και κυριαρχικές ερευνητικές εξουσίες. Αποστολή του είναι η επιστημονική ανάλυση κάθε καταστροφικού συμβάντος, απάτης μεγάλης κλίμακας, γραφειοκρατικής δυσλειτουργίας ή παραβίασης ασφάλειας, η απομόνωση των υλικών, νομικών ή οργανωτικών αιτίων και η έκδοση δεσμευτικών εντολών αναθεώρησης των κατευθυντήριων αρχών και δομικής απλοποίησης για τις αρμόδιες διοικήσεις και τους νομοθέτες.

VI. Το ανοιχτό εργαστήριο και η ενσωμάτωση των συνεισφορών των πολιτών

Το Ανώτατο Όργανο Διερεύνησης Αστοχιών περιλαμβάνει Ανοιχτό Εργαστήριο Πολιτικής Νοημοσύνης, αρμόδιο να παραλαμβάνει, να εξετάζει και να αξιοποιεί κάθε προειδοποίηση, μελέτη, διαπίστωση διοικητικού παραλογισμού ή πρόταση βελτίωσης από πολίτες, πανεπιστημιακούς διδάσκοντες και ερευνητές, φοιτητές ή επαγγελματίες της πράξης. Η ενσωμάτωση δεδομένων από το κοινωνικό σώμα για την εξυγίανση των οργανωτικών κανόνων αποτελεί διαρκή υποχρέωση του κράτους.

VII. Ευθύνη και δεοντολογία των ελεγκτικών υπαλλήλων

Το προσωπικό που διαθέτει ελεγκτικές αρμοδιότητες υπόκειται σε αυστηρούς κανόνες επάρκειας, αμεροληψίας, ιχνηλασιμότητας και δεοντολογίας. Κανένας τρόπος αμοιβής ή παροχής κινήτρων δεν μπορεί να συνδέεται με τον όγκο των επιβαλλόμενων κυρώσεων ή με την ποσότητα των παραγόμενων διαδικασιών. Η χρήση των εξουσιών επιθεώρησης ρυθμίζεται σχολαστικά ώστε να απαγορεύεται κάθε εκτροπή, αυθαιρεσία ή υπέρβαση εξουσίας.

Αξιολογείται με βάση την ευφυΐα της προσέγγισης που ενσωματώνεται στον σχεδιασμό της, συνδυάζοντας στρατηγικό όραμα, τακτική ευελιξία και ρύθμιση των σχέσεων, η οποία υπερισχύει της τεχνικής εξειδίκευσης των εργαλείων και του όγκου των κινητοποιούμενων πόρων. Κανένας τεχνικός, διοικητικός ή δημοσιονομικός μετασχηματισμός δεν μπορεί να ξεκινά χωρίς ρητό καθορισμό στόχων αντίκτυπου και μετρήσιμων συστημικών αποτελεσμάτων προς όφελος του έθνους.

I. Προτεραιότητα του άριστου σχεδιασμού και οικονομία μέσων

Η ορθή αναλογία στην κατανομή δημόσιων πόρων, διοικητικών δεξιοτήτων και νομικών περιορισμών απορρέει από άριστο σχεδιασμό. Η δημόσια δράση δίνει προτεραιότητα στην υψηλή εννοιολογική πυκνότητα, στην αυστηρότητα της μηχανικής, στην εργονομία των διαδικασιών και στην προληπτική παρέμβαση έναντι της υπερβολικής αύξησης υποδομών, της συσσώρευσης κανόνων, της προσφυγής στην ωμή δύναμη της φθοράς ή της απλής τεχνικής αντικατάστασης των μέσων.

II. Αρχή αναστοχαστικού και αμφίδρομου ελέγχου

Η αλυσίδα εκτέλεσης της δημόσιας δράσης οργανώνεται βάσει αρχής ελέγχου της καταλληλότητας από κάτω προς τα πάνω και από πάνω προς τα κάτω. Κάθε επιχειρησιακό επίπεδο αποτελεί πεδίο δοκιμασίας της επιλεγμένης ευφυούς προσέγγισης. Η αμέλεια, η εργονομική ανεπάρκεια ή η αδικαιολόγητη πολυπλοκότητα που διαπιστώνεται κατά την εφαρμογή ενός μέτρου δημιουργεί τεκμήριο ακυρότητας του αρχικού σχεδιασμού και υποχρεώνει την κορυφή της ιεραρχίας να αναθεωρήσει το κείμενο ή το σχέδιο.

III. Εγγύηση καταλληλότητας και κυρώσεις για το κενό περιεχομένου

Θεωρείται ότι πάσχει από εννοιολογική αμέλεια και υπόκειται σε απώλεια κανονιστικής ισχύος ή δημοσιονομική ακυρότητα κάθε δημόσιος μηχανισμός:

1° Του οποίου το μέσο, η τεχνική ή το χρησιμοποιούμενο εργαλείο ανάγεται σε αυτοσκοπό·

2° Του οποίου οι επιχειρησιακοί όροι και το διαδικαστικό βάρος εμφανίζονται δυσανάλογα προς την απλότητα του προβλήματος προς επίλυση·

3° Που εκφράζει έλλειμμα ευφυούς προσέγγισης λόγω άγνοιας των βαθύτερων αιτίων, έλλειψης πρόβλεψης ή απουσίας προληπτικής αποφυγής της δυσλειτουργίας·

4° Που αντικαθιστά τον πολιτικό και συστημικό έλεγχο των πηγών της ανισορροπίας με λογιστική διαχείριση των συνεπειών.

IV. Έμμεση διαβούλευση και ακεραιότητα της επίδοσης

Ο έλεγχος συμμόρφωσης των νόμων και των διοικητικών πράξεων ασκείται με βάση τη συνέχεια της νοημοσύνης και την αμοιβαιότητα των δικλίδων ασφαλείας. Η συνολική επίδοση προκύπτει από την έμμεση διαβούλευση, όπου η υλική βάση επικυρώνει την καταλληλότητα της ευφυούς προσέγγισης και όπου κάθε διακοπή της καταλληλότητας σε έναν κρίκο της αλυσίδας καθιστά άκυρη ολόκληρη την πράξη.

I. Αρχή της διαρκούς αξιολόγησης

Για τη διασφάλιση των απαιτήσεων καταλληλότητας και λιτότητας που ορίζονται στο προηγούμενο άρθρο, η κρατική διοίκηση και οι δημόσιες υπηρεσίες υπόκεινται σε συνεχή αξιολόγηση των μεθόδων και της οργάνωσής τους. Η διαδικασία αυτή αποσκοπεί στη διαρκή βελτίωση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών, της απλότητας των διαδικασιών και της πρόληψης δυσκολιών, με σταθερούς χρηματοοικονομικούς και υλικούς πόρους.

II. Προϋπόθεση κάθε αιτήματος πόρων

Καμία αύξηση δημοσιονομικών πιστώσεων, δημιουργία θέσεων εργασίας ή διάθεση πρόσθετων υλικών μέσων δεν μπορεί να ζητείται ή να εγκρίνεται χωρίς να στηρίζεται στον τεκμηριωμένο απολογισμό αυτής της ποιοτικής αξιολόγησης. Πρέπει προηγουμένως να αποδεικνύεται ότι η βελτίωση των μεθόδων, η απλοποίηση των διαδικασιών και η ανακατανομή των υφιστάμενων πόρων δεν επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών.

III. Απαράδεκτο των περιστασιακών αιτημάτων

Κάθε αίτημα δημοσιονομικών πόρων ή προσωπικού που διατυπώνεται εκτός του πλαισίου αυτής της συνεχούς αξιολόγησης ή δικαιολογείται αποκλειστικά από τη διαπίστωση αιφνίδιας δυσκολίας που δεν τεκμηριώνεται από τις προηγούμενες εργασίες είναι αυτοδικαίως απαράδεκτο.

IV. Τεκμήριο διαχειριστικής ανεπάρκειας

Η υποβάθμιση δημόσιας υπηρεσίας ή η επίκληση έλλειψης πόρων που δεν έχει επισημανθεί κατά τις τακτικές αξιολογήσεις τεκμαίρεται ότι προκύπτει από έλλειμμα πρόβλεψης ή οργάνωσης. Επιφέρει την άμεση αναθεώρηση της διαχείρισης της οικείας υπηρεσίας, με σταθερό δημοσιονομικό πλαίσιο.

Η κατάρτιση των δημόσιων πολιτικών καθοδηγείται από τη στρατηγική νοημοσύνη και τη μακροπρόθεσμη θεώρηση. Ο καθορισμός των θεμελιωδών κατευθύνσεων του έθνους υπερισχύει πάντοτε της ανάπτυξης υλικών μέσων και του επείγοντος της εκτέλεσης.

I. Συστημική σκέψη και πολλαπλότητα των φορέων

Ο σχεδιασμός της δημόσιας δράσης στηρίζεται σε συνολική και ολοκληρωμένη προσέγγιση που συνδυάζει την ποικιλία των δεξιοτήτων της κοινωνίας. Αντιμετωπίζει κάθε πεδίο απόφασης ως αδιαχώριστο συστατικό του εθνικού και ανθρώπινου οικοσυστήματος και όχι ως απομονωμένη οντότητα.

II. Αποσαφήνιση των σχημάτων λήψης αποφάσεων

Τα κρατικά όργανα λήψης αποφάσεων υποχρεούνται να καθιστούν ρητά και διαφανή τα σχήματα σκέψης, τις μεθόδους συλλογισμού και τα μοντέλα αναπαράστασης που θεμελιώνουν τις επιλογές τους. Η εγκυρότητα μιας δημόσιας απόφασης στηρίζεται στην αυστηρότητα και στη σαφήνεια της διανοητικής της συγκρότησης.

III. Πνευματική ενσωμάτωση και μεταμοντέλο του κράτους

Η δημόσια δράση εμπνέεται από την απαίτηση ηθικής και πνευματικής ανύψωσης, απαλλαγμένη από κάθε θρησκευτικό κριτήριο. Εντάσσεται σε συνολικό μοντέλο που εγγυάται τη διασύνδεση, τη συνοχή και τη συνέχεια των κρατικών προβληματισμών σε όλα τα πεδία γνώσης και διακυβέρνησης.

Κάθε δημιουργία κανόνα επιβάλλει στους συντάκτες του το συνταγματικό καθήκον να αναζητούν, να συμβουλεύονται και να ενσωματώνουν όλους τους επιστημονικούς, εμπειρικούς, κοινωνικούς και τεχνικούς πόρους που είναι χρήσιμοι για τον σχεδιασμό του.

I. Ποιοτική τεκμηρίωση

Ο κανόνας πρέπει να συνοδεύεται από φάκελο που αποδεικνύει ότι μελετήθηκαν όλες οι εναλλακτικές και ότι η τελική απόφαση αποτελεί την καταλληλότερη λύση σύμφωνα με τις διαθέσιμες γνώσεις.

II. Προσδιορισμός της νομοθετικής κακοτεχνίας

Ένας νόμος χαρακτηρίζεται κακώς σχεδιασμένος εάν αποδειχθεί ότι οι συντάκτες του απέκλεισαν σκόπιμα κατάλληλους πόρους, παραμέλησαν την προηγούμενη μελέτη των επιπτώσεών του ή επέδειξαν πρόδηλη ανεπάρκεια στη συλλογή δεδομένων. Η άγνοια αποδεδειγμένων γεγονότων ή η αδικαιολόγητη βιασύνη συνιστούν νομικό πταίσμα του δημιουργού του κανόνα.

III. Καταλογισμός και αποκατάσταση της κανονιστικής αμέλειας

Το πταίσμα αυτό επιφέρει την άμεση απώλεια της εκλογιμότητάς τους για το αξίωμά τους και την απαγόρευση συμμετοχής στη σύνταξη νέων κανόνων.

Κανένας δημόσιος κανόνας δεν μπορεί να υφίσταται μείωση της ικανότητάς του να επιτυγχάνει τον σκοπό του από τη θέσπισή του έως την ολοκλήρωσή του.

I. Εκτελεστική ευθύνη του φορέα της πρότασης

Ο συντάκτης της πρότασης παραμένει εγγυητής της πιστής εκτέλεσης της αλυσίδας υλοποίησης καθ’ όλη τη διάρκεια της ανάπτυξής της.

II. Άμεση διόρθωση των αντιστάσεων

Κάθε δομή ή φορέας που προκαλεί απώλεια της αρχικής αξίας της ιδέας υποχρεούται σε άμεση διόρθωση.

III. Συνέργεια και συστημική ενίσχυση

Κάθε στάδιο ανάπτυξης πρέπει να αυξάνει την αποδοτικότητα του συνόλου μέσω της συνάθροισης πολλαπλασιαστικών ενεργειών και της συμβατότητας των πόρων.

Η Δημοκρατία θεμελιώνει το αναπτυξιακό της πρότυπο στην αυτονομία, στην ομοιοστατική ισορροπία και στην αυστηρή διαφύλαξη των κοινών αγαθών. Απορρίπτει την παραγωγιστική λογική της συνεχούς δημιουργίας νέων ροών εκροών ή της απεριόριστης επέκτασης της κατανάλωσης εδάφους, ενέργειας και πρώτων υλών. Η συλλογική δράση αποβλέπει στην εξάλειψη των ελλείψεων και στη διατήρηση των θεμελιωδών ισορροπιών· μόλις εξασφαλίζονται η ασφάλεια και η επιβίωση του έθνους, η δημόσια εξουσία τηρεί υποχρέωση ολοκλήρωσης της παρέμβασης και διαφυλάσσει την ανάπαυση των περιβαλλόντων διαβίωσης.

I. Οικολογία της πληροφορίας και αξιοποίηση των γνώσεων

Η πληροφορία και η γνώση αποτελούν στρατηγικούς πόρους, των οποίων η ορθή διαχείριση καθορίζει την ορθότητα των συλλογικών αποφάσεων. Το κράτος εγγυάται την καταπολέμηση της πληροφοριακής ρύπανσης, της γνωσιακής υπερφόρτωσης και του πολλαπλασιασμού περιττών ή άτακτων δεδομένων. Η αυστηρή διάρθρωση των υφιστάμενων σωμάτων γνώσης, η διαλειτουργικότητα των γνώσεων και η καθολική εργονομία της πρόσβασης σε αυτές υπερισχύουν κάθε ατέρμονης αύξησης της παραγωγής πλεοναζόντων δεδομένων.

II. Το απαραβίαστο του χρόνου και του ανθρώπινου δυναμικού

Η εξάλειψη της σπατάλης ανθρώπινου δυναμικού αποτελεί θεμελιώδες καθήκον του έθνους. Η εξαναγκαστική αδράνεια, η φθορά της συλλογικής προσοχής από τεχνητές απαιτήσεις, η δέσμευση χρόνου ζωής σε άγονες διαδικασίες και η διατήρηση εργασιών χωρίς πραγματική χρησιμότητα αναγνωρίζονται ως άμεσες προσβολές του κοινού καλού. Η κοινωνική και οικονομική οργάνωση μεριμνά για την ελαχιστοποίηση των τριβών που επιβάλλονται στους πολίτες και για την απελευθέρωση του χρόνου τους υπέρ της προσωπικής ανύψωσης, της υγείας, του πολιτειακού δεσμού και της δημιουργίας.

III. Ανακατανομή των κερδών αποδοτικότητας

Τα κέρδη αποτελεσματικότητας από καλύτερο αρχιτεκτονικό, τεχνολογικό ή οργανωτικό σχεδιασμό δεν μπορούν να εκτρέπονται προς την εντατικοποίηση της συνολικής υπερκατανάλωσης ή την επιτάχυνση του ρυθμού επιβάρυνσης των ανθρώπων και των πόρων. Διατίθενται κατά προτεραιότητα στη μείωση του υλικού αποτυπώματος του έθνους, στην αναγέννηση των οικοσυστημάτων και στην ελάφρυνση του φόρτου εργασίας των ατόμων.

I. Αποκατάσταση της γνώσης της επικοινωνίας

Η εκπαίδευση μεταδίδει την ποικιλία των τρόπων επικοινωνίας που ανέπτυξαν οι πολιτισμοί και η ιστορία: λόγο, ακρόαση, αφήγηση, διάλογο, φωνή, σιωπή, βλέμμα, χειρονομία, σώμα, κίνηση, εικόνα, σύμβολο, αντικείμενο, ένδυση, ήχο, ρυθμό, χώρο, απόσταση, αρχιτεκτονική, χρονισμό, πράξη, παράδειγμα, σχέση, τελετουργία, συναίσθημα, αισθήσεις, μνήμη και σκηνοθεσία.

II. Δικαίωμα των πολιτών στην κατάκτηση

Κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα να μαθαίνει την εκφραστική δύναμη αυτών των μέσων, να τα συνδυάζει συνειδητά, να κατανοεί τις επιδράσεις τους και να προστατεύεται από τη χειραγώγηση.

III. Υποχρέωση επικοινωνίας του Κράτους

Οι θεσμοί δεν αρκεί να μεταδίδουν πληροφορίες· οφείλουν να επιδιώκουν την πραγματική κατανόηση και να εκθέτουν προθέσεις, αβεβαιότητες, επιχειρήματα, αναμενόμενες επιπτώσεις και μεθόδους επιρροής.

IV. Τόποι επικοινωνίας

Η αρχιτεκτονική, η πολεοδομία και οι δημόσιες υπηρεσίες δημιουργούν διαφορετικούς χώρους για ομιλία, ακρόαση, συνάντηση, διάλογο και ατομική ή συλλογική έκφραση.

V. Υποδοχή και απάντηση στον λόγο των πολιτών

Οι θεσμοί θεσπίζουν σαφείς διαδικασίες για να λαμβάνουν, να μεταδίδουν, να αντιπαραβάλλουν, να συζητούν και να απαντούν στις επικοινωνίες των πολιτών.

I. Απεικόνιση σε πραγματικό χρόνο

Η διεπαφή απεικονίζει τις δυναμικές ροές που διαπερνούν την κοινωνία, είτε πρόκειται για μεταβολές των δημογραφικών κινήσεων, εξέλιξη δεδομένων δημόσιας υγείας, φόρτο των υποδομών μεταφορών ή διανομή ενέργειας.

II. Λεπτομερής απεικόνιση

Ο πολίτης παρατηρεί τη συμπεριφορά κάθε συνιστώσας της χώρας με επίπεδο ακρίβειας ανάλογο εκείνου ενός ψηφιακού προπλάσματος που χρησιμοποιείται για τον σχεδιασμό σύνθετων συστημάτων.

III. Απεικόνιση συστημικών συσχετίσεων

Παρέχει τη δυνατότητα υπέρθεσης παραμέτρων διαφορετικής φύσης, ώστε να αποκαλύπτονται οι αλληλεξαρτήσεις τους. Καθίσταται δυνατή η οπτική διασταύρωση μιας διακύμανσης δεικτών υγείας στην εργασία με την εξέλιξη ενός οικονομικού τομέα ή η ανάλυση του αντίκτυπου μιας χωροταξικής πολιτικής στη δυναμική της εσωτερικής μετανάστευσης, για τον εντοπισμό των πραγματικών αιτιωδών συνδέσεων.

IV. Δυνατότητα παρέμβασης

Επιτρέπει στους πολίτες, στους εμπειρογνώμονες και στους υπευθύνους λήψης αποφάσεων να εργάζονται σε ένα ενιαίο και κοινό μοντέλο αναφοράς. Όλοι μπορούν να προσομοιώνουν υποθέσεις, να παρατηρούν τις επιπτώσεις μιας αλλαγής σε όλους τους μηχανισμούς του κράτους και να σχεδιάζουν πολιτικές λύσεις με συντονισμένο και διαφανή τρόπο.

I. Το κράτος εφαρμόζει καθολικό μηχανισμό ζωντανής σύγκρισης, σχεδιασμένο ως πεδίο δοκιμών για τους πολίτες. Το σύστημα αυτό υπερβαίνει την απλή παράθεση υποσχέσεων και υποβάλλει τις πολιτικές προτάσεις σε μεθοδική ανάλυση της σύνθεσής τους, της επιχειρησιακής τους ανθεκτικότητας και της πραγματικής τους βιωσιμότητας.

II. Θεσμικός μηχανισμός και αλληλεπίδραση των πολιτών

Η ανεξάρτητη δημόσια αρχή μεριμνά για τη συνεχή εφαρμογή ενός πλαισίου δοκιμών.

Οι θεσμικοί χώροι διάδοσης και ο επίσημος χρόνος μετάδοσης οργανώνονται υποχρεωτικά γύρω από αυτούς τους άξονες, επιβάλλοντας την αποσαφήνιση της ουσίας και αποτρέποντας την εκτροπή προς επιφανειακές αντιπαραθέσεις.

Δικαίωμα επείγουσας διευκρίνισης με ίση προβολή προστατεύει κάθε υποψήφιο από απόπειρες αποσταθεροποίησης που βασίζονται σε μη επαληθευμένα γεγονότα.

Μια ουδέτερη, διαδραστική και εργονομική ψηφιακή πλατφόρμα επιτρέπει σε κάθε πολίτη να χειρίζεται τα κριτήρια αξιολόγησης, να συγκρίνει αντικειμενικά δεδομένα και να διαμορφώνει την κυρίαρχη κρίση του με πλήρη ανεξαρτησία.

III. Παραδείγματα αξόνων και κριτηρίων διερεύνησης και αντιπαραβολής

A. Άξονες της ανθρώπινης διάστασης και του ατομικού δυναμικού

Ο άξονας της πρόθεσης και του νοήματος: η ειλικρίνεια των βαθύτερων κινήτρων, η ηθική κλίση, οι επιδιωκόμενοι φιλοσοφικοί ή πνευματικοί σκοποί και η προτεραιότητα του κοινού καλού έναντι των κομματικών συμφερόντων.

Ο άξονας της συστημικής επάρκειας: η κατανόηση σύνθετων πλαισίων, η πρακτική εμπειρία, η διανοητική αυστηρότητα και η σαφήνεια της στρατηγικής κρίσης.

Ο άξονας της ενέργειας και της αντοχής: η σωματική και ψυχική ζωτικότητα, η ανθεκτικότητα απέναντι στις αντιξοότητες και η ικανότητα διαρκούς ανάληψης του βάρους της εξουσίας.

Ο άξονας της χρηστότητας και της προσωπικής συνέπειας: η επαληθευμένη συμφωνία μεταξύ προηγούμενων πράξεων, διακηρυγμένων αξιών και σημερινών δεσμεύσεων, καθώς και η υποδειγματική στάση απέναντι στις συγκρούσεις συμφερόντων.

B. Άξονες προγραμματικής μηχανικής και μεθοδολογία συγκριτικών δοκιμών

Ο άξονας της δοκιμής αντοχής υπό πίεση: η υποβολή του προγράμματος σε προσομοιωμένες εξωγενείς διαταραχές, όπως γεωπολιτική κρίση, ενεργειακή διακοπή, υγειονομική έκτακτη ανάγκη ή χρηματοοικονομική ένταση, για τη μέτρηση της δομικής ανθεκτικότητας του μοντέλου απέναντι στο απρόβλεπτο.

Ο άξονας της σήμανσης και της ιχνηλασιμότητας της σύνθεσης: η διαφανής χαρτογράφηση των πραγματικών συντελεστών, των κύκλων επιρροής, των ομάδων συμφερόντων και των συντακτών της πολιτικής πρότασης, που αποκαλύπτει την ακριβή σύνθεση του σχεδίου.

Ο άξονας της συμμόρφωσης και της αφαίρεσης της ρητορικής συσκευασίας: η μεθοδική απομάκρυνση στοιχείων αμιγούς επικοινωνιακού περιβλήματος, ώστε ο ελκυστικός τίτλος ενός μέτρου να αντιπαραβάλλεται με την πραγματική νομική, τεχνική και δημοσιονομική του υπόσταση.

Ο άξονας της εφικτότητας και της εργονομίας χρήσης: η αξιολόγηση της συγκεκριμένης εφαρμοσιμότητας στην πράξη σε σχέση με τις διοικητικές πραγματικότητες και η κατανοητότητα των μεταρρυθμίσεων για άμεση οικειοποίησή τους από τους πολίτες.

Ο άξονας της δημοκρατικής διορθωσιμότητας και της υποστήριξης μετά την ψηφοφορία: η παρουσία ρητρών περιοδικής επανεξέτασης, δεικτών επιτυχίας που καθορίζονται από το ίδιο το πρόγραμμα και μηχανισμών ταχείας διόρθωσης ανεπιθύμητων παρενεργειών που διαπιστώνονται κατά τη θητεία.

C. Άξονες διακυβέρνησης, οργάνωσης και μεθόδου

Ο άξονας της συνεργατικής λειτουργίας και της συλλογικής νοημοσύνης: η ικανότητα ακρόασης αντίθετων απόψεων, συνένωσης ποικίλων ταλέντων, ανάθεσης με διάκριση και οικοδόμησης σταθερών συναινέσεων.

Ο άξονας της άσκησης και του διαμοιρασμού της εξουσίας: η βούληση για αποκέντρωση, διαφάνεια στη λήψη αποφάσεων και απόρριψη κάθε αυταρχικής ιδιοποίησης των κρατικών αρμοδιοτήτων.

Ο άξονας της μεθόδου εκτέλεσης: η αυστηρότητα στη διαχείριση δημόσιων πολιτικών, ο έλεγχος των χρονοδιαγραμμάτων ανάπτυξης και η ικανότητα υπέρβασης της αδράνειας των μηχανισμών.

D. Άξονες δογματικής προοπτικής και ιστορικής θεμελίωσης

Ο άξονας του εύρους του οράματος: η ικανότητα πρόβλεψης μεγάλων μακροπρόθεσμων μετασχηματισμών, πολιτισμικών, τεχνολογικών, κλιματικών ή δημογραφικών.

Ο άξονας της μνήμης και του συγκριτικού βάθους: η αντιπαραβολή του σχεδίου με εθνικά και διεθνή ιστορικά προηγούμενα, που επιτρέπει την αξιολόγηση των διδαγμάτων από προηγούμενες επιτυχίες και αποτυχίες.

Ο άξονας των μετασχηματισμών προτεραιότητας: ο ρητός εντοπισμός των δομικών πεδίων παρέμβασης και των ρήξεων που αναλαμβάνει η υποψηφιότητα.

E. Άξονες κριτικής χειραφέτησης και αποφυγής γνωσιακών παγίδων

Ο άξονας της ευελιξίας και της καινοτομίας: η δυνατότητα αμφισβήτησης των βεβαιοτήτων μπροστά σε νέα δεδομένα, διακρίνοντας την αυθεντική ικανότητα καινοτομίας από το συντηρητικό αντανακλαστικό της καθησυχαστικής επανάληψης.

Ο άξονας της διάκρισης μεταξύ ευγλωττίας και ακεραιότητας: ο μεθοδικός διαχωρισμός του ρητορικού ταλέντου στο βήμα από την επιχειρησιακή ή ηθική σταθερότητα.

Ο άξονας της αποκάλυψης της στασιμότητας: η ανάδειξη των συντεχνιακών συμφερόντων, των ταμπού και των θεσμικών εμποδίων που αποφεύγονται λόγω εκλογικού οπορτουνισμού ή συμμορφωτισμού.

Ο άξονας της αντίδρασης υπό ένταση: η παρατήρηση της ηθικής συμπεριφοράς και της λήψης αποφάσεων απέναντι σε σύνθετα διλήμματα και προσομοιωμένες καταστάσεις κρίσης.

F. Άξονες διαδικαστικής σύνεσης, εξυγίανσης της συζήτησης και περιορισμού του θορύβου

Ο άξονας της αυστηρής διαχείρισης των ποινικών αποδεικτικών στοιχείων: η απαγόρευση ενσωμάτωσης στο δημόσιο πλαίσιο αναφοράς φημών ή ισχυρισμών που δεν έχουν υπαχθεί σε δικαστική διαδικασία. Καταγράφονται μόνο οι επίσημες διαδικασίες και οι τελεσίδικες καταδικαστικές αποφάσεις, με σεβασμό στο τεκμήριο αθωότητας.

Ο άξονας της αξιοποίησης της μάθησης μέσω αποτυχίας: η εξέταση προηγούμενων αποτυχιών και δοκιμασιών υπό το πρίσμα της αποκτηθείσας εμπειρίας και της αναπτυγμένης ωριμότητας, αντί ως στίγμα αυτόματου αποκλεισμού.

Ο άξονας της απαραβίαστης προστασίας της ιδιωτικής ζωής: ο αυστηρός διαχωρισμός της προσωπικής σφαίρας από τη δημόσια αξιολόγηση, εκτός αποδεδειγμένων συγκρούσεων συμφερόντων ή παραβάσεων του νόμου.

Ο άξονας της έντιμης αποκατάστασης του πλαισίου: η απόρριψη της αναχρονιστικής εργαλειοποίησης δηλώσεων που έχουν περικοπεί ή απομονωθεί από το αρχικό τους πλαίσιο.

Η κυριαρχία του έθνους στηρίζεται στην ενημερωμένη συναίνεση του λαού, θεμελιωμένη σε ορθές πληροφορίες, ορθολογική ανάλυση και δημόσια διαβούλευση με καλή πίστη.

I. Το Συμβούλιο Δημόσιου Λόγου

Θεσπίζεται Συμβούλιο Δημόσιου Λόγου, ανεξάρτητο συνταγματικό όργανο. Το συμβούλιο είναι αρμόδιο να καταρτίζει, να τηρεί και να δημοσιεύει Κατάλογο Σφαλμάτων Συλλογισμού και Πολιτικών Χειραγωγήσεων. Ο κατάλογος αυτός τεκμηριώνει τους μηχανισμούς διαστρέβλωσης της πληροφορίας και του συλλογισμού, είτε γνωσιακής είτε στρατηγικής προέλευσης. Περιλαμβάνει εξαντλητική ταξινόμηση των λογικών σοφισμάτων, των γνωσιακών μεροληψιών και των μεθόδων ρητορικής και ψυχολογικής χειραγώγησης που εντοπίζονται στον δημόσιο λόγο και στη διαμόρφωση πολιτικών.

II. Σύνθεση του συμβουλίου

Το συμβούλιο αποτελείται από ερευνητές, φιλοσόφους, ψυχολόγους, στατιστικολόγους και νομικούς αναγνωρισμένους για την ακεραιότητά τους. Τα μέλη του διορίζονται μετά από δημόσια διαβούλευση για μη ανανεώσιμη θητεία, που εγγυάται την ανεξαρτησία τους από τα πολιτικά κόμματα και τις εκάστοτε κυβερνήσεις.

III. Εκπαίδευση και αξιολόγηση των πολιτικών αποφάσεων

Οι θεσμοί, τα κόμματα και οι υποψήφιοι υποχρεούνται να αναφέρονται στον κατάλογο κατά τις επικοινωνίες τους. Το κράτος θεσπίζει υποχρεωτικά προγράμματα εκπαίδευσης στην κριτική σκέψη για όλους τους αιρετούς και τους ανώτερους δημόσιους υπαλλήλους. Για κάθε σημαντική πρόταση, υποβάλλεται στο συμβούλιο ανάλυση του αντίκτυπου στην εγκυρότητα του συλλογισμού, επί της οποίας το συμβούλιο εκδίδει δημόσια γνώμη.

IV. Διαφάνεια και ευθύνη

Ο κατάλογος αποτελεί δημόσιο εκπαιδευτικό πόρο που διαδίδεται στα σχολεία και στα μέσα ενημέρωσης. Χρησιμεύει ως βάση για την αξιολόγηση, από τους πολίτες, της αξιοπιστίας των πολιτικών ομιλιών.

V. Κατάλογος παραβιάσεων της καλής πίστης

Η επανειλημμένη παραβίαση των αρχών της καλής πίστης και η αποδεδειγμένη χειραγώγηση των γεγονότων κατά τη διαχείριση των δημόσιων υποθέσεων, όπως τεκμηριώνονται από το συμβούλιο, συνιστούν σοβαρό παράπτωμα. Οι πληροφορίες αυτές δημοσιοποιούνται και μπορούν να λαμβάνονται υπόψη για την εκλογιμότητα των πολιτικών υπευθύνων.

Η κατανοητότητα των θεσμών, των διαδικασιών λήψης αποφάσεων και των αλληλεπιδράσεών τους αποτελεί συνταγματική υποχρέωση.

I. Γραφική αποτύπωση της δημόσιας οργάνωσης

Τα κρατικά όργανα, οι διοικήσεις και οι δημόσιοι οργανισμοί υποχρεούνται να αποτυπώνουν την οργάνωσή τους, τα κυκλώματα λήψης αποφάσεων και τις ροές δράσης τους σε γραφικά και δυναμικά μοντέλα προσβάσιμα σε όλους.

II. Ενσωμάτωση των γνωσιακών επιστημών και της εργονομίας

Αυτές οι οπτικές αναπαραστάσεις πρέπει να ενσωματώνουν τις προηγμένες αρχές των γνωσιακών επιστημών, της εργονομίας της πληροφορίας και της μοντελοποίησης σύνθετων συστημάτων.

III. Αποσαφήνιση των αλυσίδων επιλογής και των ροών εργασίας

Υπερβαίνουν την απλή ιεραρχική ταξινόμηση και αποσαφηνίζουν τις πραγματικές αλυσίδες επιλογής, τις λειτουργικές λογικές, τα κριτήρια αξιολόγησης και τις ροές εργασίας.

IV. Ενιαία δημόσια διεπαφή και συνεχής επικαιροποίηση

Όλες αυτές οι χαρτογραφήσεις διατίθενται μέσω ενιαίας δημόσιας διεπαφής που εγγυάται διαισθητική πλοήγηση από το συνολικό επίπεδο έως τις επιχειρησιακές μονάδες. Οι θεσμοί επικαιροποιούν συνεχώς τα μοντέλα αυτά με σταθερό στόχο τη δομική βελτιστοποίηση.

V. Δικαίωμα αξιοποίησης και βελτίωσης από τους πολίτες

Κάθε πολίτης έχει δικαίωμα να αξιοποιεί ελεύθερα αυτά τα οπτικά μοντέλα, να επισημαίνει περιοχές αδιαφάνειας ή αναποτελεσματικότητας και να υποβάλλει προτάσεις βελτίωσης της θεσμικής αρχιτεκτονικής μέσω ειδικών διαύλων παρέμβασης.

Το έθνος αναγνωρίζει ότι κάθε δημόσιος υπεύθυνος μπορεί να δρα σε διαφορετικά επίπεδα πολυπλοκότητας, από τον υψηλό αρχιτεκτονικό και δογματικό σχεδιασμό έως την άμεση τεχνική και επιχειρησιακή επίλυση, αλλά οφείλει να τεκμηριώνει αυτή την παραγωγικότητα όταν αναλαμβάνει τη σχετική ευθύνη.

I. Καθολική αναγνώριση των δεξιοτήτων

Η θεσμική οργάνωση πρέπει να αξιοποιεί αυτή την πολλαπλότητα τρόπων δράσης, χωρίς τεχνητή ιεραρχία αξιοπρέπειας μεταξύ μακροπρόθεσμου εννοιολογικού στοχασμού και υλικής εκτέλεσης στην πράξη.

II. Απαραβίαστη προστασία της ελεύθερης ωρίμανσης και των μεθόδων επώασης

Η κατάρτιση δογμάτων, νόμων ή συστημάτων απαιτεί συνθήκες ψυχικής ηρεμίας και γνωσιακής ελευθερίας. Οι φάσεις στοχαστικού περιπάτου, πολιτισμικής εμβύθισης, περισυλλογής και απομόνωσης αποτελούν θεμιτούς και απαραίτητους τρόπους εργασίας. Η άσκηση ουσιαστικής σκέψης δεν μπορεί να υπόκειται σε καταναγκαστική παρουσία σε κλειστό χώρο ή σε τεχνητό γραφειοκρατικό ρυθμό.

III. Προστασία του μεσημεριανού γεύματος και απαγόρευση συλλογικής εργασίας κατά τα γεύματα

Ο χρόνος του μεσημεριανού γεύματος αποτελεί χρόνο φυσιολογικής αναγέννησης, γνωσιακής αποσύνδεσης και αναπαλλοτρίωτης προσωπικής ελευθερίας. Απαγορεύεται αυστηρά η οργάνωση, η σύγκληση ή η επιβολή συναντήσεων, συλλογικών διαβουλεύσεων ή επίσημων εργασιακών δραστηριοτήτων κατά τις ώρες γευμάτων. Απαγορεύεται η χρήση δημόσιων γευμάτων για ανεπίσημες διαπραγματεύσεις, συναναστροφή κλειστών κύκλων ή προσποίηση παραγωγικότητας.

IV. Μέτρηση της παραγωγικότητας με την πυκνότητα αξίας των παραδοτέων

Η παραγωγικότητα της δημόσιας δράσης δεν αξιολογείται βάσει του χρόνου παρουσίας ή του όγκου μικροπράξεων, αλλά βάσει της πυκνότητας αξίας των παραδοτέων που κατατίθενται στη δημόσια πλατφόρμα.

Στο εννοιολογικό επίπεδο, εκφράζεται με τη διατύπωση θεμελιωδών κανόνων, προληπτικών μοντέλων και συστημικής αρχιτεκτονικής με ισχυρό μακροπρόθεσμο πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα.

Στο τεχνικό επίπεδο, εκφράζεται με τη συγκεκριμένη επίλυση προβλημάτων, τις εφοδιαστικές επιλογές και τα παραδοτέα επιχειρησιακής μηχανικής.

Η διαπίστωση αυτής της πραγματικής παραγωγής χρησιμεύει στη συνεχή προσαρμογή των συνθηκών εργασίας και των μέσων που διατίθενται σε κάθε φορέα.

V. Πληροφοριακή απόδοση και περιορισμός του συλλογικού χρόνου

Κάθε συλλογικό όργανο, συνάντηση εργασίας ή επιτροπή που χρηματοδοτείται με δημόσιους πόρους υπόκειται υποχρεωτικά σε αυστηρό περιορισμό διάρκειας, ανάλογο της ημερήσιας διάταξης. Οφείλει να παράγει επίσημα και αξιοποιήσιμα παραδοτέα, όπως συγκριτικές αναλύσεις, πρακτικά αποφάσεων ή συνθέσεις παραγωγής ιδεών, που δημοσιοποιούνται αμέσως.

VI. Ρύθμιση και υποχρεωτική αιτιολόγηση της εμπιστευτικότητας

Το απόρρητο εργασιών ή διαβουλεύσεων, ιδίως σε διπλωματικές διαπραγματεύσεις ή σε ζητήματα στρατηγικής ασφάλειας, αποτελεί εξαιρετική παρέκκλιση από την αρχή της διαφάνειας. Κάθε προσφυγή στην εμπιστευτικότητα πρέπει να αιτιολογείται δημόσια με επίσημη δήλωση που προσδιορίζει το πεδίο της, τους στόχους γενικού συμφέροντος, την προβλεπόμενη διάρκειά της και την αρχή που αναλαμβάνει την ευθύνη.

I. Απαγόρευση μετακύλισης του κόστους της ανθρώπινης εξάντλησης

Είναι αντισυνταγματική κάθε χρηματοοικονομική διάρθρωση ή μεθόδευση αποεπένδυσης της οποίας το επαγόμενο ή επιδιωκόμενο αποτέλεσμα είναι η μετακύλιση του κόστους της ανθρώπινης εξάντλησης στους δημόσιους προϋπολογισμούς ή στην εθνική αλληλεγγύη, κατά παράβαση των θεμελιωδών δικαιωμάτων του προσώπου.

II. Προνοητικός ρόλος του κράτους και απαγόρευση του καταναγκασμού ως υποκατάστατου

Ανήκει αποκλειστικά στο κράτος, ως εγγυητή της μακροπρόθεσμης προοπτικής απέναντι στον βραχυπρόθεσμο προσανατολισμό των παραγωγικών οντοτήτων, η απαγόρευση χρήσης χρονικών ή δημοσιονομικών περιορισμών ως υποκατάστατου της καινοτομίας. Η επίδοση της δημόσιας εξουσίας μετριέται με βάση την απαράκαμπτη ικανότητά της να αυξάνει την πολυπλοκότητα που ενισχύει τη χειραφέτηση και την κυρίαρχη αξιοπρέπεια των πολιτών.

Η δημόσια δράση, σε όλες τις συνιστώσες της, διέπεται από το καθήκον εξαγωγής, αφομοίωσης και καρποφόρας αξιοποίησης αυτών των εννοιολογικών αποχρώσεων, ώστε να προστατεύει τη συλλογική δράση από κάθε τεχνική, διοικητική ή ωφελιμιστική φτωχοποίηση.

I. Εθνική εκπαίδευση και κριτική κρίση των πολιτών

Η εθνική εκπαίδευση εγγυάται την ανάδειξη, τη διερεύνηση και τη συνεχή μετάδοση αυτών των πόρων σκέψης. Εκπαιδεύει τους πολίτες στην αποκωδικοποίηση των ιδιαίτερων αναπαραστάσεων που διαμορφώνονται από την πολιτισμική ποικιλία και την αισθητηριακή έκφραση, ώστε να αναπτύσσονται από πολύ μικρή ηλικία η κριτική κρίση ως πολίτη και η κριτική οξυδέρκεια.

II. Έρευνα και ενσωμάτωση στη δημόσια δράση

Η έρευνα, η μεθοδική εξαγωγή και η καταγραφή των σημασιολογικών ιδιαιτεροτήτων και των καλλιτεχνικών συνεισφορών υπόκεινται σε διαρκή παρακολούθηση που οργανώνει το κράτος. Αυτό το υπόβαθρο αξιοποιείται στη λήψη αποφάσεων, στην παραγωγή κανόνων, στη διαμόρφωση του περιβάλλοντος διαβίωσης και στην άσκηση δημόσιων πολιτικών, ώστε να ενσωματώνονται οι βαθμοί λεπτότητας και προσοχής που απαιτεί η πολυπλοκότητα της πραγματικότητας.

III. Οργανικές διατάξεις και όροι εφαρμογής

Οργανικός νόμος καθορίζει τους όρους με τους οποίους τα εκπαιδευτικά ιδρύματα, τα όργανα διαβούλευσης και λήψης αποφάσεων και οι αρχές εφαρμογής μετατρέπουν αυτές τις αρχές σε λειτουργικούς μηχανισμούς και λογοδοτούν περιοδικά για την υλοποίησή τους.

Το κράτος υποχρεούται να αναπτύσσει προηγουμένως εργαλεία ενεργητικής ακρόασης, συλλογής δεδομένων από την πράξη και αποκεντρωμένους χώρους διαβούλευσης πριν από κάθε προσφυγή σε μέσα σωματικού περιορισμού.

I. Αντιστροφή του βάρους νομιμοποίησης της βίας

Η χρήση σωματικού καταναγκασμού και κατασταλτικών μέσων από τις δημόσιες δυνάμεις θεωρείται εξαιρετικό μέτρο και διαπίστωση ρήξης του δεσμού διαμεσολάβησης. Κάθε βαθμίδα χρήσης βίας πρέπει να αιτιολογείται ρητά με τεχνική και τεκμηριωμένη απόδειξη της προηγούμενης εξάντλησης των διαύλων διαπραγμάτευσης, διευκόλυνσης και δημιουργικής αποκλιμάκωσης.

II. Λειτουργική κατανομή των μοχλών δράσης

Οι κρατικές και τοπικές αρμοδιότητες κατανέμονται σύμφωνα με αυστηρή ιεραρχία αποδοτικότητας:

Τα κεντρικά όργανα λήψης αποφάσεων έχουν αποστολή πρόβλεψης, συστημικής μοντελοποίησης και δομικής αντιμετώπισης των παραπόνων, χωρίς να μπορούν να αντικαθιστούν την ουσιαστική αντιμετώπιση με αστυνομική απάντηση.

Οι τοπικοί φορείς και οι φορείς εγγύτητας διαθέτουν αποκλειστική αρμοδιότητα συντονισμού του διαλόγου, επείγουσας διαβούλευσης και άμεσης διαμεσολάβησης με τις κινητοποιούμενες κοινωνικές ομάδες.

Οι δυνάμεις διατήρησης της τάξης ενεργούν με εντολή προστασίας των προσώπων και των ελευθεριών. Το επιχειρησιακό τους δόγμα προκρίνει την αναμονή, τη διοχέτευση και την αποφυγή επαφής έναντι της ρήξης μέσω βίας.

III. Ανεξάρτητος έλεγχος και κυρώσεις για την κατασταλτική εκτροπή

Ανεξάρτητη αρχή ρύθμισης των δημόσιων εντάσεων, αποτελούμενη κατά το ήμισυ από εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών που επιλέγονται με κλήρωση και κατά το υπόλοιπο από δικαστικούς λειτουργούς, αξιολογεί σε πραγματικό χρόνο και εκ των υστέρων την καταλληλότητα των δημόσιων απαντήσεων. Κάθε δυσανάλογη ανάπτυξη κατασταλτικών μέσων που οφείλεται σε σκόπιμη έλλειψη διαλόγου ή σε άρνηση διαβούλευσης θεμελιώνει τη θεσμική ευθύνη των πολιτικών υπευθύνων που διέταξαν την επιχείρηση.

IV. Υποχρέωση ελέγχου και συστημικής ανατροφοδότησης

Κάθε κρίση που απαίτησε την επέμβαση καταναγκαστικών μέσων οδηγεί, εντός τριάντα ημερών, στη δημοσίευση δημόσιας έκθεσης αποτυχίας του διαλόγου. Το έγγραφο εντοπίζει τα σημεία πληροφοριακού αποκλεισμού, αναλύει τα ελλείμματα ακρόασης πριν από τη σύγκρουση και διατυπώνει υποχρεωτικές προσαρμογές για τους επόμενους κύκλους λήψης αποφάσεων.

Τα όρια αυτά, που καθορίζονται σε διαβούλευση με ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες, πρέπει να είναι σαφή, μετρήσιμα και γνωστά σε όλους.

I. Σύστημα προοπτικής διερεύνησης και διαρκούς συναγερμού

Το σύστημα προοπτικής διερεύνησης και συναγερμού, που τροφοδοτείται από την τεχνητή νοημοσύνη και τη συμμετοχή των πολιτών, παρακολουθεί διαρκώς αυτούς τους δείκτες. Μόλις επιτευχθεί ένα όριο, ενεργοποιεί αυτόματα δημόσιο συναγερμό, χωρίς εξαίρεση. Ο συναγερμός δεν περιορίζεται στην επισήμανση του προβλήματος· αναδεικνύει την ακριβή απόκλιση από το όριο αναφοράς και τις δυνητικές συστημικές συνέπειες της διαπιστωμένης εκτροπής.

II. Διαδικασία δημιουργικής έκτακτης ανάγκης

Η υπέρβαση ενός κρίσιμου ορίου υποχρεώνει το κράτος να ενεργοποιεί αμέσως διαδικασία δημιουργικής έκτακτης ανάγκης. Αυτή αντικαθιστά τις συμβατικές πολιτικές απαντήσεις και ενεργοποιεί την προδραστική συλλογική δράση όπως ορίζεται στο παρόν Σύνταγμα. Επιτακτικός στόχος είναι η κινητοποίηση της επινοητικότητας του πληθυσμού για την αντιστροφή της τάσης πριν το πρόβλημα καταστεί μη αναστρέψιμο, μετατρέποντας την απαίτηση επαγρύπνησης σε δύναμη διαρκούς βελτίωσης του συστήματος.

Καμία δημόσια ή ιδιωτική οντότητα δεν μπορεί να προκαλεί υλική βλάβη ή ψυχολογική δυσφορία λόγω μη τήρησης των προθεσμιών που είναι εγγενείς στις διαδικασίες ή έχουν οριστεί για τους χρήστες. Η αδικαιολόγητη μη τήρηση των προθεσμιών θεμελιώνει αντικειμενική ευθύνη του υπευθύνου λόγω προσβολής της ακεραιότητας του ατόμου.

Αυτή η αλλοίωση του συλλογισμού διαφθείρει τον ορθολογισμό της δημόσιας δράσης και αποδυναμώνει την κοινωνική συνοχή, αντικαθιστώντας την αντικειμενική ανάλυση με αδιάκριτες συγχύσεις. Ο νόμος θεμελιώνει τη δικαιοσύνη και την κοινωνική ειρήνη στην απόλυτη απόρριψη αυτού του μηχανισμού. Απαγορεύεται η εργαλειοποίηση αυτής της συνεχούς δυναμικής γενίκευσης και απόδοσης ταυτότητας για τη δικαιολόγηση πολιτικής, κατηγορίας ή δημόσιας απόφασης. Το κράτος εγγυάται ότι η αξιολόγηση ευθυνών, ταυτοτήτων και συμπεριφορών απαλλάσσεται από κάθε καταχρηστική γενίκευση, ώστε να διασφαλίζεται η ακεραιότητα του δημοκρατικού διαλόγου.

I. Απαγόρευση συλλογικής καταδίκης μέσω γενίκευσης

Καμία αρχή και κανένας φορέας του δημόσιου διαλόγου δεν μπορεί να αποδίδει σε ολόκληρη κοινότητα, επάγγελμα ή κοινωνικό σώμα τα σφάλματα, τις συμπεριφορές ή τις προθέσεις που παρατηρούνται σε μέρος των μελών του. Ο νόμος τιμωρεί τη χρήση μεμονωμένων περιπτώσεων για την κατασκευή, τη δικαιολόγηση και τη διάδοση συνολικής κατηγορίας ή εχθρότητας.

II. Απαγόρευση ατομικής βλάβης μέσω απόδοσης ομαδικών χαρακτηριστικών

Συμπληρωματικά, σε κανέναν πολίτη δεν μπορούν να τεκμαίρονται ελαττώματα, προθέσεις ή ενοχή λόγω πραγματικής ή υποτιθέμενης ένταξής του σε κοινωνική, πολιτισμική ή γεωγραφική κατηγορία. Η αξιολόγηση και η ευθύνη του προσώπου παραμένουν αυστηρά ατομικές, χωρίς να μπορεί να προβάλλεται νομικά εναντίον του οποιαδήποτε στατιστική ή συνολική εικόνα συνδεδεμένη με ομάδα.

III. Διαφύλαξη της γνωσιακής δημόσιας τάξης

Η σκόπιμη προσφυγή σε αυτές τις δύο όψεις της ουσιοκρατικής απόδοσης για την παραποίηση της ανάλυσης κοινωνικών ζητημάτων, τον προσδιορισμό συλλογικών στόχων ή την όξυνση ανταγωνισμών συνιστά άμεση προσβολή της κοινωνικής ειρήνης. Οι θεσμοί μεριμνούν για την εξάλειψη αυτών των πλανημένων μεθόδων συλλογισμού από όλες τις διαδικασίες διαβούλευσης, διαμεσολάβησης και λήψης αποφάσεων της Δημοκρατίας.

Το κράτος οφείλει να εφαρμόζει πολιτικές και να δημιουργεί θεσμούς που προστατεύουν την καλή πίστη, προάγουν την κριτική σκέψη, ενθαρρύνουν τον διάλογο και τη δημιουργικότητα και εγγυώνται την επανένταξη του νοήματος στις ζωές και στα κοινωνικά συστήματα, με στόχο μια ευτυχή και αποτελεσματική ανάπτυξη που προστατεύει την ειρήνη και το περιβάλλον.

Η εγγενής αξία μιας ιδέας πρέπει να αξιολογείται ανεξάρτητα από την ταυτότητα, τη θέση ή την προέλευση του δημιουργού της.

Ως εκ τούτου, η διαδικασία απόκτησης γνώσεων είναι απαραβίαστη. Το έθνος θέτει τη διαφύλαξη του πνευματικού και τεχνικού δυναμικού κάθε εκπαιδευομένου πάνω από τις άμεσες δημοσιονομικές εκτιμήσεις, καθώς η σπατάλη δεξιοτήτων λόγω επισφάλειας συνιστά προσβολή της ακεραιότητας της χώρας.

Πρακτική εφαρμογή και υποχρεώσεις

Το κράτος εγγυάται σε κάθε πρόσωπο που ακολουθεί πορεία Εθνικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης τις υλικές, βιολογικές και ψυχολογικές συνθήκες που απαιτούνται για να αφοσιώνεται αποκλειστικά στη μάθησή του. Η προστασία αυτή εκφράζεται με τη διασφάλιση επιπέδου διαβίωσης που επιτρέπει την απαλλαγή από κάθε αμειβόμενη δραστηριότητα αναγκαία για την επιβίωση.

Το κράτος έχει υποχρέωση επίτευξης αποτελέσματος ως προς την παροχή αξιοπρεπούς στέγασης κοντά στους τόπους σπουδών, ποιοτικής διατροφής και πλήρους πρόσβασης στην υγειονομική περίθαλψη, ώστε ο χρόνος του εκπαιδευομένου να προστατεύεται εξ ολοκλήρου για την ανάπτυξη των δεξιοτήτων του. Κάθε υλικό εμπόδιο που αποτρέπει την πλήρη αξιοποίηση των ικανοτήτων ενός ατόμου θεωρείται αστοχία του κράτους στην αποστολή διαφύλαξης της εθνικής επίδοσης.

Αναγνωρίζει ότι η εθνική εκπαίδευση έχει θεμελιώδη αποστολή να εξασφαλίζει την πλήρη ανάπτυξη κάθε ατόμου, πέρα από την απλή απόκτηση ακαδημαϊκών και τεχνικών γνώσεων, και ότι οι προσλήψεις σε όλους τους επαγγελματικούς τομείς, δημόσιους ή ιδιωτικούς, δεν μπορούν να βασίζονται αποκλειστικά στην κατοχή ακαδημαϊκών τίτλων.

I. Διεύρυνση των στόχων και των μέσων της εθνικής εκπαίδευσης

Οι στόχοι της εθνικής εκπαίδευσης διευρύνονται ώστε να περιλαμβάνουν ρητά την ανάπτυξη και την αναγνώριση των εξής:

• Η νοημοσύνη σε όλες τις μορφές της: Περιλαμβάνει τη γνωσιακή, συναισθηματική, πρακτική, δημιουργική, διαισθητική, διαπροσωπική και ενδοπροσωπική νοημοσύνη.
• Η δημιουργικότητα και η καινοτομία: Ως εγγενείς ικανότητες επίλυσης προβλημάτων και προσαρμογής στις προκλήσεις του σύγχρονου κόσμου.
• Η ευαισθησία, η ενσυναίσθηση και η ηθική συνείδηση: Θεμέλια υπεύθυνης πολιτειότητας και κοινωνικής συνοχής.
• Οι οριζόντιες δεξιότητες: Όπως επικοινωνία, συνεργασία, κριτική σκέψη, ανθεκτικότητα, αυτονομία και προσαρμοστικότητα.

Για την επίτευξη αυτών των στόχων, το εκπαιδευτικό σύστημα δεσμεύεται να διαφοροποιεί τις μεθόδους και τα πλαίσια μάθησης, αυξάνοντας τις εγγενείς ικανότητες των μαθητών και αναγνωρίζοντας δίκαια ποικίλες δεξιότητες ισοδύναμες σε αξία και χρησιμότητα με τις παραδοσιακά αναγνωρισμένες.

II. Διεύρυνση των κριτηρίων πρόσληψης

Το κράτος ενθαρρύνει τη δίκαιη αναγνώριση του συνόλου των ατομικών ικανοτήτων. Ως εκ τούτου, οι διαδικασίες πρόσληψης πρέπει υποχρεωτικά να ενσωματώνουν μεθόδους αξιολόγησης που επικυρώνουν πλήρως και αντικειμενικά τις μη ακαδημαϊκές δεξιότητες:

• Οριζόντιες δεξιότητες Επικοινωνία, ομαδική εργασία, ηγεσία, προσαρμοστικότητα, κριτική σκέψη και διαχείριση άγχους.
• Πρακτική εμπειρία και τεχνογνωσία: Αποκτημένες μέσω μη τυπικών διαδρομών, συμμετοχής σε συλλόγους ή προσωπικών σχεδίων.
• Πολλαπλές νοημοσύνες και ιδιαίτερα ταλέντα.
• Ικανότητα συνεχούς μάθησης και ανθεκτικότητα.

Θεσπίζονται μηχανισμοί για τη διασφάλιση αυτής της εφαρμογής: εθνικά πλαίσια πιστοποίησης, καινοτόμα εργαλεία αξιολόγησης, ενσωμάτωση μη ακαδημαϊκών δεξιοτήτων στα προγράμματα ανώτατης εκπαίδευσης και συνεχής κατάρτιση των επαγγελματιών ανθρώπινων πόρων. Το σύνολο αυτό αποσκοπεί στην ευρύτερη ένταξη του λαού μέσω της ικανότητάς του να συνεισφέρει, προς όφελος ολόκληρου του έθνους.

I. Αρχή αμοιβαιότητας και συσχέτισης

Η συνταγματική τάξη στηρίζεται στη θεμελιώδη αρχή της αμοιβαιότητας και της αυστηρής συσχέτισης μεταξύ των αναγνωρισμένων δικαιωμάτων και των καθηκόντων που βαρύνουν κάθε μέλος του κοινωνικού σώματος και την κοινωνία συνολικά.

II. Ευρετηριασμένος και προσβάσιμος εθνικός κατάλογος

Τα θεμελιώδη δικαιώματα και καθήκοντα καταγράφονται σε εθνικό κατάλογο, ευρετηριασμένο, προσβάσιμο και πλήρη, που δημοσιεύεται σε μορφή κατανοητή σε όλους τους πολίτες. Κάθε διατυπωμένο δικαίωμα συνδέεται ρητά με το πολιτειακό, υλικό, οικονομικό ή ηθικό καθήκον που εγγυάται την πραγματική του υπόσταση και τη διάρκειά του.

III. Αναλογικότητα της πρόσβασης στις παροχές

Η πρόσβαση στις παροχές που απορρέουν από κοινωνικά και περιβαλλοντικά δικαιώματα ασκείται ανάλογα με την τήρηση των αντίστοιχων καθηκόντων, υπό όρους που καθορίζονται με οργανικό νόμο, χωρίς να θίγεται η εγγενής αξιοπρέπεια του ανθρώπινου προσώπου.

IV. Όροι εφαρμογής και αξιολόγησης μέσω οργανικού νόμου

Οργανικός νόμος καθορίζει την τεχνική ταξινόμηση, τους όρους περιοδικής αξιολόγησης του καταλόγου και τα εργαλεία μέτρησης της κοινωνικής επίδοσης που προκύπτει από την ισορροπημένη εφαρμογή αυτών των δικαιωμάτων και καθηκόντων.

Το κράτος οφείλει να διατηρεί ακριβή και αδιάλειπτη αντίληψη της κατάστασης του πληθυσμού.

I. Διαλειτουργικότητα της εμπειρογνωμοσύνης και τέλος της διοικητικής τύφλωσης

II. Τεχνολογική ενσυναίσθηση και εύλογη αξία

Η θεσμική δικαιοσύνη πρέπει να είναι αντικειμενική ως προς τα γεγονότα της και υποκειμενική ως προς την πρόσληψή της. Η διοίκηση χρησιμοποιεί τεχνολογικά μέσα για να εγγυάται πλήρη διαφάνεια των αποφάσεων, επιτρέποντας σε κάθε πολίτη να κατανοεί την εύλογη αξία της δημόσιας δράσης. Αυτή η μηχανική της εξήγησης προλαμβάνει τη ματαίωση, περιορίζει τις αβάσιμες αξιώσεις και εγγυάται την ειρηνική αποδοχή των συλλογικών επιλογών.

I. Επανεπεξεργασία των αιτημάτων και των αγωνιών

Το κράτος δεν αντιμετωπίζει τους φόβους, τις διεκδικήσεις ή τις συλλογικές αγωνίες ως απλά δεδομένα προς ικανοποίηση ή καταστολή. Υποχρεούται να λειτουργεί ως υποστήριξη της γνώσης.

II. Εξέλιξη των νοοτροπιών μέσω του ορθολογισμού

Η δημόσια εξουσία οφείλει να παρέχει στους πολίτες εργαλεία ανάλυσης που επιτρέπουν την επανεπεξεργασία των συλλογικών ανησυχιών. Η πολιτική δράση αποβλέπει στη μείωση του φόβου μέσω αποσαφήνισης και εξήγησης, καθιστώντας τον πληθυσμό ικανό να αντιλαμβάνεται τις προκλήσεις με ανώτερο ορθολογισμό. Η διαχείριση των συλλογικών συμπεριφορών πραγματοποιείται μέσω της ανύψωσης της συνείδησης και όχι μέσω τυφλού καταναγκασμού.

I. Διαρκής καταγραφή της συνοχής

Η μηχανική των δημόσιων σχεδίων ενσωματώνει υποχρεωτικά κατάλογο των μέσων συνοχής. Το κράτος αξιολογεί διαρκώς τους άυλους πόρους, τις πραγματικές σχέσεις αλληλεγγύης και τις τοπικές ευαισθησίες πριν από κάθε μετασχηματισμό υποδομών ή κανόνων ζωής.

II. Ενσωμάτωση της ιστορικής και λαϊκής κουλτούρας

Το δυναμικό των συλλογικών ικανοτήτων, σημερινών και μελλοντικών, στηρίζεται στην αναγνώριση των κοινωνικών ριζών. Αυτή η κουλτούρα αναγνωρίζεται ως πρώτη ύλη της αποδοχής από τους πολίτες, εγγυώμενη ότι η ανάπτυξη της χώρας στηρίζεται στην ταυτότητα του λαού της.

Το κράτος, οι δημόσιοι φορείς και οι πολιτικοί σχηματισμοί υποχρεούνται να εργάζονται για ένα ήρεμο και εποικοδομητικό κοινωνικό κλίμα που ευνοεί τη δημοκρατική διαύγεια.

II. Απαγόρευση εργαλειοποίησης του φόβου και του άγχους

Απαγορεύεται ρητά σε κάθε δημόσιο υπεύθυνο ή υποψήφιο για αιρετό αξίωμα να εργαλειοποιεί τον φόβο, να δημιουργεί αδικαιολόγητο άγχος ή να διαδίδει αγχογόνες αφηγήσεις για κομματικούς ή εκλογικούς σκοπούς. Κάθε επικοινωνία που προειδοποιεί για κίνδυνο πρέπει υποχρεωτικά να τεκμηριώνεται με αντικειμενικά και επαληθεύσιμα κριτήρια και να συνοδεύεται από συγκεκριμένες οδούς επίλυσης. Η αδικαιολόγητη δραματοποίηση και η διάδοση δυστοπικών οραμάτων από πολιτικούς φορείς συνιστούν παράπτωμα κατά της υγιούς διεξαγωγής του δημοκρατικού διαλόγου.

III. Πρόληψη μακροκοινωνικών παθολογιών και συνταγματική παρακολούθηση

Το κράτος μεριμνά για την πρόληψη μακροκοινωνικών παθολογιών και συλλογικών ψυχώσεων που προκαλούνται από δυσλειτουργίες των μέσων ενημέρωσης, της κερδοσκοπίας ή των δογμάτων. Η συνταγματική παρακολούθηση εντοπίζει συστημικές εκτροπές που τροφοδοτούν την αποθάρρυνση, το μαζικό άγχος ή τη συλλογική επιθετικότητα, ώστε να αντιτάσσει μηχανισμούς αποκλιμάκωσης και αποκατάστασης της ισορροπίας.

IV. Αξιολόγηση εξωτερικοτήτων και ψυχικού κόστους

Οι δημοσιονομικοί νόμοι και οι κανόνες δημόσιας λογιστικής ενσωματώνουν υποχρεωτικά την αξιολόγηση αρνητικών εξωτερικοτήτων, του ψυχικού και κοινωνικού κόστους των μεταρρυθμίσεων, καθώς και της ψυχικής διάστασης και της ποιοτικής ευημερίας που παράγουν τα σχέδια γενικού συμφέροντος.

V. Απαγόρευση αποκλειστικά ποσοτικών πολιτικών

Απαγορεύεται κάθε δημόσια πολιτική που βασίζεται αποκλειστικά σε ποσοτικούς δείκτες εις βάρος της ψυχικής και ηθικής υγείας της κοινωνίας.

I. Οι δημόσιοι θεσμοί υποχρεούνται να εντοπίζουν, να αναγνωρίζουν και να καταργούν διαρκώς τις διοικητικές παραλογίες, τις παράλογες διαδικασίες και τους αδικαιολόγητους γραφειοκρατικούς περιορισμούς.

II. Οι αρχές, οι αξίες και οι μεταρρυθμίσεις που διακηρύσσει η δημόσια εξουσία υπόκεινται σε αυστηρό όριο πραγματικής εφαρμογής και συγκεκριμένης χρησιμότητας. Αξία που δεν μεταφράζεται σε απτή και μετρήσιμη βελτίωση της καθημερινότητας των πολιτών δεν μπορεί να δικαιολογεί νομικό ή διοικητικό περιορισμό.

III. Για την πρόληψη της αλλοτρίωσης από την ολιγαρχία ή τη θεσμική αιχμαλωσία, ο νόμος επιβάλλει απόλυτη διαφάνεια στους δεσμούς υλικών και ηθικών συμφερόντων που διέπουν τις δημόσιες αποφάσεις. Δυναμική χαρτογράφηση συμφερόντων και επιρροών εγγυάται τη διαρκή προτεραιότητα του κοινού καλού έναντι προσόδων από προνομιακές θέσεις ή συντεχνιακών συμφερόντων.

IV. Κάθε άτομο διαθέτει αναπαλλοτρίωτο δικαίωμα σε προστατευμένο χρονικό χώρο και σε εγγυημένο μερίδιο προσωπικού χρόνου, προστατευμένο από κάθε παραγωγική, ψηφιακή ή εμπορική εισβολή. Η αθέμιτη ιδιοποίηση ή παραβίαση του προσωπικού χρόνου ζωής συνιστά άμεση προσβολή της ατομικής ελευθερίας.

V. Το κράτος ενθαρρύνει την αποκέντρωση των κοινωνικών και πολιτειακών συνεισφορών μέσω τρίτων χώρων, δομών τοπικής αυτονομίας και συνεργατικών πρωτοβουλιών. Μεριμνά ώστε κάθε πολίτης να διατηρεί την κοινωνική του χρησιμότητα, τον έλεγχο των τοπικών του δεσμών και την ελευθερία φροντίδας του ιδιωτικού του χώρου έξω από κάθε επιταγή κρατικής κανονικοποίησης.

Αυτή η επιταγή καθιερώνει υποχρέωση επίτευξης συγκεκριμένου μεγέθους αποτελεσματικότητας βάσει τριών αδιαχώριστων θεμελίων: της Ποιοτικής Απαίτησης, της Ποσοτικής Απαίτησης και της Εθνικής Συμμετοχικής Διαδικασίας.

I. Ποιοτική απαίτηση: ανάλυση, δημιουργικότητα και καταλληλότητα

Η δράση πρέπει να καθοδηγείται από την αναζήτηση της υψηλότερης ποιότητας μέσω των ακόλουθων σταδίων:

Ποιότητα της ανάλυσης: η αρχή που αναλαμβάνει την πρωτοβουλία πρέπει να παρέχει στοχευμένη ανάλυση του προβλήματος με μέγιστη πληρότητα και βάθος. Η ανάλυση πρέπει να υπερβαίνει τις κοινές γνώσεις και να εντοπίζει τις δομικές ρίζες της δυσλειτουργίας.

Υποχρέωση δημιουργικότητας: οι προτεινόμενοι μηχανισμοί και τα μέτρα πρέπει να είναι καινοτόμα και επαρκώς τολμηρά ώστε να εγγυώνται δομικό μετασχηματισμό και όχι απλή σταδιακή προσαρμογή.

Μέτρηση καταλληλότητας: κάθε λύση πρέπει να υποβάλλεται σε αυστηρή αξιολόγηση της ικανότητάς της να ανταποκρίνεται βέλτιστα στο εντοπισμένο πρόβλημα, διασφαλίζοντας ότι η προβλεπόμενη αποτελεσματικότητά της φθάνει στο επιδιωκόμενο επίπεδο απόλυτης επίδοσης.

II. Ποσοτική απαίτηση: το όριο συνολικής δέσμευσης

Για τη διασφάλιση του πολλαπλασιαστικού αποτελέσματος και την αποφυγή ανεπαρκών ημίμετρων, το σύνολο της μεταρρύθμισης πρέπει να επιτυγχάνει ελάχιστο Όριο Συνολικής Δέσμευσης, γνωστό ως SEG. Το όριο αντιστοιχεί στον συνολικό αριθμό διακριτών και συντονισμένων ενεργειών ή μηχανισμών που εφαρμόζονται ταυτόχρονα για την επίτευξη του στόχου. Δεν μπορεί να είναι μικρότερο από εκατό κατάλληλα προσδιορισμένες παρεμβάσεις.

III. Δημοκρατική και συμμετοχική διαδικασία

Η κατάρτιση κάθε μεταρρύθμισης δεν μπορεί να αποτελεί αποκλειστικό έργο λίγων εκπροσώπων. Πρέπει να εμπλέκει συστηματικά ολόκληρο το έθνος για την ανάπτυξη πληρέστερων αναλύσεων και τολμηρότερων λύσεων.

Συνεχής διαβούλευση: η διαδικασία ανάλυσης και κατάρτισης λύσεων πρέπει να τροφοδοτείται από εθνικό σύστημα συνεχούς διαβούλευσης. Ο μηχανισμός αυτός εξασφαλίζει τη διαρκή συλλογή ιδεών και διαγνώσεων από το κοινωνικό σώμα.

Προϋπόθεση εγκυρότητας: η εθνική συμμετοχή, στο πλαίσιο του συστήματος συνεχούς διαβούλευσης, αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για να θεωρείται ότι τηρείται η Επιταγή Μαζικής και Βέλτιστης Δράσης.

Το κράτος εγγυάται στον πολίτη μάθηση με καθολική εμβέλεια και πανταχού παρούσα.

I. Παιδαγωγική μετάδοση στην καθημερινότητα

Στη σφαίρα των καθημερινών, εμπορικών ή διαπροσωπικών πράξεων, οι δημόσιοι και ιδιωτικοί φορείς οφείλουν να μεταδίδουν διδασκαλία που χαρακτηρίζεται ως παιδαγωγικός κόκκος. Η διδασκαλία αφορά περιφερειακές γνώσεις, εντάσσεται ήπια στους νεκρούς χρόνους και τηρεί καθορισμένες ποσοστώσεις, ώστε να διαφωτίζει τους πολίτες χωρίς ψυχική υπερφόρτωση.

II. Ενσωμάτωση της παιδαγωγικής στα σχέδια και στη διοίκηση

Στη σφαίρα των σχεδίων, της χωρικής διαμόρφωσης και των διαδικασιών, η μαθησιακή λειτουργία βαρύνει την αλυσίδα διεύθυνσης και εποπτείας. Η διοίκηση υποχρεούται να ενσωματώνει την παιδαγωγική στις ίδιες τις ενέργειες, τις μεθόδους εργασίας και τις διοικητικές διαδικασίες. Αυτή η μετάδοση δεν περιορίζεται στο άμεσο αντικείμενο του σχεδίου· αποτελεί ευκαιρία διδασκαλίας συναφών και περιφερειακών γνώσεων για την πνευματική ανύψωση των εμπλεκομένων.

III. Απόλυτη ειλικρίνεια και απαγόρευση χειραγώγησης

Είτε πρόκειται για καθημερινό παιδαγωγικό κόκκο είτε για μαθησιακή διοικητική προσέγγιση, η μετάδοση πρέπει να χαρακτηρίζεται από απόλυτη ειλικρίνεια. Κάθε μορφή χειραγώγησης, πνευματικής απάτης ή απόκρυψης απαγορεύεται αυστηρά.

Η τεχνολογική ή κοινωνική πρόοδος δεν αποτελεί κανονιστικό δόγμα. Η Δημοκρατία αναγνωρίζει την πολλαπλότητα των ατομικών ευαισθησιών, ικανοτήτων και επιδιώξεων ως θεμέλιο μιας ζωντανής ομοιόστασης, όπου κάθε ανθρώπινη λειτουργία συμβάλλει στην ανθεκτικότητα και στην αρμονία του συνόλου.

I. Ελευθερία τοποθέτησης και απόρριψη του καταναγκασμού

Κανείς δεν μπορεί να εξαναγκάζεται να υιοθετεί τεχνικούς μετασχηματισμούς ή σύγχρονους ρυθμούς εις βάρος της ψυχολογικής του υγείας, της σωματικής του ακεραιότητας ή των επιλογών ζωής του. Για να εγγυάται απόλυτη ελευθερία τοποθέτησης χωρίς κοινωνική υποβάθμιση, το κράτος εφαρμόζει τις ακόλουθες συνταγματικές εγγυήσεις.

II. Ουδετερότητα της πρόσβασης στις βασικές υπηρεσίες

Κανένα αστικό, πολιτικό ή διοικητικό δικαίωμα δεν μπορεί να εξαρτάται από την κατοχή ή την αποκλειστική χρήση προηγμένων τεχνολογικών εργαλείων. Οι μη ψηφιακές και άμεσες οδοί πρόσβασης παραμένουν διαρκείς και ισότιμες ως προς την αξιοπρέπεια.

III. Προστασία από κοινωνικοοικονομικό αποκλεισμό

Η συνειδητή επιλογή τεχνικής λιτότητας, απομάκρυνσης από τις ροές ή εναλλακτικού τρόπου δραστηριότητας δεν μπορεί να δικαιολογεί στέρηση των δικτύων υλικής ασφάλειας ή θεσμικό στιγματισμό.

IV. Διαρκές σύνολο μέσων εθελοντικής ενδυνάμωσης

Για κάθε άτομο που επιθυμεί να συμμετάσχει στους μετασχηματισμούς του κόσμου, η δημόσια εξουσία διατηρεί καθολικό και άμεσα διαθέσιμο μηχανισμό:

Γνωσιακή πλαστικότητα: μεταγνωσιακή εξάσκηση, κριτικός έλεγχος των ροών πληροφορίας και κατανόηση των υπολογιστικών λογικών.

Σωματική διαφύλαξη: προστασία από την ψυχική επιβάρυνση, περιβαλλοντική εργονομία και σεβασμός των χρόνων φυσιολογικής ανάπαυσης.

Συνεργατική μηχανική: αμοιβαία διαγενεακή καθοδήγηση και κοινή αξιοποίηση γνώσεων για την εξουδετέρωση των ευπαθειών.

Δικαίωμα πειραματισμού: προστατευμένα μεταβατικά πλαίσια επαναπροσανατολισμού που εγγυώνται δικαίωμα δοκιμής και σφάλματος χωρίς διακοπή πόρων.

Χώροι διερεύνησης του μέλλοντος: άμεση και δωρεάν πρόσβαση σε αναδυόμενες τεχνολογίες για ελεύθερη μάθηση χωρίς οικονομική πίεση.

V. Αξιοποίηση της κατάλληλης θέσης

Οι δημόσιες πολιτικές στηρίζουν την αντιστοίχιση προσωπικών επιδιώξεων, φυσικών ταλέντων και συλλογικής χρησιμότητας, μεριμνώντας ώστε κάθε πολίτης να ολοκληρώνεται στο επίπεδο δέσμευσης και πολυπλοκότητας που του ταιριάζει.

VI. Καθορισμός δεικτών και εγγυήσεων με οργανικό νόμο

Οργανικός νόμος καθορίζει τους δείκτες παρακολούθησης της κοινωνικής ομοιόστασης, τους όρους αξιολόγησης των διαδρομών χωρίς διακρίσεις και τις εγγυήσεις απαραβίαστου των χώρων ζωής που προστατεύονται από τις επιταγές συνεχούς προσαρμογής.

Η Δημοκρατία αναγνωρίζει τον κλάδο της μακροψυχιατρικής ως επιστημονική μελέτη των συλλογικών, κοινωνικών, οικονομικών και πολιτικών παραγόντων που καθορίζουν την ψυχική υγεία.

II. Ευθύνη για την ψυχική υγεία του λαού

II. Θεμελίωση του επιστημονικού κλάδου

Ιδρύεται το Εθνικό Ινστιτούτο Μακροψυχιατρικής Έρευνας. Αυτή η ανεξάρτητη επιστημονική οντότητα είναι αρμόδια να χαρτογραφεί τις κοινωνικές παθολογίες, να ελέγχει τις δημόσιες πολιτικές ως προς τον ψυχολογικό τους αντίκτυπο και να θεμελιώνει την αυτοκριτική του έθνους ως προς τη μνήμη και τον πολιτισμό του. Το Ινστιτούτο έχει εξουσία διάγνωσης των ψυχικών ασθενειών της χώρας, ώστε να ενημερώνει τους ηγέτες για τις συλλογικές δυσλειτουργίες που εμποδίζουν την πολιτισμική ανάπτυξη.

V. Πρόληψη

Η κυβέρνηση εφαρμόζει ανεπιφύλακτη προσέγγιση πρόληψης με στόχο την εξουδετέρωση των παραγόντων κινδύνου που είναι ενσωματωμένοι στον κρατικό μηχανισμό. Κάθε σημαντικό νομοθετικό πρόγραμμα απαιτεί προηγούμενη επικύρωση από το Ινστιτούτο, ώστε να προλαμβάνεται η εμφάνιση νέων μορφών συλλογικής αλλοτρίωσης.

VI. Πρόσβαση στη μακροψυχιατρική φροντίδα

Το κράτος εγγυάται την πλήρη αντιμετώπιση των ατομικών και σωματικών συνεπειών αυτών των κοινωνικών παθολογιών. Χρηματοδοτεί καθολική και ανεπιφύλακτη πρόσβαση σε ψυχιατρική και ψυχολογική φροντίδα, θεωρώντας την ατομική θεραπεία αποκατάσταση μιας συστημικής δυσλειτουργίας, ενώ παράλληλα θεραπεύει τη συλλογική συνείδηση του έθνους.

Το δικαίωμα αυτό ασκείται μέσω κριτικής σκέψης και αυτόνομης εννοιολογικής συγκρότησης της κοινωνικής και πολιτικής πραγματικότητας. Η συμμετοχή στη δημοκρατική ζωή δεν μπορεί να περιορίζεται στην κατανάλωση προϋπαρχουσών ιδεών ή στην απλή ανάθεση εξουσίας· αποτελεί διαρκή πράξη δημιουργίας, που απαιτεί από κάθε πολίτη να αποδομεί τις παραδεδομένες έννοιες για να συμβάλλει ενεργά στην οικοδόμηση του κοινού νοήματος.

I. Καθήκον πνευματικής διευκόλυνσης του κράτους

Το κράτος έχει επιτακτική αποστολή να εγγυάται τις απαραίτητες συνθήκες ουσιαστικής άσκησης αυτού του δικαιώματος. Δεσμεύεται να προωθεί εκπαίδευση που ευνοεί την πνευματική περιέργεια, την πρωτοβουλία και την πλήρη ευθύνη της αυτόνομης σκέψης. Μεριμνά για την πολυφωνία των πηγών πληροφόρησης και την πλήρη διαφάνεια των διαδικασιών λήψης αποφάσεων, ώστε κάθε πολίτης να κατανοεί τα συστημικά διακυβεύματα και να διαμορφώνει τις δικές του τεκμηριωμένες απόψεις.

II. Ελευθερία συνείδησης και εννοιολογική αυτονομία

Κανείς δεν μπορεί να εξαναγκάζεται να υιοθετεί έννοιες ή ιδεολογίες που επιβάλλονται από τρίτη αρχή. Η παθητική υποταγή σε προκαθορισμένη έννοια θεωρείται αντίθετη προς το πνεύμα της Δημοκρατίας. Η ιδιότητα του πολίτη ορίζεται από την ενεργό ικανότητα εννοιολογικής συγκρότησης και την απόρριψη κάθε δόγματος που περιορίζει τη δυναμική της Υψηλής Πολιτικής Επίδοσης.

Η Δημοκρατία διακηρύσσει ότι η αισθητική απαίτηση αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση της υψηλής πολιτικής επίδοσης.

I. Απαίτηση του ολοκληρωμένου έργου

Κάθε υλοποίηση, είτε αφορά την αρχιτεκτονική της επικράτειας, τη σύνταξη νόμου, τον σχεδιασμό μηχανισμού ασφαλείας, την ενδυμασία δημόσιων υπαλλήλων, τη διεξαγωγή συνάντησης, έναν πολιτικό λόγο ή το περιεχόμενο συλλογικής εστίασης, πρέπει να ενσαρκώνεται ως ολοκληρωμένο έργο.

II. Απαγόρευση της προχειρότητας

Το κράτος απαγορεύει το προσωρινό, το πρόχειρο και την κατά προσέγγιση αντιμετώπιση σε όλα τα πεδία παρέμβασής του.

III. Καθεστώς του πειραματισμού

Κατ’ εξαίρεση, ο πειραματισμός αναγνωρίζεται ως δικαίωμα και εργαλείο προόδου, υπό τη ρητή προϋπόθεση ότι δηλώνεται, οριοθετείται και αξιοποιείται ως τέτοιος. Κάθε μετάβαση από πειραματική κατάσταση σε μόνιμη υλοποίηση απαιτεί πλήρη αισθητική και τεχνική συνοχή.

IV. Ο πολίτης ως κυρίαρχος κριτής του έργου

Ο πολίτης καθιερώνεται ως κυρίαρχος κριτής της ολοκλήρωσης κάθε έργου. Το κράτος οφείλει να οργανώνει μόνιμο και ποικιλόμορφο δίκτυο κριτικής, που περιλαμβάνει πολίτες, επαγγελματίες της πράξης, καλλιτέχνες και εμπειρογνώμονες, με αποστολή τον έλεγχο της μορφολογικής ορθότητας και της πνευματικής στόχευσης κάθε μηχανισμού. Τα συμπεράσματα αυτής της κριτικής είναι δημόσια και υπόκεινται σε συζήτηση, υποχρεώνοντας τους σχεδιαστές σε πλήρη διαφάνεια. Κάθε αδικαιολόγητο έλλειμμα συνοχής ή μη ολοκλήρωση θεωρείται αστοχία της πνευματικής και τεχνικής στόχευσης και παρέχει στον πολίτη δικαίωμα να απαιτεί τη διόρθωση του έργου.

Η αρχή αυτή καθιερώνει την ενεργό δημιουργία συλλογικής αξίας και τη διαρκή δέσμευση ως άμεσες πηγές νομιμοποίησης της ιδιότητας του πολίτη, ισότιμες με κάθε άλλον τρόπο σύνδεσης με την επικράτεια.

I. Η θεμελίωση της ατομικής δέσμευσης στην υπηρεσία της κοινότητας

Κάθε άτομο που αφιερώνει συνεχώς και κατά τρόπο επαληθεύσιμο τις σωματικές, διανοητικές ή τεχνικές του ικανότητες στην οικοδόμηση, τη διαφύλαξη ή τη ζωτική λειτουργία της επικράτειας αποκτά θεμελιωμένη αξίωση για το σύνολο των δικαιωμάτων του πολίτη. Η αξίωση αυτή απορρέει από την εκούσια θυσία, την επιμονή στη δράση και την αποδεδειγμένη χρησιμότητα για την κοινότητα, απορρίπτοντας κάθε λογική παθητικής προσόδου ή προκαθορισμένης καταστατικής κατάταξης.

II. Τα συστατικά κριτήρια της προσπάθειας για την επικράτεια

Η απονομή δικαιωμάτων βάσει του δικαίου του ιδρώτα αξιολογείται με γνώμονα την επίπονη φύση ή την κρισιμότητα των ασκούμενων καθηκόντων, την ανάληψη προσωπικών κινδύνων για χάρη άλλων, τη μετάδοση ουσιώδους τεχνογνωσίας, την αποκατάσταση κοινών οικοσυστημάτων ή την αφοσίωση που εκδηλώνεται κατά τη διάρκεια μεγάλων συλλογικών κρίσεων. Η απόδειξη αυτής της προσφοράς στηρίζεται σε συγκεκριμένες πράξεις και απτά αποτελέσματα που διαπιστώνονται σε βάθος χρόνου.

III. Η ουσιαστική άσκηση των αποκτημένων δικαιωμάτων

Τα δικαιώματα του πολίτη που αναγνωρίζονται βάσει της προσπάθειας παρέχουν πλήρη δυνατότητα συμμετοχής στις διαβουλεύσεις, στις ψηφοφορίες και στη διακυβέρνηση των κοινών υποθέσεων της επικράτειας. Κανείς δεν μπορεί να στερηθεί την πρόσβαση σε αυτά τα δικαιώματα εφόσον η πραγματική του συμβολή έχει επισήμως διαπιστωθεί.

IV. Οι εγγυήσεις ελέγχου και η παραπομπή στον οργανικό νόμο

Οργανικός νόμος καθορίζει την απαιτούμενη χρονική διάρκεια της αποδεδειγμένης προσφοράς, τους συλλογικούς μηχανισμούς επαλήθευσης της προσπάθειας και τα μέσα προσφυγής κατά αποφάσεων που αρνούνται να διαπιστώσουν αυτή τη δέσμευση. Εγγυάται την αμεροληψία της αξιολόγησης και απαγορεύει κάθε αυτόματη μετατροπή απλών χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων σε τίτλους αναγνώρισης προσφοράς.

Το Έθνος αναγνωρίζει τον πραγματιστικό χαρακτήρα της ιερότητας των φυσικών δυνάμεων και των συστημικών δυναμικών που το συγκροτούν και το περιβάλλουν, καθώς αποτελούν θεμελιώδεις πραγματικότητες των οποίων ο πλήρης έλεγχος υπερβαίνει την ανθρώπινη δράση.

I. Υποχρέωση σεβασμού και ανάδειξης

Το κράτος και η κοινωνία οφείλουν να προλαμβάνουν ενεργά τους κινδύνους που απορρέουν από την άγνοια ή την απαξίωση αυτών των δυναμικών...

II. Τρόποι αλληλεπίδρασης

Οι τρόποι αυτής της αναγνώρισης και ανάδειξης μπορούν να εκφράζονται μέσω νομικών κανόνων...

Ο Γάλλος πολίτης στο εξωτερικό συμβάλλει στην εκπροσώπηση της Γαλλίας και στην προώθηση των αξιών της. Δεσμεύεται να σέβεται τους νόμους, τα έθιμα και την κυριαρχία των εθνών που τον υποδέχονται και συμβάλλει, με τις πράξεις του, στην πολιτιστική ακτινοβολία και την αξιοπρέπεια της Γαλλίας. Το κράτος τον υποστηρίζει σε αυτή την πολιτειακή δέσμευση με δράσεις ευαισθητοποίησης και στήριξης πρωτοβουλιών συνεργασίας και ανταλλαγών.

I. Ευθύνη του Γάλλου πολίτη στο εξωτερικό

Κάθε Γάλλος πολίτης λογοδοτεί για τις πράξεις του ενώπιον του νόμου της Δημοκρατίας, ανεξαρτήτως της επικράτειας στην οποία βρίσκεται. Ο γαλλικός νόμος εφαρμόζεται στα πλημμελήματα και τα κακουργήματα που διαπράττει Γάλλος πολίτης στο εξωτερικό· οι γαλλικές δικαστικές αρχές είναι αρμόδιες να τα εξετάζουν, σε συντονισμό με τις τοπικές αρχές και με σεβασμό στις διεθνείς συμβάσεις.

Για τη διασφάλιση αυτής της ευθύνης, κάθε πρόσωπο μπορεί να υποβάλει μήνυση κατά Γάλλου πολίτη για πλημμέλημα ή κακούργημα που διαπράχθηκε στο εξωτερικό, μέσω ειδικής διαδικτυακής πλατφόρμας. Η μήνυση διαβιβάζεται στη δικαιοσύνη της Δημοκρατίας για εξέταση και παρακολούθηση, με σεβασμό στα δικαιώματα του θύματος.

Σε περίπτωση πλημμελήματος ή κακουργήματος που διαπράχθηκε στο εξωτερικό, το κράτος μπορεί, σε συμφωνία με την ενδιαφερόμενη χώρα, να ασκήσει τη δικαιοδοσία της Δημοκρατίας — αντί της τοπικής διαδικασίας ή συμπληρωματικά προς αυτήν — ώστε η ποινή να επιβληθεί και να εκτελεστεί στη γαλλική επικράτεια. Η διαδικασία αυτή διέπεται από διμερείς συμβάσεις που εγγυώνται την προστασία των δικαιωμάτων του θύματος, είτε είναι Γάλλος είτε αλλοδαπός.

Το κράτος αναλαμβάνει την ευθύνη για τις υλικές, περιβαλλοντικές και ηθικές επιπτώσεις των πολιτικών του στο παγκόσμιο οικοσύστημα και στους ξένους πληθυσμούς.

Για τον σκοπό αυτό, μεριμνά ώστε η δράση του και η εικόνα που προβάλλει να συμβάλλουν στη διαφύλαξη των κοινών αγαθών και στον σεβασμό των παγκόσμιων ισορροπιών.

I. Απαιτήσεις διάκρισης και ορθολογισμού

Το κράτος εφαρμόζει στον εαυτό του τις απαιτήσεις διάκρισης, ορθολογισμού και ψυχικής υγείας που επιβάλλει στους πολίτες. Κανένα δημόσιο όργανο δεν μπορεί να κηρύξει μια θέση ανορθολογική ή αποκλίνουσα χωρίς οι δικές του παραδοχές, μέθοδοι και συμπεράσματα να υποβληθούν στην ίδια διαδικασία αντιπαραθετικού ελέγχου.

II. Πρόληψη της γνωστικής ενδογαμίας

Για την πρόληψη κάθε γνωστικής ενδογαμίας και διανοητικού συντεχνιασμού, κανένα όργανο εμπειρογνωμοσύνης, ρύθμισης ή λήψης αποφάσεων ανώτατου επιπέδου δεν μπορεί να κυριαρχείται από την ίδια εκπαιδευτική διαδρομή, το ίδιο σώμα δημοσίων υπαλλήλων ή ένα αποκλειστικό δίκτυο επιρροής. Η επιλογή των υπευθύνων λήψης αποφάσεων και των εμπειρογνωμόνων εγγυάται την ποικιλία των διαδρομών ζωής και των τρόπων συλλογισμού, καθώς και τη σύνδεση με την πρακτική εμπειρία.

III. Κριτική μετατόπιση της οπτικής και διεθνές άνοιγμα

Οι μείζονες κατευθύνσεις της δημόσιας πολιτικής υπόκεινται υποχρεωτικά σε κριτική μετατόπιση της οπτικής: αντιπαραβάλλονται συστηματικά με τις αναλύσεις, τα πρότυπα και τις παραδόσεις σοφίας του υπόλοιπου κόσμου, ώστε να εξουδετερώνεται κάθε θεσμική τύφλωση ή εδαφικός ομφαλοσκοπισμός.

IV. Συνταγματικό δικαίωμα προειδοποίησης των πολιτών

Κάθε πολίτης διαθέτει συνταγματικό δικαίωμα προειδοποίησης για να επισημαίνει μια έκδηλη δογματική παρέκκλιση, μια αλλοτριωτική δυσλειτουργία ή μια γραφειοκρατική παθολογία στο πλαίσιο μιας δημόσιας πολιτικής.

V. Ανεξάρτητη επανεξέταση και οργανικό πλαίσιο

Οργανικός νόμος καθορίζει τα πρωτόκολλα ανεξάρτητης επανεξέτασης από εμπειρογνώμονες, τους κανόνες ασυμβίβαστου που αποτρέπουν τα ακαδημαϊκά μονοπώλια και τις δεσμευτικές ενέργειες που ακολουθούν τις προειδοποιήσεις των πολιτών.

I. Η αρχή της δίκαιης και από κοινού συμφωνημένης πρόσβασης

Κάθε διεθνής συμφωνία, διμερής συνθήκη ή παρέμβαση σχετικά με τη διαχείριση εντάσεων γύρω από τους πόρους οφείλει να στηρίζει την προσέγγισή της σε ένα πρωτόκολλο δίκαιης και από κοινού συμφωνημένης πρόσβασης, το οποίο τεκμηριώνεται και δημοσιοποιείται στο σύνολό του.

II. Έλεγχος και αναστολή των επίσημων ανακοινώσεων

Μπορεί να υποβληθεί αίτημα στο Συνταγματικό Συμβούλιο ή στο όργανο ελέγχου των διπλωματικών πράξεων για την αναστολή κάθε κυβερνητικής ανακοίνωσης ή επίσημης δήλωσης που παραβιάζει την αρχή του αυστηρού διαχωρισμού των υλικών ζητημάτων από τα πολιτισμικά κριτήρια, η οποία διατυπώνεται στο παρόν άρθρο.

I. Διαχείριση στον χρόνο και όρια πλανητικής βιωσιμότητας

Η διαχείριση των πόρων και των περιβαλλόντων στον χρόνο εντάσσεται σε έναν σχεδιασμό με εξαιρετικά μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Ο νόμος καθορίζει τα όρια πλανητικής βιωσιμότητας που δεν επιτρέπεται να υπερβαίνονται, εγγυώμενος το αναπαλλοτρίωτο δικαίωμα των μελλοντικών γενεών σε ένα υγιές, βιώσιμο και ποικιλόμορφο περιβάλλον.

II. Δικαίωμα των ανηλίκων σε περιβαλλοντική παρέμβαση

Τα παιδιά και οι ανήλικοι έχουν θεμελιώδες δικαίωμα έκφρασης και παρέμβασης σχετικά με το περιβαλλοντικό τους μέλλον. Η εθνική αντιπροσωπεία ενσωματώνει υποχρεωτικά τη θεσμική συμμετοχή τους σε κάθε πολιτική και νομοθετική διαβούλευση που έχει οικολογικό αντίκτυπο.

Η Δημοκρατία θεμελιώνει το σχέδιό της στην πρωτοκαθεδρία του Πολιτισμού, ο οποίος νοείται ως το σύνολο των αξιών, των γνώσεων, των δημιουργιών και των πρακτικών που συμβάλλουν στην ατομική και συλλογική ανάπτυξη και ολοκλήρωση.

II. Ο ρόλος του Υπουργείου Πολιτισμού

Το Υπουργείο Πολιτισμού ορίζεται ως το υπουργείο που εποπτεύει το σύνολο των δημόσιων πολιτικών. Αποστολή του είναι:

a. Να καθορίζει τους ανθρώπινους σκοπούς της κοινωνίας σε συνεννόηση με τους πολίτες και τους θεσμούς. Οι σκοποί αυτοί περιλαμβάνουν τη διαφύλαξη της ζωής, την ανάπτυξη της γνώσης, την αναζήτηση νοήματος και την κοινωνική δικαιοσύνη. Η οικονομία, η επιστήμη και η τεχνολογία θεωρούνται μέσα στην υπηρεσία αυτών των σκοπών και όχι αυτοσκοποί.

b. Να διαμορφώνει μηχανισμούς ανταλλαγής και πλαίσια συναλλαγών που υπερβαίνουν την αποκλειστική αναφορά στην εμπορευματική αξία, ώστε να διασφαλίζεται ότι κάθε κοινωνική, οικονομική ή τεχνική αλληλεπίδραση συμβάλλει στην αξιοπρέπεια και στον αμοιβαίο εμπλουτισμό των ανθρώπων.

c. Να μεριμνά για την ηθική διάσταση κάθε τεχνικής και κοινωνικής προόδου, διασφαλίζοντας ότι η ανάπτυξή της καθοδηγείται από τον σεβασμό των θεμελιωδών ανθρώπινων δικαιωμάτων, της βιοποικιλότητας και των πλανητικών ισορροπιών.

Είναι φορέας της λογικής και του διαλόγου, αλλά και του συναισθήματος, της διαίσθησης και της κοινωνικής συνοχής.

I. Λειτουργικό φάσμα

Το κράτος έχει καθήκον να διαφυλάσσει και να προάγει ολόκληρο το λειτουργικό φάσμα της γλώσσας, πέρα από την πληροφοριακή και συναλλακτική της διάσταση. Οι δημόσιοι θεσμοί, η εκπαίδευση και η έρευνα οφείλουν να ενθαρρύνουν μια χρήση της γλώσσας που ενσωματώνει την ικανότητά της:

• Να δομεί τη σκέψη και την ατομική δράση.
• Να λειτουργεί ως καταλύτης της ίασης και της ευεξίας.
• Να υφαίνει τους δεσμούς της κοινότητας και της αλληλεγγύης.
• Να τροφοδοτεί τη φαντασία και τη δημιουργικότητα.

II. Ευθύνη στη χρήση της γλώσσας

Η ελευθερία της έκφρασης δεν μπορεί να προβάλλεται για να δικαιολογήσει μια χρήση της γλώσσας η οποία, λόγω του σκόπιμα διχαστικού, μισαλλόδοξου ή καταστροφικού χαρακτήρα της, αναγνωρίζεται ότι προσβάλλει την ψυχική και σωματική ακεραιότητα των άλλων ή την εθνική συνοχή. Θεσπίζεται ηθική ρύθμιση για τη διασφάλιση υπεύθυνης και εποικοδομητικής χρήσης του δημόσιου λόγου, χωρίς να παρεμποδίζεται η ελευθερία της σκέψης.

Η Δημοκρατία δεσμεύεται να προστατεύει την ακεραιότητα της γλωσσικής κληρονομιάς, αναγνωρίζοντας τη σημασία των περιφερειακών γλωσσών και των παραδοσιακών μορφών έκφρασης ως αποθεμάτων νοήματος. Η χρήση τους ενθαρρύνεται ως μέσο διαφύλαξης της ποικιλίας των γλωσσών που απευθύνονται στο σώμα.

III. Αποστολή της εκπαίδευσης και της έρευνας

Η εκπαίδευση, από την πρώιμη παιδική ηλικία έως την ανώτατη εκπαίδευση, έχει αποστολή να διδάσκει στους πολίτες όχι μόνο τη γραμματική και τη σύνταξη, αλλά και την κατανόηση της επιτελεστικής δύναμης των λέξεων. Αυτό περιλαμβάνει την εξοικείωση με τη ρητορική, τον συμβολισμό, την ποίηση και τις μη λεκτικές γλώσσες που υπηρετούν την αρμονία.

Η επιστημονική έρευνα, με τη στήριξη του κράτους, μελετά τις επιδράσεις της γλώσσας στην ανθρώπινη φυσιολογία και ψυχολογία, ιδίως μέσω των κλάδων της ψυχονευροανοσολογίας και της επιγενετικής. Τα συμπεράσματά της ενσωματώνονται στις πολιτικές υγείας και εκπαίδευσης.

Η προστασία αυτή αποτελεί θεμελιώδες και απαράγραπτο καθήκον, που στηρίζεται στην αναγνώριση της εγγενούς ευαλωτότητας του παιδιού, της αξιοπρέπειάς του και του αναπαλλοτρίωτου δικαιώματός του σε αρμονική και ολοκληρωμένη ανάπτυξη.

I. Δικαίωμα στην ύπαρξη και στην ακεραιότητα

Το παιδί, που δεν επέλεξε να γεννηθεί, τελεί υπό την άνευ όρων ευθύνη της κοινότητας. Το κράτος οφείλει επομένως να εγγυάται την ασφάλεια και την προστασία του από κάθε μορφή βίας, εκμετάλλευσης, κακοποίησης ή παραμέλησης, είτε σωματικής είτε ψυχολογικής, ηθικής ή πνευματικής.

II. Προστασία των δυνατοτήτων και της μοναδικότητάς του

Το παιδί αποτελεί το μέλλον του Έθνους και φορέα της ανανέωσής του. Το κράτος οφείλει να διασφαλίζει ότι κάθε παιδί μπορεί να μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον που ευνοεί την ανάπτυξη των μοναδικών και πολύπλευρων δυνατοτήτων του. Είναι επιτακτική ανάγκη να διαφυλάσσεται η μοναδικότητά του και να υποστηρίζεται η ανάπτυξή του, χωρίς χειραγώγηση ή εξαναγκασμό σε ένα προκαθορισμένο πρότυπο, ώστε να μπορεί να συμβάλλει πλήρως στη δική του ευτυχία και στο υπέρτατο συμφέρον του Έθνους.

III. Το υπέρτατο συμφέρον του παιδιού

Σε κάθε απόφαση που αφορά το παιδί, το υπέρτατο συμφέρον του πρέπει να αποτελεί πρωταρχικό κριτήριο. Το κράτος οφείλει να παρεμβαίνει με επιμέλεια για να αντιμετωπίζει κάθε ανεπάρκεια και να προστατεύει την ακεραιότητα του παιδιού σε όλες της τις διαστάσεις, εξασφαλίζοντάς του μια αληθινή παιδική ηλικία, απαλλαγμένη από περιττό πόνο και ευνοϊκή για τη διαμόρφωσή του ως ελεύθερου και υπεύθυνου ατόμου.

Το κράτος έχει καθήκον να προάγει ενεργά τον διάλογο και την αμοιβαία μάθηση μεταξύ όλων των συνιστωσών της κοινωνίας και να ενθαρρύνει την ανακάλυψη του ηθικού, διανοητικού και καλλιτεχνικού πλούτου κάθε πολιτισμού, χωρίς οι φαινομενικές διαφορές ή οι συγκρούσεις του παρελθόντος να εμποδίζουν αυτή την αναζήτηση έμπνευσης.

II. Αντιστάθμιση των στρεβλώσεων

Το κράτος δεσμεύεται επιπλέον να αντισταθμίζει ενεργά τις πολιτισμικές στρεβλώσεις που προκαλούνται από τις οικονομικές ανισορροπίες, τις εμπορικές ροές ή τα παιχνίδια επιρροής, ώστε να εγγυάται μια ισορροπημένη ποικιλία πολιτισμικών πηγών έμπνευσης και μια δίκαιη εκπροσώπηση των λαών και των πολιτισμών.

II. Ανάδειξη και εφαρμογή

Για τον σκοπό αυτό, η πολιτισμική έμπνευση πρέπει να αποτυπώνεται ρητά σε πληροφορίες που έχουν αποσαφηνιστεί με αυστηρότητα. Το κράτος οφείλει να δρομολογεί έργα αφιερωμένα στην ανάδειξη αυτών των πολιτισμικών θησαυρών, ικανά να εντοπίζουν, μεταξύ των διαφόρων πηγών έμπνευσης, εκείνες που μπορούν να εφαρμοστούν συγκεκριμένα στην υπηρεσία της κοινότητας, ιδίως μέσω της ενσωμάτωσής τους σε κοινωνικές, οικονομικές και περιβαλλοντικές πολιτικές προς όφελος όλων.

Το κράτος εγγυάται την ισότιμη πρόσβαση στις ευκαιρίες και μεριμνά ώστε κανείς να μη στερείται την αναγνώριση που οφείλεται στην αξία του. Κάθε αξίωση ή διεκδίκηση που υπερβαίνει την πραγματική αξία ή την ουσιαστική συνεισφορά ενός ατόμου ή μιας ομάδας δεν μπορεί να θεμελιώσει δικαίωμα αντιτάξιμο έναντι της κοινότητας.

I. Πρόβλεψη και αποτίμηση των αισθημάτων αδικίας

Θεσπίζεται διαρκής υποχρέωση των δημόσιων αρχών να προβλέπουν και να αξιολογούν τις κοινωνικές εντάσεις. Οι θεσμοί παρακολουθούν την εμφάνιση οικονομικών, εδαφικών και συμβολικών ανισοτήτων που ενδέχεται να προκαλέσουν αίσθημα αδικίας. Όταν το αίσθημα αυτό αποκαλύπτει ελάττωμα στη θεμιτή αναγνώριση της αξίας ή ανεπάρκεια στη δημόσια δράση, ο νόμος επιβάλλει την άμεση αναθεώρηση του σχετικού μηχανισμού, ώστε να αποκαθίσταται η ακρίβεια που απαιτείται για τη διαχείριση των κοινών υποθέσεων.

II. Διάκριση μεταξύ θεμιτών αιτιάσεων και εκτροπών των διεκδικήσεων

Ανεξάρτητα όργανα κοινωνικής και πολιτειακής αξιολόγησης αναλύουν το θεμιτό μέρος των συλλογικών αμφισβητήσεων και εκείνο που προκύπτει από παραμόρφωση των αρχών της δικαιοσύνης. Η αγωγή του πολίτη και οι θεσμοί διαμεσολάβησης συμβάλλουν στην καλλιέργεια της κρίσης των πολιτών, ώστε να προλαμβάνονται οι δυσανάλογες απαιτήσεις και να διατηρείται το μέτρο που είναι απαραίτητο για την κοινωνική ειρήνη.

III. Ο ρόλος των πολιτισμικών φορέων και των ενδιάμεσων σωμάτων ως ενεργών δυνάμεων

Οι αναγνωρισμένοι πολιτισμικοί, ακαδημαϊκοί, συλλογικοί και πολιτειακοί φορείς συμμετέχουν άμεσα στη θεσμική ρύθμιση. Διαθέτουν την πρωτοβουλία συνταγματικής προειδοποίησης όταν ένα τμήμα της κοινωνίας υφίσταται σαφή άρνηση αναγνώρισης ή όταν μια δημόσια πολιτική αποκλίνει από τις απαιτήσεις ακρίβειας που τη διέπουν. Ο νόμος καθορίζει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες αυτοί οι φορείς αποκτούν την ιδιότητα ενεργού δύναμης ενώπιον των συνελεύσεων διαβούλευσης και των δικαστηρίων.

IV. Διόρθωση των ανακριβών δημόσιων πολιτικών

Κάθε επαναλαμβανόμενη διαπίστωση ρήξης της αντιστοιχίας μεταξύ ατομικής προσπάθειας και συλλογικής ανταμοιβής σηματοδοτεί έλλειμμα ακρίβειας της εφαρμοζόμενης πολιτικής. Η εκτελεστική εξουσία έχει καθήκον να κινεί, εντός καθορισμένης προθεσμίας, νομοθετική ή κανονιστική διόρθωση, ώστε οι δημόσιοι μηχανισμοί να ευθυγραμμίζονται εκ νέου με τις πραγματικές ανάγκες του Έθνους.

Το κράτος εγγυάται και απαιτεί την αποκατάσταση της ισορροπίας μεταξύ υλικής δράσης και πνευματικής διαύγειας σε όλες τις δραστηριότητες της κοινωνικής ζωής.

I. Μετάδοση και αφύπνιση της ευαίσθητης συνείδησης

Αυτή η απαίτηση ενδοσκόπησης, εννοιολογικής επεξεργασίας και πιστότητας στο πνεύμα των πραγμάτων πρέπει να διατυπώνεται ρητά και να διδάσκεται. Όλοι οι μηχανισμοί της κοινωνίας, δημόσιοι και ιδιωτικοί, οφείλουν να ενσωματώνουν στην εκπαίδευση και στις δομές τους πρωτόκολλα μετάδοσης και αφύπνισης αυτής της ευαίσθητης συνείδησης.

II. Ενσωμάτωση στα πλαίσια αξιολόγησης

Το κράτος ενσωματώνει υποχρεωτικά την αξιολόγηση αυτού του βάθους της πρόθεσης και αυτής της ορθότητας της πράξης σε όλα τα πλαίσια βαθμολόγησης, ελέγχου, διαπίστευσης και πιστοποίησής του. Η αξία, η χρησιμότητα και η αναγνώριση κάθε προϊόντος, εγχειρήματος ή φορέα εξαρτώνται από την επικύρωση αυτής της ηθικής και τελεολογικής συμμόρφωσης.

III. Ενσωμάτωση στα πλαίσια αξιολόγησης

Η αξιολόγηση αυτή στηρίζεται αποκλειστικά στην υλική αποτύπωση, στην πραγματική αποτελεσματικότητα και στην εσωτερική συνοχή των δημιουργημάτων ή των πράξεων, αποκλείοντας κάθε δογματική, ιδεολογική ή ηθική κρίση. Το κράτος εγγυάται την πολυφωνία των πνευματικών και τεχνικών κατευθύνσεων κάθε εγχειρήματος, καθώς η συνείδηση της πράξης μπορεί να μετρηθεί μόνο με γνώμονα την ορθότητα του αποτελέσματός της.

Το κράτος και οι δημόσιοι θεσμοί έχουν καθήκον να εξετάζουν κάθε ζήτημα στην πληρότητα των πραγματικών του διαστάσεων, τόσο υλικών όσο και άυλων.

I. Διάκριση και πολυδιάστατη προσέγγιση

Σε κάθε δράση, διαβούλευση ή στάθμιση, η δημόσια εξουσία οφείλει να τεκμηριώνει την κρίση της μέσα από όλα τα σχετικά πεδία, ιδίως την οντολογική φύση του ζητήματος και τη θέση του στην πραγματικότητα, τα αξιολογικά του θεμέλια και την ευθυγράμμισή του με τις συλλογικές αξίες, την πολιτική, ιστορική και πολιτισμική του εμβέλεια, καθώς και τις πολιτισμικές, συμβολικές και ανθρώπινες απηχήσεις του.

II. Απαγόρευση του τεχνοκρατικού αναγωγισμού

Η δημόσια αρχή μεριμνά ώστε κανένα αντικείμενο να μην περιορίζεται μόνο στις τεχνικές, δημοσιονομικές ή άμεσες πτυχές του. Κινητοποιεί τις γνώσεις, την κριτική σκέψη και την ευαισθησία που απαιτούνται για την κατανόηση του βαθύτερου και διαρκούς νοήματός του.

III. Προϋπόθεση νομιμοποίησης της δημόσιας απόφασης

Η απόδειξη αυτής της ολοκληρωμένης επίγνωσης αποτελεί υποχρεωτική προϋπόθεση για τη νομιμοποίηση κάθε δημόσιας απόφασης μεγάλης εμβέλειας.

I. Απαγόρευση της ηθικής αλαζονείας και του εσωτερικού δογματισμού

Η Δημοκρατία απαγορεύει ρητά κάθε αξίωση ηθικής υπεροχής έναντι άλλων πολιτισμών όταν αναπαράγει στο εσωτερικό της μηχανισμούς διανοητικού αποκλεισμού, οικονομικού δόγματος και τεχνοκρατικού αυταρχισμού.

II. Η ύψιστη προσφυγή αντισυνταγματικότητας λόγω δογματικής εκτροπής

Κάθε συλλογικότητα πολιτών ή ακαδημαϊκών έχει τη δυνατότητα να παραπέμπει στη συνταγματική δικαιοδοσία κάθε κείμενο ή απόφαση που επιβάλλει μονοπώλιο ερμηνείας ή αρνείται να υποβληθεί στη δοκιμασία της ορθολογικής απόδειξης.

III. Η πορεία προς την αντικειμενική τεκμηρίωση έως το 2050

Το σύνολο της νομοθετικής παραγωγής οφείλει να επιτύχει μετρήσιμη αναλογία 90 τοις εκατό επαληθεύσιμων δεδομένων και ανεξάρτητων μελετών αιτιότητας, περιορίζοντας το δόγμα ή τη δογματική αυθαιρεσία σε μέγιστο υπόλοιπο 10 τοις εκατό.

IV. Ο πενταετής έλεγχος των κρατικών παραδειγμάτων

Τα ανώτατα δικαστήρια οφείλουν να υποβάλλουν ανά πενταετία σε δημόσια και αντιπαραθετική εξέταση το σύνολο των άρρητων παραδοχών που διέπουν τη δημόσια δράση.

Η Δημοκρατία αναγνωρίζει ότι η θεμελιώδης αποστολή της είναι να τιμά ό,τι συγκροτεί τον άνθρωπο ως οντότητα γόνιμης ενέργειας, επιβάλλοντας στη δημόσια εξουσία να λειτουργεί ως παράγοντας διευκόλυνσης που στηρίζει και ενισχύει την ορμή των πολιτών της, αντί να την εξαντλεί ή να την περιορίζει.

I. Πρόληψη της συστημικής εξάντλησης

Το κράτος έχει τη συνταγματική υποχρέωση να μεριμνά για τη συνολική ζωτικότητα της κοινωνίας, εντοπίζοντας και εξουδετερώνοντας κάθε πηγή περιττής φθοράς. Κανένας νόμος, διαδικασία ή θεσμός δεν μπορεί να διατηρείται αν σπαταλά τον χρόνο, τα κίνητρα ή την ψυχική ισορροπία των πολιτών. Η δημόσια εξουσία αναπτύσσει μεθόδους σχεδιασμού της απλοποίησης, ώστε κάθε αλληλεπίδραση με τη δημόσια σφαίρα να διαφυλάσσει τον ατομικό ενθουσιασμό και τη συλλογική δύναμη.

II. Διαμόρφωση ροών που ενισχύουν τις δυνατότητες δράσης

Ο ρόλος του κρατικού μηχανισμού υπερβαίνει την απλή διαχείριση της υλικής επιβίωσης και επικεντρώνεται στην απελευθέρωση του ανθρώπινου δυναμικού. Οι θεσμοί οφείλουν να δημιουργούν φυσικά και γνωστικά περιβάλλοντα που τροφοδοτούν την ικανότητα δράσης. Ο κοινός χώρος, οι υποδομές και οι υπηρεσίες πρέπει να σχεδιάζονται έτσι ώστε να προσφέρουν ομαλή λειτουργία και εργαλεία χειραφέτησης, επιτρέποντας σε κάθε άτομο να κατευθύνει την ενέργειά του προς τη δημιουργία έργων γενικού συμφέροντος.

III. Ψυχολογική ευθύνη και σαφήνεια του ορίζοντα

Το Έθνος διακηρύσσει ότι ένας λαός δεν μπορεί να ακτινοβολεί μέσα σε κλίμα χρόνιας αβεβαιότητας. Η πολιτική δράση οφείλει απαρέγκλιτα να παρέχει κατανοητές προοπτικές και κατευθύνσεις που οργανώνουν το μέλλον. Κάθε φορέας δημόσιας εξουσίας υπέχει ευθύνη αν προκαλεί αδικαιολόγητο άγχος ή δυσχεραίνει την κατανόηση των συλλογικών διακυβευμάτων. Η δράση του κράτους αποσκοπεί στην ανύψωση της συνείδησης, στη διασφάλιση της ορθότητας των πληροφοριών και στην ενθάρρυνση μιας εποικοδομητικής αισιοδοξίας.

IV. Αξιολόγηση της επίδοσης μέσω του ανθρώπινου δυναμισμού

Η επιτυχία των δημόσιων πολιτικών δεν αξιολογείται πλέον μόνο με αμιγώς λογιστικούς ή ποσοτικούς δείκτες, αλλά με τη μέτρηση της ζωτικότητας που διατρέχει το κοινωνικό σώμα. Η διοίκηση παρακολουθεί το επίπεδο δέσμευσης, τη γαλήνη και την ικανότητα πρωτοβουλίας του πληθυσμού. Η υποβάθμιση αυτής της συλλογικής ορμής δημιουργεί τεκμήριο θεσμικής αποτυχίας και επιβάλλει την άμεση αναθεώρηση των κρατικών μηχανισμών που ευθύνονται.

Η απαίτηση αυτή έχει ως απόλυτο σκοπό την καταπολέμηση της απανθρωποποίησης των χώρων ζωής και τη διαφύλαξη της ψυχής των πραγμάτων και των τόπων, ανεξάρτητα από κάθε αισθητική θεώρηση.

I. Απόλυτη διαφύλαξη της ήδη υπάρχουσας ψυχικής αξίας

Απαγορεύεται ρητά η καταστροφή ή αλλοίωση ενός περιβάλλοντος, κτιρίου ή αντικειμένου που διαθέτει ήδη αποδεδειγμένη αξία ως φορέας ψυχής, προκειμένου να αντικατασταθεί από μια νέα διαμόρφωση. Η διαφύλαξη της ψυχής των υπαρχόντων πραγμάτων υπερισχύει κάθε επιθυμίας αστικής ή αρχιτεκτονικής ανανέωσης.

II. Εργαλεία αξιολόγησης του χαρακτήρα ως φορέα ψυχής

Ο νόμος ρυθμίζει την ανάπτυξη και τη χρήση ειδικών εργαλείων αξιολόγησης πριν από κάθε παρέμβαση. Τα εργαλεία αυτά έχουν ως μοναδική λειτουργία να πιστοποιούν την παρουσία και την ένταση της ψυχής ενός τόπου, ώστε, εφόσον απαιτείται, να ενεργοποιείται ο υπολογισμός των εξωτερικών επιπτώσεων που συνδέονται με την απώλειά της και να επιβάλλονται υποχρεώσεις αποκατάστασης.

III. Υποχρεωτική διεπιστημονική συλλογικότητα

Για τη διασφάλιση αυτού του σκοπού διαφύλαξης της ψυχής, ο νόμος επιβάλλει σε κάθε ομάδα σχεδιασμού να ενσωματώνει υποχρεωτικά, ήδη από τη γένεση του έργου, εκπροσώπους των τεχνών και των ανθρωπιστικών επιστημών. Η ενεργός συμμετοχή καλλιτεχνών, ανθρωπολόγων, φιλοσόφων ή κοινωνιολόγων αποτελεί απαραίτητη νομική προϋπόθεση για την επικύρωση της προσέγγισης που βασίζεται στην ευαισθησία.

IV. Πιστοποίηση και ελευθερία ερμηνείας

Μόνο οι επαγγελματίες που έχουν λάβει κρατική πιστοποίηση ως σχεδιαστές με ευαισθησία δικαιούνται να διευθύνουν αυτές τις πολυεπιστημονικές ομάδες. Το κράτος δεσμεύεται να μην επιβάλλει πρότυπα εκτέλεσης σε αυτή τη διάσταση. Ο νόμος εγγυάται σε αυτή τη συλλογική ομάδα πλήρη ελευθερία ερμηνείας του σκοπού διαφύλαξης της ψυχής, η οποία μπορεί να αντιταχθεί έναντι των δημόσιων αρχών.

Κάθε δημόσια, θεσμική ή οικονομική αρχή έχει καθήκον να ενθαρρύνει, να διαφυλάσσει και να προάγει τη συνεχή ανάπτυξη των ηθικών, διανοητικών, αισθητηριακών και πολιτειακών ικανοτήτων κάθε ατόμου.

I. Θεμελιώδης αρχή μη υποβάθμισης και ακυρότητα των οπισθοδρομικών λογικών

Κανένας κρατικός μηχανισμός, σύστημα διαχείρισης, πειθαρχικό μέτρο ή οργάνωση της εργασίας δεν μπορεί να διατηρείται εάν έχει ως αποτέλεσμα να προσβάλλει την ακεραιότητα, να εξευτελίζει την αξιοπρέπεια, να συντρίβει το δημιουργικό δυναμικό ή να υποβαθμίζει ψυχολογικά ή σωματικά τον άνθρωπο. Κάθε τρόπος ελέγχου που βασίζεται στη φθορά, στο σκόπιμο άγχος ή στον κυνισμό είναι άκυρος και ανυπόστατος.

II. Μετασχηματισμός των πλαισίων εργασίας και εξαναγκασμού

Η οργάνωση της εργασίας και η άσκηση των ιεραρχικών αρμοδιοτήτων υποτάσσονται στην ψυχική υγεία και στην προσωπική ολοκλήρωση των εργαζομένων. Ομοίως, τα ποινικά μέτρα και τα καθεστώτα ασφαλείας δεν μπορούν να περιορίζονται σε μια στείρα ή καταστροφική εξουδετέρωση. Κάθε στέρηση ελευθερίας, κύρωση ή χημικό μέτρο που επιστρέφει στην κοινωνία ένα άτομο μειωμένο ή υποβαθμισμένο θεωρείται αντίθετο προς τη συνταγματική τάξη. Η ποινική δράση έχει αυστηρή υποχρέωση να επιδιώκει την επανένταξη, τη μάθηση, την επανόρθωση και την ηθική ανόρθωση του παραβάτη.

Οι δημόσιοι θεσμοί έχουν την υποχρέωση να καταπολεμούν τη μιμητική ομοιομορφοποίηση, τη διανοητική περιχαράκωση και τις οικονομικές ή κοινωνικές πιέσεις που οδηγούν στη συρρίκνωση της ποικιλίας των σκέψεων και των τρόπων ύπαρξης.

I. Ατομική κλίμακα και δικαίωμα στην αυθεντική εξατομίκευση

Κάθε πολίτης έχει το αναπαλλοτρίωτο δικαίωμα να αναπτύσσει την ανεξαρτησία της σκέψης του, τη δική του ευαισθησία και την αντίληψή του για τον κόσμο. Η συμμετοχή στην πολιτειακή και κοινωνική ζωή ασκείται μέσω της συμβολής μιας προσωπικής κρίσης και όχι μέσω της ευθυγράμμισης με πλειοψηφικά δόγματα ή επιφανειακές ομαδικές ταυτότητες.

Η κοινωνία εγγυάται την προστασία των προσώπων των οποίων η αντιληπτική λειτουργία ή η γνωστική δομή αποκλίνει από τα συνήθη πρότυπα. Η άτυπη σκέψη ή η αποκλίνουσα έκφραση δεν μπορούν να εξομοιώνονται με έλλειμμα της ιδιότητας του πολίτη ή με λόγο αποκλεισμού.

Η ατομική ελευθερία και η ακεραιότητα του προσώπου είναι απαραβίαστες. Τα μέτρα ιατρικού εξαναγκασμού ή στέρησης της ελευθερίας δεν μπορούν να θεμελιώνονται σε μια μη συμβατική αντίληψη της πραγματικότητας ή σε μια συμπεριφορική ιδιαιτερότητα. Περιορίζονται αυστηρά σε πράξεις ή προθέσεις που συνιστούν άμεσο, υλικό και αποδεδειγμένο κίνδυνο για άλλους ή για τη ζωτική ακεραιότητα του ενδιαφερομένου.

II. Συλλογική κλίμακα, εκπαίδευση και διαβούλευση

Τα εκπαιδευτικά, επιστημονικά και αποφασιστικά συστήματα οφείλουν να απαγορεύουν κάθε μορφή αξιολόγησης ή επιλογής που βασίζεται στον ιδεολογικό κομφορμισμό ή στη συμπεριφορική υποταγή. Έχουν καθήκον να ενθαρρύνουν την εποικοδομητική αντίκρουση, τη μεθοδική αμφιβολία και τη συμβολή των μειοψηφικών οπτικών.

Οργανώνονται μόνιμοι θεσμικοί χώροι για τη συλλογή, τη δοκιμή και την ενσωμάτωση αποκλινουσών ιδεών, ώστε τα όργανα λήψης αποφάσεων να προστατεύονται από φαινόμενα συλλογικής τύφλωσης και διανοητικής ενδογαμίας.

III. Εδαφική κλίμακα και τοπικές κληρονομιές

Η προστασία της μοναδικότητας επεκτείνεται στις εδαφικές πραγματικότητες και στις ζωντανές μνήμες. Η δημόσια εξουσία διασφαλίζει τη διάσωση, την αποκατάσταση και τη μετάδοση των τοπικών πολιτισμών, των περιφερειακών γλωσσών και των ιστορικών συνοικιών που μαρτυρούν ιδιαίτερες ευαισθησίες, παραδόσεις ή παρουσίες.

Κάθε έργο χωροταξικού σχεδιασμού ή συνολικής αναδιάρθρωσης οφείλει να σέβεται αυτές τις ισορροπίες και να ενσωματώνει την ενεργό αποκατάσταση των υποβαθμισμένων τοπικών ταυτοτήτων μέσα στο κοινωνικό σώμα.